Кіріспе

chembox
| Көзделген өрістер = өзгертілген
| Тексерілген тексеру = 443414570
| Атауы =
| Сурет файлы = Benomyl.png
| Сурет мөлшері =
| PIN = 1 (Бутилкарбамоил) 1H 1,3 бензимидазол 2-ил метилкарбамат
| Басқа атаулар = Беномиль
| 1-бөлім =
| 2-бөлім = Химиялық қасиеттері
| C=14 | H=18 | N=4 | O=3
| Түрі = ақ кристалды қатты зат
| REL = жоқ

Паразиттік саңырауқұлақтардың беномильге қарсы төзімділігінің кең таралғандығына байланысты, беномиль және оған ұқсас пестицидтердің тиімділігі азайған. Дегенмен, ол әлі де кеңінен қолданылады.

Уыттылық

Беномил сүтқоректілер үшін аз улы. Оның тәжірибелік LD50 көрсеткіші егеуқұйрықтар үшін "10,000 мг/кг/күннен жоғары" шамасында. Өнеркәсіптік ортада жұмыс істеу кезінде теріде тітіркеніс пайда болуы мүмкін, сондай-ақ гүл өсірушілер, саңырауқұлақ жинаушылар және гүлшілер беномилге аллергиялық реакцияны байқаған. Лабораториялық зерттеуде үш ай бойы беномилмен қоректенген иттерде айқын уытты әсерлер анықталмады, бірақ ең жоғары дозада (150 мг/кг) бауыр функциясының өзгергені байқалды. Ұзақ уақыт әсер еткен кезде бауырдың күрделі зақымдануы, соның ішінде цирроз дамыды. АҚШ Қоршаған ортаны қорғау агенттігі беномилді мүмкін канцероген ретінде жіктеді. Канцерогендік зерттеулер әртүрлі нәтижелер көрсетті. Екі жылдық тәжірибелік зерттеулерде егеуқұйрықтарда бауыр ісіктерінің көбеюіне "ықтимал" себеп болатыны анықталды. Ұлыбритания Ауыл шаруашылығы, балық шаруашылығы және тамақ министрлігі мұның беномилдің гепатотоксикалық әсерінен туындағанын мәлімдеді. Беномилге кәсіби жағдайда ұшырауларға қатысты, Еңбек қауіпсіздігі және денсаулықты қорғау басқармасы 8 сағаттық орташа уақыт бойынша жалпы әсер ету үшін рұқсат етілген шекті 15 мг/м3, ал тыныс алу арқылы әсер ету үшін 5 мг/м3 деп белгіледі.

Туған кездегі ақаулар

1996 жылы Майами қазылар алқасы жүкті кезінде анасы Бенлатқа ұшыраған балаға 4 миллион АҚШ доллары өтемақы төледі. Бала ауыр көз ақауларымен (клиникалық анофтальмия) дүниеге келді. Анасы жүктілік кезінде жақын жердегі фермадан әсер еткені салдарынан осы заттың тым жоғары дозасына ұшыраған. Осы істе экспозицияның уақыты мен мөлшері маңызды мәселе болды. 2008 жылдың қазанында DuPont компаниясы балалары түрлі туа біткен кемшіліктерімен туған екі Жаңа Зеландиялық отбасыға құпия келісім төледі. Балалардың бірінің анасы оның тууына дейін Крайстчерч саябағының қызметкері болып жұмыс істеген кезде Бенлатқа ұшыраған.

Қоршаған ортаға әсері

Беномил топыраққа берік байланып, суда онша ерімейді. Шөптегі жартылай ыдырау мерзімі үш-алты ай, ал жалаңаш топырақта – алты айдан бір жылға дейін. 1991 жылы DuPont компаниясы Benlate 50DF формуласын атразин гербицидімен ластану күдігіне байланысты қайтарып алды. Осы оқиғадан кейін көптеген американдық фермерлер Benlate 50DF-ті миллиондаған долларлық егістіктерді жойғанын айыптады. Фермерлер DuPont-қа қарсы, негізінен Флоридадағы гүлдік дақылдарға қатысты 1900-нен астам талап арыз берді. DuPont жүргізген келесі сынақтарда қайтарылып алынған өнімнің атразинмен ластанбағаны анықталды. Егістіктерге келтірілген зиянның себебі әлі анық емес. Флорида Ауыл шаруашылығы және тұтынушылар қызметі департаменті Benlate-тің дибутилмочевина және сульфонилмочевина гербицидтерімен ластанғанын болжады. Бірнеше жылдық сот дауларынан кейін DuPont шамамен 750 миллион АҚШ долларын өтемақы және соттан тыс келісімдер ретінде төледі. 1993 жылы фермерлер мен экологиялық ұйымдардың коалициясы "Дюпонға қарсы Benlate құрбандары" атты ұйым құрды, ол DuPont өнімдерін бойкоттауға шақырды. Сынақтар жүргізгеннен кейін DuPont Benlate-тің дибутилмочевина және сульфонилмочевинамен ластанғанын жоққа шығарды және өтемақы төлеуін тоқтатты. 1995 жылы Флорида судьясы Флорида Ауыл шаруашылығы департаментінің мұндай байланыс бар деген шағымын қабылдамады.

Жасушалық биология

Беномил молекулалық биологияда ашытқыдағы жасуша циклын зерттеу үшін қолданылады; іс жүзінде, "Bub" (Bub1 және т.б.) белок класының атауы, беномилдің әсеріне қарамастан, бүршік пайда болуы тежелмеген мутанттардан шыққан. Беномил микротүтіктерді деполимеризациялау арқылы әрекет етеді. Беномил зертханада да пайдалы, себебі ол Ascomycota классының көптеген өкілдеріне таңдамалы түрде улы, ал Basidiomycota классының өкілдері көбінесе оған төзімді.