Кіріспе
Американдық актер (1917–2002)
мұз хоккейі ойыншысы
the ice hockey player
Брэд Декстер (шын аты Борис Мишель Сосо; 9 сәуір 1917 – 12 желтоқсан 2002) – американдық актер және кино продюсері. Ол қатал жігіттер мен вестерн рөлдерімен, соның ішінде 1960 жылғы «Ұлы жетілік» (1960) фильмімен танымал, және Сидни Дж. Фьюри үшін «Леди Сингс Блюз» сияқты бірнеше фильмдерді продюсерлікке алып, түсірген. Ол Пегги Лимен қысқа мерзімді некеде болғаны, Мэрилин Монромен достық қарым-қатынаста болғаны және Франк Синатраны судан құтқарғаны үшін де белгілі. Декстердің қатал жігіт рөлдері оның өмірдегі қарапайым және мейірімді мінезіне қайшы келеді.
Ерте өмір
Декстер Невада штатының Голдфилд қаласында Марко мен Любица Шошоның (кейін Марко мен Вайолет Сосо аталған) үш ұлының екіншісі болып дүниеге келді. Олар Босния және Герцеговинадан келген этникалық серб иммигранттары еді. Серб тілі Декстер үшін туған тіл болды. Отбасы көп ұзамай Лос-Анджелеске көшіп, ол Белмонт жоғары мектебінде оқыды. Ұзын бойлы, денелі, көк көзді, сұлу Декстерге көбінесе қатал мінезді рөлдер берілді. Әуесқой бокспен айналысқаннан кейін Декстер Пасадена Playhouse-де актерлік өнерді оқыды. Ол "Құрттық дауыл" (1940) фильмінде шағын рөл ойнады. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол АҚШ Әуе корпусына қатысып, сол жерде серб-американдық Карл Малденмен танысып, дос болды және "Қанатты жеңіс" (1944) корпустың пьесасы мен фильмінде есімдері көрсетілмейтін актерлердің қатарында болды.
Актерлік мансап
Соғыстан кейін Декстер Рой Роджерстің "Хелдорадо" (1946) фильмінде "Барри Митчелл" рөлінде ойнады. Ол сондай-ақ осы атпен "Синбад теңізші" (1947) фильмінде де түсті. Ол Бродвейде "Магнолия аллеясы" (1949) қойылымында өнер көрсетті. Ол өзінің атын Брэд Декстерге өзгертіп, "Асфальт джунгли" (1950) фильмінде зұлым детективтің рөлін ойнады және "14 сағат" (1951) фильмінде рөл алды. Декстердің шығармашылықтағы алғашқы табысы RKO-ның "Лас-Вегас тарихы" (1951) фильмінде, Виктор Матур және Джейн Расселдің қатысуымен болды. RKO оны Макао (1952) фильмінде, Расселмен бірге, ұқсас рөлге шақырды. RKO оны келісімшартқа бекітті. Декстер "99 River Street" (1953) фильмінде зұлым рөлді ойнады. Содан кейін ол 20th Century Fox компаниясымен келісімшартқа қол қойып, режиссер Ричард Флейшердің "Жабайы" (1955), "Қантөрткі сенбі" (1955) фильмдерінде, режиссер Сэмюэл Фуллердің "Бамбу үйі" (1955) фильмінде, "Шыстақтың түбінде" (1956) және "Жәннат пен тозақ арасында" (1956) фильмдерінде Флейшермен бірге тағы да түсті. Декстер Уолтер Мириш өндірген "Оклахомалық" (1957) фильмінде зұлымдықтың рөлін ойнады, сондай-ақ "Run Silent Run Deep" (1958) фильмінде қайтадан зұлым рөлде ойнады.
Алғашқы теледидар жұмысы
Кейін Декстер көбінесе теледидарға ауысты, Climax!, The Gale Storm Show, How to Marry a Millionaire, Pursuit, Studio One in Hollywood, Wagon Train, Bat Masterson, Have Gun Will Travel, Zane Grey Theatre, Behind Closed Doors, Cimarron City, Yancy Derringer, This Man Dawson, 77 Sunset Strip, Colt 45, The Man from Blackhawk, Tightrope, Mr. Lucky, Bat Masterton, және Стив Маккуиннің басты рөлде ойнаған Wanted: Dead or Alive сериалдарының эпизодтарында пайда болды.
Кейінгі фильмдер
Телевизияға қадам басқаннан кейін де Декстер кейде толық метражды фильмдерде ойнай берді, мысалы, Джон Стерджестің режиссерлік жұмысы болған "Last Train from Gun Hill" (1959) және "Vice Raid" (1959) фильмдері, сондай-ақ "13 Fighting Men" (1960) фильмінде екінші пландағы басты рөлді сомдады. Одан кейін ол Уолтер Мириштің "The Mirisch Company" өндіріс фирмасы үшін Джон Стерджес түсірген "The Magnificent Seven" (1960) фильмінде оқ атар шебер рөліне іріктелді. Стерджес пен Мириш екеуі де бұрын Декстермен жұмыс істеген. Ол жұмысы үшін жоғары бағаланды, бұл оның ең танымал рөлі және ең әйгілі фильмі болды.
Теледидарға қайта оралу
"Ұлы жетілік" фильмінің табысы Декстердің мансабына бірден әкелген жоқ: ол теледидарға оралды, "Акванавттар", "Гавайи көзі", "General Electric Theatre", "Уэллс Фарго әңгімелері", "Surfside 6", "Тергеушілер" және "Alcoa Premiere" сериалдарында эпизодтық рөлдерде ойнады. Ол "Токиодан бастау" (1961), "Джордж Рафттың өмірі" (1961) (Бэгси Сигел рөлінде), Чарльз Бронсонмен бірге "X 15" (1962) және "Джонни Кул" (1963) фильмдерінде көрінді. Декстер Юл Бриннермен "Тарас Булба" (1962), "Күн патшалары" (1963) ("Ұлы жетілік" фильмінің продюсерлерінен) және "Оққа шақыру" (1964) фильмдерінде қайта жұмыс істеді. 1963 жылы Декстер Стэнли Эндрюстің жүргізуімен шыққан "Өлім аңғары күндері" антологиялық сериясында "Оқ – джентльмен емес" эпизодында Калифорния Жоғарғы сотының судьясы Дэвид С. Терри рөлін ойнады. Кэррол О'Коннор Калифорния штатының АҚШ сенаторы Дэвид К. Бродериктің рөлін сомдады, ол 1859 жылғы дуэльде судья Терридің қолынан қаза тапты. Бұрын Демократиялық партиядағы одақтас болған Терри, құлдықты жақтағандықтан, құлдыққа қарсы болған Бродериктің үстемдігіне қарсы шықты.
Фрэнк Синатрамен жұмыс
Декстердің Франк Синатрамен достығы 1964 жылдың 10 мамырында, «Екінші дүниежүзілік соғыс» тақырыбындағы «Бәсекелес ешкім жоқ» (1965) фильмін түсіру кезінде Синатраны суға батудан құтқаруға көмектескенде басталды. Синатра мен продюсер Хауард Кохтың әйелі Рут Кох Гавайи аралындағы Кауаиде жүзіп жүргенде, толқын оларды теңізге айдап, жайлы суға батып кетуге айналды. Синатраның әріптесі Декстер және екі серфер оларды құтқару үшін жүзіп келді. Кейін Декстер батылдығы үшін Қызыл Крест медалімен марапатталды. Ризашылығын білдірген Синатра оны «Синатра Энтерпрайзес» компаниясының вице-президенті етіп тағайындады. Декстер «Бас Райлидің қалаға оралуы» (1965) фильмінде ойнағаннан кейін, ол Синатрамен тағы бір фильм түсірді – «Фон Райан экспресі» (1965). Сол жылы Декстер актерлік өнердің өзін «нағыз ашуға толы» сезіндіретінін айтты. «Актер ретінде сіз өзіңіздің ортаңызды, өзіңіздің тағдырыңызды бақылай алмайсыз». Декстер «Жылаңаш жүгіруші» (1967) фильмін продюсерлікке алды, онда Синатра түсті және ол Лондон қаласында түсірілді. Декстер мен режиссер Сидни Дж. Фьюри Синатраның фильмді аяқтауға құлықсыздығына байланысты келіспеді, ал фильм аяқталғаннан кейін Декстер отставкаға кетті. «Мен Синатраны тастаған жалғыз адам едім – оның әрекеттеріне шыдай алмадым», - деді Декстер сол кезде. Декстер Синатрамен араздасқанын жасырды. Ол Сэм Шеппард ісіне негізделген фильмді түсіру үшін Синатраның компаниясынан кетіп қалғанын мәлімдеді. Жоба ақырында Барри Ньюманның Петрочелли рөлін ойнаған «Заңгер» (1970) фильміне айналды. Ол Фьюри үшін тағы екі фильм түсірді: Роберт Редфордтың ойнаған «Литтл Фасс және Биг Халси» (1970) және Билли Холидей рөлінде Диана Росс ойнаған «Леди Сингс дь Блюз» (1972).
Кейінгі жұмыстар
Декстер актерлік өнерге «Джори» (1973), «Шампунь» (1975), «Басқарушы күш» (1976), «Дж. Эдгар Гувердің жеке істері» (1977), «Үйге шақырулар» (1978) және «Қысқы өлімдер» (1979) фильмдеріндегі рөлдермен қайта оралды, сондай-ақ «МакКлауд», «Кожак», «С.В.А.Т.», «Жоба Н» және «Зұлым Ұл» сериалдарында эпизодтық рөлдерде ойнады. Декстер Карл Малденнің басты рөлде ойнаған «Скаг» (1980) телесериалын өндірді. Оның соңғы рөлі «Коняк» (1988) фильмінде болды.
Жеке өмір
Декстер 1953 жылдың қаңтарында әнші Пегги Лиге үйленді; жұп қарашада ажырасты. Ол 1971 жылдың 27 қаңтарынан бастап 1994 жылдың 12 маусымында қайтыс болған Мэри Богдановичпен, StarKist туна компаниясының мұрагерімен, тұрмыс құрды. 1994 жылдың соңында ол Джун Дейерге үйленді және өмірінің соңына дейін оның жанында болды.