Кіріспе

Медициналық шоулар – түрлі ойын-сауықтар арасында "ұлы ем" деп жарна салатын патенттелген дәрі-дәрмектер мен басқа да өнімдерді сатумен айналысқан, көшпенді өнер тобы (көліктермен, жылқымен немесе ат-арбалармен саяхаттайтын). Олар еуропалық моңтебанк шоуларынан пайда болды және 19 ғасырда, әсіресе Ескі Батыста (бірақ кейбіреулері Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін де жалғасты) АҚШ-та кең таралды. Медициналық шоулар көбінесе "табыс әкелетін эликсирлерді" жарналайтын, кейде оларды "жылан майының жақпасы" деп те атап, түрлі ауруларды емдеуге, әжімдерді кетіруге, дақтарды жоюға, өмірді ұзартуға немесе көптеген жалпы ауруларды емдеуге қабілетті екенін айтатын. Көптеген шоуларда өздерінің "патенттелген дәрілері" болды (көбінесе патенттелмеген, бірақ ресми көріну үшін патент деп аталатын өнімдер). Ойын-сауықтардың ішінде қалыптан тыс адамдар көрсетілісі, маса циркі, музыкалық қойылымдар, әртүрлі фокус-трюктар, әзіл-қалжыңдар немесе әңгімелер болуы мүмкін. Әр шоуды дәрігер болып көрінетін және монолог айтып, көпшіліктің назарын аударатын адам басқарды. Акробаттар, күшті адамдар, фокусшылар, бишілер, қуыршақтармен сөйлейтін адамдар, экзотикалық өнерпаздар және шеберлікпен оқ атушылар сияқты артистер сатушы дәрісін сатқанша көрермендерді қызықтырып тұрды.

Шығу тегі

Керемет емді ұсынатын шоумендер ежелгі дәуірден бері кездессе де, батыс мәдениетінде орындау өнері мен дәрі-дәрмек сатудың қатар жүруі Еуропадағы қараңғы дәуірде цирктер мен театрларға тыйым салынғаннан кейін басталды. Осы кезде әртістер күнкөрісі үшін нарыққа немесе жомарт демеушілерге тәуелді болды. Хамлиннің «Сиқыршы майы» компаниясы әуеншілерге арналған орган мен орындықтары бар, арнайы жасалған вагондарда саяхаттады. Олардың ұсынысы – жанұяның барлығына арналған таза, адал, музыкалық ойын-сауық. Олардың жарнамаларының бір бөлігі ән жинақтары, яғни ән мәтіндерінің кішкентай кітапшалары мен «Сиқыршы майы» туралы хабарламаларды қамтыды. Ал Пег-Лег Сэм (гармоникашы, әнші, комедияшы Артур Джексон) Солтүстік Каролина штатының Питтсборо қаласындағы карнавалда өнер көрсетті. Бұл олар үшін жылдың соңғы қойылымы болды; Кахдот сол қыста дүние салды. Folkstreams.net сайтындағы «Тағдырға талған» атты Peg Leg Sam туралы деректі фильмте осы соңғы қойылымнан түсірілген кадрлар бар.

"Дос" Скотттың соңғы ескі заманғы медицина шоуы

Мүмкін, медициналық шоулардың соңғысы Томи Скотт жүргізген, ол 1990 жылға дейін жылына үш жүзге жуық қойылым өткізген. 1930 жылдары жасөспірім шағында Скотт М. Ф. Чемберстің XIX ғасырдың соңында құрған «Доктор» Чемберс медициналық шоуына қосылды. Скотт ән айтты, гитарада ойнады, қуыршақтармен сөйлестіріп, қаралап ойнады және Чемберстің Herb O Lac шөптен жасалған лақсенитін сатты. 1930 жылдардың соңында Чемберс зейнетке шыққаннан кейін Скотт шоуды өз мойнына алып, әйелі Мэри және «Олд Блеб» деп аталған Гейнс Блевинспен бірге көп жылдар бойы өнер көрсетті. Скотттың қызы Сандра шоуда әнші, бас-гитарашы және акробат ретінде өнер көрсетті, ал 1960 жылдардан бастап шоудың қаржылық мәселелерін басқарды. Herb O Lac ақырында ментолды тері майына айналды, оны Скотт «Жылан майы» деп атады. Он жылдар бойы шоу ареналар мен қарттар үйлерінде «Доктор» Скотттың соңғы нағыз ескі заманғы медициналық шоуы ретінде танылды. 1960 жылдардан 1980 жылдарға дейін шоу Lions Club және Optimist Club сияқты қайырымдылық қорындарына көмек жинады.