Кіріспе

Луис Мартин Гарсия (1846 жылғы 19 тамыз – 1906 жылғы 18 сәуір) – испан иезуиті, Иса қоғамының жиырма төртінші басшысы болып сайланды.

Ерте жылдары және қалыптасуы

Мартин Мельгар-де-Фернаменталь қаласында қарапайым отбасында алты бауырдың үшіншісі болып дүниеге келді. Өзінің ауылында бастауыш білім алғаннан кейін 1858 жылы Бургос семинариясына түсіп, онда алты жыл білім алды. Оның зиялылыққа бейімділігі 1864 жылы Иса қоғамына қосылуына себеп болды. Ол Леонда философияны оқып бастады, бірақ Испаниядағы революция мен дінге қарсылық оны Францияға көшіп өтуге мәжбүр етті, онда ол алдымен Вальста, содан кейін Пояннда оқуын аяқтады. Ол сондай-ақ теологияны оқымас бұрын гуманитарлық ғылымдар мен риториканы оқытты (1873–77). 1876 жылдың 14 қыркүйегінде дін қызметкері болып тағайындалды.

Профессор және ректор

Көп ұзамай Феридің дінге қарсы заңы (1880) иезуиттерді Францияны тастауға мәжбүр етті. Бақытымызға орай, 1870 жылдары испан монархиясының қайта жаңғыруы иезуиттерді Испанияға қайта оралуға мүмкіндік берді. Кастилияға оралған Мартин, әдебиетке бейім болғанымен, Киелі кітапты зерттеу және оқытуға қайта бағытталды. Ол 1880 жылдан 1884 жылға дейін Саламанка семинариясының ректоры, содан кейін El Mensajero del Corazon de Jesus журналының директоры, ал кейін Деусто Бильбао жоғары оқу орталығының (болашақ Деусто университеті) басшысы болып тағайындалды. Ол сонымен қатар Испания (Астрайн), Франция (Фукерэй), Англия (Хьюз), Германия (Дюхр), Италия (Такки Вентури), Бельгия-Нидерланды (Понселет), Португалия және т.б. елдердегі иезуит орденінің толық тарихының маңызды жобаларын бастады. Өмірінің соңында, Папа Пий X сайланғаннан кейін, Мартин модернизм (Рим католиктік діні) дағдарысымен бетпе-бет келді. Модернистер ізделіп, шіркеуден қуылды. Осы тағдырға ұшырағандардың бірі – ағылшын иезуиті Джордж Тиррелл болды, ол Мартиннің араласуына қарамастан, 1906 жылы орденнен шығарылып, қауымнан тыс деп жарияланды. Көптеген басқалары да сотталды, немесе қуылды. Болландистер де қиын жағдайға түсті. Мартин қызмет еткен жылдары орденнің қатары тұрақты түрде өсті: Мартин қызметке келген кезде 13 274 болса (1892), 1906 жылы 15 661-ге жетті.

Ауру және өлім

Мартиннің денсаулығы тіпті қызметке кіріскен кезінде де нашар болған, және жылдар өте келе оның жағдайы нашарлай түсті. 1905 жылы ісік салдарынан оның оң қолы ампутацияланды. Папа Пій X оған мүгедектігіне қарамастан, қасиетті мисса тойлауға рұқсат берді, ол үшін ол шын баға жетпес ризашылық білдірді. Бірақ, көп ұзамай, қатерлі ісік оның өкпесіне тарады және ол 1906 жылдың 18 сәуірінде Римде қайтыс болды.

Жазбалар

Epistolae Selectae, Рим. П. Луис Мартиннің естеліктері (Ж. Р. Эгилор бойынша дайындалған), 2 томдық, Рим, 1988.