Кіріспе

Америкалық актер (1869-1940)

Ол рим католик дінін ұстанған және Калифорния штатындағы Беверли-Хиллс қаласындағы Good Shepherd приходы мен Catholic Motion Picture Guild гильдиясының мүшесі болған.

Водевиль

Турпин водевиль, бурлеск және цирктерде жұмыс істеді. Оның кішкентай, жіңішке денесі, қасқа ұсақ мұртты және көздері қиық болғандықтан ерекше келбеті болды. Турпиннің өзі айтуынша, оның көздері жас кезінде, апатқа ұшырағаннан кейін ғана қиыққан. Ол қиық көздерінің оның комедиялық мансабы үшін өте маңызды екеніне сенді; әріптестері оның басына соққы тиген сайын, көздері түзелмегенін көру үшін айнаға қарап тексергенін еске алады. Ол берілген католик болды, сондықтан жұмыстастары оны көзін түзеп дұға етумен қорқытып, оның табысын жоғалтуы мүмкін екенін айтатын. Турпин Лондонның Ллойд компаниясымен 25 000 долларлық сақтандыру полисін сатып алды, егер оның көздері түзелсе, ақша төленеді. 1920 жылғы нұсқада бұл сома 100 000 долларға дейін көтерілген. Ол күшті физикалық комедия стилін дамытты, оның ішінде үнсіз комедияның қатал әлеміндегі әріптестеріне де әсер еткен комикалық құлауларды сахналауға қабілетті болды. Оның ерекше шеберлігі – "жүз сегіз" деп аталатын алға қарай құлауы еді. Бұл бір аяғын жоғары көтеріп, 180 градусқа бұрылып, арқасына немесе отырып, жерге құлаудан тұратын тоқталған алға қарай домалақ болды.

Фильм

Терпин 1907 жылы Чикагодағы Essanay студиясында түрлі шағын рөлдерде және комедиялық эпизодтарда алғаш рет киноға түсті. Essanay студиясында ол ағаш шебер және күзетші болып та жұмыс істеді. 1909 жылы түсірілген «Мистер Флип» фильмінде Турпинге алғаш рет пісірілген нанмен бетке соққан деп есептеледі. Чарли Чаплин 1915 жылы Essanay компаниясына қосылды, ал студия Турпинді оның екінші серігі етіп тағайындады. Чаплин кинорежиссер ретінде өсіп, баяу және интуитивті жұмыс істеді. Бірақ Турпин Чаплиннің жұмыс жолдарына шыдамсыздықпен қарады. Турпин, қарапайым мінезді адам болғандықтан, күлкілі әдеміліктерден гөрі тікелей әзіл-қалжыңды жақсырақ түсінді. Чаплин мен Турпиннің дуэті ұзаққа созылмады, себебі Чаплин Чикагодан Калифорнияға кетіп қалды. Турпин Чаплинмен бірлескен тағы бір жұмысты бөліседі: Чаплин «Кармендегі бурлеск» фильмін екі бөлікке түсіргеннен кейін, Essanay Турпиннің қатысуымен қосымша көріністер түсіріп, фильмді ұзартып, оны толық метражды фильмге айналдырды. Бұл жаңа көріністерді актер және режиссер Лео Уайт қойды; Турпин мен Чаплин экранда бірге көрінбейді. Essanay Чаплиннің кеткенінен кейін көп ұзамай құлдырады және бірнеше жыл ғана қаржылық тұрақтылығын сақтап қалды. Турпин Essanay-дің тұрақсыздығын сезінген болуы мүмкін; ол Vogue комедиялық компаниясына кетіп, бірнеше екі бөліктен тұратын комедияларда ойнады. Бұрынғы Essanay комедия актері Paddy McGuire оны қолдады. Турпиннің Vogue комедияларының көптеген фильмдері Түрпиннің кейінгі даңқынан пайда табу үшін (1920 жылы Cameo компаниясы арқылы) басқа атаулармен қайта шығарылды: мысалы, «Неге Бен қашқан?» фильмі «Ол қисық көрінеді» деп қайта аталды.

Мак Сеннет және жұлдыздық

1917 жылы Бен Турпин жетекші комедиялық компанияға, Мак Сеннет студиясына қосылды. Турпиннің дөңгелектеп ойнауға бейімділігі Сеннет стиліне өте жақсы сай келді, ал Сеннеттің жазушылары жиі күлкілі көрінетін Турпинды рөлдерге қарсы қоятын (қатаң Юкон шахтёры; тартымды, әлемдік сүйікті; батыр ковбой; қаһарман каскадер және т.б.) максималды комикалық эффект үшін. 1920 жылдары оның рөлдері көбінесе сол кездегі белгілі актерлер мен танымал тұлғаларды пародиялап көрсетті – мысалы, "Шейх" фильмі үшін "Шыңырлау" – және Турпин киноның ең танымал комедия актерлерінің біріне айналды. Турпин Сеннет үшін қысқаметражды және толық метражды фильмдерде түсті. Өзінің жетістігіне риза болған ол өзін таныстырғанда: "Мен Бен Турпинмін, мен аптасына 3000 доллар табамын" дейтін. 1928 жылы Сеннет көптеген қызметкерлерінің келісімшарттарын бұзды және студияны жаңа үнтаспалы фильмдерге бейімдеу үшін жапты. Турпинге арзан бағалы Weiss Bros. Artclass компаниясы келісімшарт жасады, бұл Artclass жасаған ең амбициялық қадам болды. Турпин бір жыл ішінде он екі минуттық комедиялық фильмдердің ондауын түсірді. Artclass көбінесе "Бос көздер" және "Көздердің құпиясы" сияқты атаулармен оның ерекше көзқарасын пайдаланды.

Саунд дәуіріндегі Турпин

1929 жылы көптеген үнсіз кино жұлдыздары болашақ жұмыстарына қатысты күмәнданды, себебі жаңа дыбысты фильмдерге жаңа дағдылар мен техникалар қажет болды. Бен Турпин зейнетке шығуды жөн көрді. Ол өзінің табысын жылжымайтын мүлікке инвестициялаған және осы салада сәтті болғандықтан, оған қосымша жұмысқа мұқтаждық болмады. Бірақ көп ұзамай продюсерлер оны фильмдерде эпизодтық рөлдерге шақыра бастады. Турпиннің дауысы – жастық шағындағы Жаңа Орлеанның "Ят" акцентінің іздерін сақтаған, қатал және шыңырлы дауыс еді. Ол сөйлейтін рөл болсын немесе қысқаша камео болсын, әр эпизод үшін 1000 доллар төлемақы алды. Осы камеолардың ең есте қаларлықтарының бірі – RKO компаниясының "Сынған жаңғақ" комедиясында (Турпин коккейлі бомбашы рөлінде) және Paramount компаниясының 1932 жылғы "Миллион долларлық аяқтар" фильмінде (W. C. Филдс, Джек Оки және Сьюзан Флеминг – Маркс ағайындарының Харпо Марксының болашақ әйелі) ойнады. Турпин сонымен қатар Mascot компаниясының 1934 жылғы "Жабайы заң" сериалда комедиялық көмек көрсетті. Турпин тағы бір фильмде ғана түсті, ол – Warner Bros. компаниясының 1935 жылғы "Кистоун қонақ үйі" (үнсіз кино комедия актерлерінің кездесуі). Оның соңғы көркем фильмі – 1940 жылғы Laurel and Hardy-дің "Теңіздегі ақымақтар" фильмі, онда оның көздері қиылып тұрған жүзі әзілдің мәнін ашты. Оған бір рет түсірілген жүзі үшін және 16 сөздік диалог үшін 1000 доллар төленді. Өлім салдарынан Чарли Чаплиннің "Ұлы диктатор" фильмінде түсуге жол берілмеді.

Түрпіңнің көзін

Терпин мен Сеннет екеуі де Голливуд Cavalcade (1939) фильмінде өздерінің ролінде (Техниколорда) пайда болды, бұл фильм үнсіз кино дәуірі туралы жартылай фантастикалық туынды. Фильмде Турпин жұмысқа келіп, түсірілім алаңына кейіпкер ретінде дайындалатын эпизод бар. Гримеркада ол қол айнасын алып, көзін барынша қисайтып, өз бейнесін қарап тексереді. Осы эпизодта Турпиннің сол көзі ойнамайтын кезде қалыпты болғаны және ол оң көзінің бұрыштығымен үйлестіру үшін оны әдейі қисайтып жібергені көрінеді – бұл оның экрандық кейіпкерінің бір бөлігі. The Comic (1969) фильмінде Микки Руни "Коккей Ван Бюрен" атты нағыз көзі қисық үнсіз кино комедияшысының рөлін ойнайды. Бұл кейіпкер Турпинге ұқсамаса да, Рунидің рөліне берілген мүгеделік Турпиннен шабыттанғаны анық көрінеді.