Кіріспе

Тинахели – Ирландиядағы Виклоу округіне жататын ауыл. Ол Слэни өзенінің саласы – Дерри өзенінің аңғарындағы сауда қаласы.

Орналасуы және кіру мүмкіндігі

Ол батыстағы Виклоу қаласы Балтингласс пен шығыс жағалаудағы Арклоуды байланыстыратын R747 тас жолында орналасқан. Ауыл Уиклоу тауларымен иіліп өтетін Уиклоу жолының оңтүстік бөлігіне жақын жерде жатыр. Дери өзені ауылдың ішінде ағып өтеді.

Тарих

Орта ғасырлар кезеңінде Тинахелидің жанында Пребанда ежелгі шіркеу салынған, оны Фернс қасиетті Айдан құрған деп есептеледі. Пребандағы қасиетті құдық оған арналған, бірақ ол карталарда тіркелмеген, католик халқының ауызша дәстүрі арқылы ғана есте сақталған. Сол сияқты, Тинахели аймағындағы Килкоммон жерінде 9 ғасыр шамасында көне шіркеу іргесі қаланған. Килкоммондағы қазіргі Англикан шіркеуі бастапқы орнында тұрғандығына сендіріледі. 1850 жылы, Ұлы ашаршылықтан кейін, Тинахелидің діни қызметкері Фр. Хоаре көптеген кедей адамдарға аймақтан Америкаға көшіп кетуге көмектесті. Олар "Тиркондерога" атты кемемен Нью-Орлеанға барды. Тинахели маңындағы Уайтфилд зиратында ашаршылық кезінде қайтыс болған көптеген адамның қабірлері бар деген әңгіме бар. Тинахели қаласы Баллинакор Оңтүстік барониясындағы Килкоммон азаматтық приходінің құрамына кіреді. Ауылдың көп бөлігі 19 ғасырдың басында салынды, өйткені 1798 жылғы көтерілісте өртенгеннен кейін граф Фицвильям оны қайта жаңартқан. Фицвильям отбасы жақын жердегі Кулатин үйінде тұрды. Кулатин иелігінде бір кезде 20 000 шаруа болды және Уиклоу округінің шамамен төрттен бір бөлігін құрады.

Қауымдық шіркеу

Тинахелидің шіркеуі, Сент-Кевин шіркеуі, Дери өзенінің аңғарына көрінетін Килавени елді мекенінде, ауылдан шығысқа қарай 2 шақырым жерде орналасқан. Шіркеу 1843 жылы салынды, ол 1798 жылғы көтеріліс кезіндегі жергілікті іс-қимылға жауап ретінде 1798 жылдың 11 қарашасында Йемен әскерлері өртеп жіберген, іргелес Уайтфилд елді мекеніндегі бұрынғы құрылысты алмастырды. Уайтфилд шіркеуі Сент-Кевин шіркеуі салынғанға дейін уақытша ағаш құрылыспен ауыстырылды. Алғашқы құрылыс 1700 жылы Жазалау заңдары кезінде салынған және екі қанатты бөлімі мен нефі бар крест тәрізді стильде болған. Қазіргі таңда бастапқы шіркеуден тек оған іргелес зират қалды. 1900 жылдардың ортасынан бері зиратта жерлеу жұмыстары тоқтатылған. 2000 жылы, мерейтойлық жылы, шіркеу қауымы алғашқы шіркеу орналасқан жерде, қазіргі Уайтфилд зиратында, жоғарыда айтылған тарихты көрсететін әшекейлі әктас ескерткіш орнатты.

Қажеттіліктері мен іс-шаралар

Сот үйі өнер орталығы, Дуайер алаңы, бұрынғы азаматтық сот ғимараты музыкалық өнер көрсетулер, суретшілер көрмелері, пьесалар мен кино көрсетулерге қызмет етеді. Ғимаратты жергілікті тұрғындардан құралған комиссия FÁS көмегімен қайта жаңартылды. Жергілікті қоғамдық кітапхана, сондай-ақ Дуайер алаңында, бұрын қаланың базар үйі болған. Мектеп көшесіндегі бастауыш мектептің жерінде қоғамдық орталық орналасқан. Аймақтағы шіркеулерге Сент-Кевин шіркеуі (Католик), Кроссбридждегі Сент-Питер және Сент-Пол шіркеуі (Килэвеней католик шіркеуінің бөлімшесі) және Кроспатрик және Карнев тобының Килкомен шіркеуі (Ирландия шіркеуі) жатады. Тинахелиден жақын маңдағы Шиллелах қаласындағы Томнафинноге еменді орманына дейін бұрынғы теміржол бағытымен жаяу жүруге арналған маршрут бар. 2010 жылы үш дөңгелек белгіленген жол ашылды, ал Тинахели Ирландияның ең танымал ұзақ қашықтықты жолдарының бірі – Уиклоу жолына жақын орналасқан. Tinahely шаруашылық көрмесі – бір күндік іс-шара, ол жыл сайын тамыздың бірінші дүйсенбісінде (Ирландия Республикасында мемлекеттік демалыс күні) Фэрвуд паркінде өтеді. Алғашқы көрме 1935 жылы өткізілді.

Спорт

Тинахели ГАА клубы 1886 жылы құрылған. Клуб 1978 жылдың мамыр айында ашылған Сент Кевинс паркінде ойнайды. Клубтың түстері – қызыл және ақ. 1984 жылы клуб Виклоудан шыққан алғашқы клуб болып Лейнстердің аға клубтық футбол чемпионатының финалына өтті, бірақ Сент-Винсент ГАА клубынан жеңілді. Жергілікті триатлон клубы жыл сайын мамыр мерекесінің жексенбі күнінде дуатлон жарысын өткізеді.

Темір жол көлігі

Тинахели темір жол станциясы 1865 жылдың 22 мамырында ашылды, 1944 жылдың 24 сәуірінде жолаушылар және жүк тасымалы тоқтатылды, ал 1945 жылдың 20 сәуірінде толығымен жабылды.

Автобустармен тасымалдау

Wicklow Way автобус қызметі күн сайын Tinahely-ге қызмет көрсетеді (алдын ала брондау қажет) және Ратдрум теміржол станциясында Дублин пойыздарымен байланысады. Bus Éireann 132-бағыты (Rosslare Europort – Дублин) бейсенбі күндері әр бағытта бір рет Балтингласс, Таллахт, Карнеу және Вексфорд қалаларымен байланыстырады.

Адамдар

Себастьян Барри, драматург, романист және ақын, Тинахели маңында тұрады. Ноэль Винсент Вилоуби, Кашел және Оссоридің бұрынғы епископы, Тинахелиде дүниеге келген. Дермот Трой, лирикалық тенор, Тинахелиде туған.