Кіріспе

Исламшыл ұйым
Акрамия (кейде Акрамия, Акрамия деп те аталады) – Акром Йолдошев құрған исламшыл ұйым. 1996 жылы Өзбекстанның Ферғана аймағында Акромияны құрған Акром Йолдошев Қазақстан үкіметінің террористік ұйым деп санайтын "Хизб ут-Тахрир" ұйымынан бөлініп шықты. Өзбекстан үкіметі Йолдошевтің "Имонға жол" атты жазбасы ХТ-ның халықаралық халифат құру мақсатын іс жүзінде мүмкін емес деп сынап көрсетеді. Ол ислам мемлекетін жергілікті деңгейде құруды жақтады. Өзбекстанның бұрынғы бас мүфтиі Мұхаммед Садик Мұхаммед Юсуф: "Акрамияның Хизб-ут Тахрир және басқа да радикалды саяси ислам ұйымдарымен ешқандай ортақ тұсы жоқ. Акром Йолдошевтің үйретімін дінсіздік деп санайтын себебім мүлдем басқа" деді. Юсуфтың сөзіне қарағанда, Йолдошев мұсылмандардың күніне бес рет намаз оқуы немесе Рамазан айында ораза ұстауы міндет емес деп үйретеді. Орталық Азияны зерттеуші Сара Кендзиор Demokratizatsiya журналында жариялаған мақаласында бұл ұйымның бар екеніне күмән келтіріп, Өзбекстан үкіметінің 2005 жылғы Өзбекстандағы азаматтық наразылықты басу үшін бұл ұйымды жасаған болуы мүмкін деп мәлімдеді.

Андижан қырғыны

Норвегияда орналасқан адам құқықтары жөніндегі «18 Форум» Андижан қырғыны кезінде «Акромия» мүшелері, қару-жарақ алғандарына қарамастан, алаңда жиналған адамдардың еркін шығуына кедергі келтірмеген. Алайда, олардың тұтқындарға қатысты ұстанымы соғыс тұтқындарына қатысты халықаралық стандарттарға сай келмеді. «18 Форум» бірнеше тұтқынның ауыр түрде сақадалданғанын білді. Тұтқындардың мойнына сым байланып, алаң периметрі бойынша адам қалқаны ретінде орналастырылды. Осылайша, өзбек үкіметінің қарулы күштері атып өлтірген алғашқы адамдар – тұтқындар болды.