Кіріспе

Австралиялық суретші Альберт Ли Такер (29 желтоқсан 1914 – 23 қазан 1999) – австралиялық суретші және «Хайд» шеңберінің мүшесі, Мельбурн қаласындағы өнер меценаттары Джон және Санди Ридтің үйімен байланысты модернист суретшілер мен жазушылар тобы. Сидни Нолан және Артур Бойд сияқты «Хайд» шеңберінің мүшелерімен бірге Такер, ақын Макс Харрис құрған және Ридтер басып шығарған басылымның атынан алған «Angry Penguins» өнер қозғалысымен байланысты болды.

Ерте өмір және білім

Текер 14 жасында отбасын көмектесу үшін мектепті тастады және формалды өнер білімі алмады, бірақ жарнама агенттігінде үй суретшісі, карикатурист және коммерциялық иллюстратор болып жұмыс істеді, содан кейін коммерциялық суретші Джон Виккерге қосылды. Ол жеті жыл бойы Виктория суретшілер қоғамының кешкі өмір суреті сабағына аптасына үш күн қатысты.

Әсерлер

Текердің негізгі шабыт көздері – постимпрессионистер, экспрессионистер және әлеуметтік реалистер, сондай-ақ жеке тәжірибесі. Текердің туындыларына 1930 жылдардың соңында Мельбурнге келген екі маңызды эмигрант суретші – Жосль Бергнер мен Данила Васильевтің реалистік көріністері зор әсер етті. Осы кезде Текер Ұлы депрессияның бейнелерін зерттей бастады. Текер 1938 жылы Джордж Белл құрған, консервативті өнерді, емес модернистерді қолдайтындығына сенген үкіметтік Австралия өнер академиясына қарсы шыққан Қазіргі заманғы өнер қоғамының мүшелері Сандей мен Джон Ридпен де танысты. Текердің алғашқы маңызды туындылары әскерде болған кезінде жарық көрді. 1940 жылы Текер әскерге шақырылып, көп уақытын Хайдельберг әскери госпиталінде соғыстан жараланған және психикалық аурулардан зардап шеккен науқастарды суреттеумен өткізді. Ол осы кезеңде үш маңызды туынды жасады: «Кестедегі адам» – снарядтың сынығынан мұрны кесілген адамның қалам мен бояумен салынған суреті, «Шөл дала» – атауы Т.С. Элиоттың «Шөл дала» поэмасынан алынған, өлімнің кішкене орындыққа отырып, күтіп отыратын бейнесі және «Жылмақтайтын бейнелер» – дәлізбен төмен жылжып бара жатқан екі адамның суреті, үшіншісінің бетінен ақыл-есі кеткендей күлімдегені. Бұл бейнелердің бәрі соғыстың қорқынышы мен ақымақтығын көрсетті, бірақ оның әлеуметтік реализмінің сюрреалистік және экспрессионистік стилінде бейнеленді. «Сәтсіз қала» және «Біз өлген адамдармыз» (екеуі де 1940 жылғы) Элиоттың «Қуыс адамдар» туындысына сілтеме жасайды. 1943 жылдан бастап Текер «Қазіргі заманғы зұлымдықтың бейнелері» сериясын алдымен Мельбурнда, кейін Париж бен Лондонда бастады. Серия Текердің соғыс кезіндегі моральдық бұзылыс деп есептеген нәрсеге негізделген және проституция, қорқыныш, моральдық жемқорлық және адам жанының қараңғы жақтарын қамтитын тақырыптарды қарастырды.

Соғыстан кейінгі кезең

1947 жылдың басында Такер Австралия армиясымен бірге Жапонияға өнер тілшісі ретінде сапар шекті. Ол «Хиросима» деген монохромды қаламмен салған суретті жасады; онда атом бомбасы жарылысынан кейінгі қалдықтар, ландшафтта шатырлар мен уақытша баспаналар бейнеленген. 1954 жылы ол Римде Сидни Ноланмен танысты, сол кезде «Апокалиптикалық жылқы» туындысын жасады және естелік бойынша Австралияны суретке түсіре бастады. 1956 жылы ол Венеция биенналесінде өнер туындыларын көрсетті, содан кейін екі жыл Лондон қаласында «Темза сериясын» салумен айналысты. 1958 жылы Нью-Йоркке көшіп, оның назары қаладан Австралияның шөл даласына ауысты. Сидни Нолан мен Рассел Драйсдейлдің кейбір туындылары халықаралық деңгейге жеткенімен, Такер оларды ұлтшылдық деп санамады. Ол ландшафты қатал, шұбар және өнімсіз жайлы суреттеді. Австралияның бұтасының қалыпты бейнелері мен иконаларын, соның ішінде сотталғандарды, Берк пен Уиллсті және Келли бандысын өзгертіп көрсетті. Ол шөл даланың құрғақтығы мен бейжайлығына тәнті болды және осы иконаларды шөл даланың қауіпті ойынындағы құрал ретінде пайдаланды. 1959 жылы Такер «Австралия әйелдер журналы» сыйлығын жеңіп алып, Нью-Йоркте екі жыл бойы «Манхэттен сериясын» және «Антроподалық бас» туындыларын жасауға мүмкіндік алды. 1960 жылы Австралияның Заманауи өнер мұражайынан Курт Гейгер сыйлығын алып, оны Австралияға оралып, өзінің алғашқы жеке көрмесін ұйымдастыруға жұмсады. Кейін Виктория штатына қоныс аударды және 1964 жылы екінші әйелі Барбара Билкокқа үйленді. 1990 жылы Австралияның Ұлттық галереясында оның туындыларының ретроспективтік көрмесі өткізілді.

Жеке өмір

1941 жылы Такер суретші Джой Хестерге үйленді және олардың Свини деген ұлы болды. Көп жылдар өткен соң Такердің баланың биологиялық әкесі емес екені белгілі болды – бәлкім, ол Хестердің қысқа ғана уақытқа қарым-қатынаста болған австралиялық джаз барабаншысы Билли Хайд болған шығар. 1947 жылы олардың некесі ажырасып, Такер Жапония мен Еуропаға саяхаттап, богемиялық өмір салған, сурет салған, көрмелерге қатысқан және кездейсоқ жұмыстар істеген. Кейін Хестерге Ходжкин лимфомасы диагнозы қойылғанда, ол Суиниді Ридтерге тапсырды, олар оны асырап алды. Джой Хестер 1960 жылы қайтыс болды, ал Суини 1979 жылы өз-өзіне қол жұмсады. Соның нәтижесінде «Мен кездескен беттер» атты портреттер сериясы дүниеге келді. Әрбір портретте мен өзімді мүмкіндігінше барлық жағымсыз сезімдерден, сондай-ақ айнала қоршаған шиеленістер мен қарым-қатынастардан босатуға тырыстым. Адам өзін ашкөздіктен және өкпелеуден құтылуы керек. Осылайша, бұл рухани тазару және өзіңді-өзің тазартудың бір түрі болды. Бұл серияның атауы Т.С. Элиоттың «Ж. Альфред Пруфрокқа арналған махаббат әніне» сілтеме жасайды. Такердің туындылары Австралияның барлық мемлекеттік галереяларында, сондай-ақ Австралияның Ұлттық галереясында, Гуггенхайм мұражайында және Нью-Йорктегі MoMA-да ұсынылған. Такер 1963 жылы Барбара Билкокқа үйленді. Бұл екеуі үшін де екінші неке болды. Такер 1999 жылы қайтыс болды. Барбара Такер Такердің мүлкін басқарады.