Кіріспе

Сапега әулеті – литва және русьтік текті, орта ғасырлық Смоленск және Полоцк боярларынан тараған поляк-литвалық ақсүйек және магнат әулеті. Бұл әулет 16 ғасырда Польша-Литва мемлекетінде зор ықпал мен байлыққа қол жеткізді.

Тарих

Сапиехалар туралы алғашқы расталған жазбалар 15 ғасырға жатады, онда Семен Сопиха 1441–1449 жылдар аралығында Польшаның сол кездегі патшасы және Литваның ұлы князі Казимир IV Ягеллонның жазушысы (хатшысы) ретінде тілге алынады. Семеннің екі ұлы болған. Мүмкін, Семен Сопиханың отбасы Гданьскке жақын Сопиешино ауылына ие болған, бірақ тевтон шапқыншылығынан кейін оны тастап кеткен. Сопиешино – Померанияның ең көне ауылдарының бірі. Жазбаларда бұл жер 11-12 ғасырларда рыцарьлардың иелігінде болғаны айтылады. 1399 жылы ол поляк тәжіне бағынышты рыцарьлардың феодалдық иелігіндегі ауыл ретінде көрсетілген. Сапиехалар отбасының байлығы мен билігінің негізін сарайдың және Ұлы канцлер, Литваның Ұлы гетманы Лев Сапиеха қалады. Сапиеха Коденски тармағының князьдік атағы Польшада 1572 жылы, Австрия-Мажарстанда 1845 жылы, ал Сапиеха Розански тармағының атағы Ресейде 1880 жылы ресми түрде мойындалды. 1700 жылдың 14 қыркүйегінде Михаль Франциск Сапиеха император Леопольд I-ден князь атағын алды, бірақ ол 1700 жылдың 19 қарашасында қайтыс болғаннан кейін бұл атақ жойылды. Сол жылы Литва азаматтық соғысында жеңілгеннен кейін отбасы Ұлы Герцогтіктегі басты орнын жоғалтты. 1768 жылы Сапиехалар отбасының мүшелері Польша Сеймінен князьдік атақты мойындауға қол жеткізді. Польшаның бөлінісінен кейін отбасы 1824 жылы Польша Корольдігінің князі атағын тағайындалған тұлғалардың тізіміне енді. Атақ Австрияда 1836 және 1840 жылдары, ал Ресейде 1874 және 1901 жылдары мойындалды. 1905 жылы отбасы Австрияда «Серенес Биіктігі» дәрежесін алды. Бельгия королевасы Матильданың анасы Сапиеха әулетінің князь қызы болған.