Эдвин Сазерленд: Қылмысты зерттеуші және әлеуметтанушы

Кіріспе

Американдық криминолог (1883–1950)
велосипедші

Эдвин Хардин Сазерленд (13 тамыз 1883 – 11 қазан 1950) – американдық әлеуметтанушы. Ол 20-шы ғасырдағы ең ықпалды криминологтардың бірі саналады. Ол символдық өзара әрекеттесу мектебінің әлеуметтанушысы болды және ақ жағалы қылмысты және дифференциалдық қауымдастықты анықтауымен, қылмыс және жасөспірімдердің құқық бұзушылығының жалпы теориясымен танымал. Сазерленд 1913 жылы Чикаго университетінде социология ғылымдарының докторы дәрежесін алды.

Мансап

Сазерлендтің тарихи маңызы оның (Америкалық социологиялық қауымдастықтың 1939 жылғы 27 желтоқсандағы басқосуында "Ақ жағалы қылмыскер" деп аталған) ақ жағалы қылмыс тұжырымын енгізгендігінде. Бұл тұжырым аристократтар қателікке ұшырай алмайды деген бұрынғы көзқарасты жоңқылтты (бұл "патша қателікке ұшырай алмайды" деген ежелгі заңдық принциппен танымал). Чикаго университетінен докторлық диссертациясын қорғағаннан кейін Сазерленд Миссури штатындағы Уильям Жюэлл колледжінде (1913–1919), Канзас университетінде (1918 жылғы жаз), Иллинойс университетінде (1919–1925) жұмыс істеді. 1925 жылы Миннесота университетіне келгенге дейін Сазерленд Солтүстік-Батыс университетінде (1922 жылғы маусым-тамыз) жазғы семестр өткізді. Сазерленд Миннесота университетінде (1926–1929) жұмыс істей келе елдегі жетекші криминологтердің бірі ретінде беделін қалыптастырды. Осы кезеңде ол әлеуметтік мәселелерді түсіну және бақылауды мақсат тұтқан ғылыми сала ретінде әлеуметтануға ден қойды. 1929 жылы Сазерленд бірнеше ай бойы Англияда британдық жазалау жүйесін зерттеді. 1935 жылы ол Индиана университетіне қызметке орналасты, онда 1950 жылғы 11 қазанда қайтыс болғанға дейін қалды. Дифференциалдық қауымдастық теориясы шеңберінде Сазерленд қылмыстық мінез-құлықтың үлкен немесе тәжірибелі қылмыскерлермен қарым-қатынас арқылы үйренілуі мүмкін екенін түсіндіреді. Сазерленд адамның қарқындылығы оның қылмыстық көзқарастармен келісуіне әсер ететінін айтты. Бұл соңғы элемент 1947 жылы жарық көрген төртінші басылымда алынып тасталды. Бірақ ол әлеуметтік топтың маңызды фактор екеніне сенімді болды және 1939 жылғы 27 желтоқсанда Америкалық социологиялық қауымдастық алдында сөйлеген сөзінде "ақ жағалы қылмыскер" терминін қолданды. 1949 жылғы "Ақ жағалы криминология" монографиясында ол ақ жағалы қылмысты "өз қызметінің барысында құрметті және жоғары әлеуметтік статусы бар адам жасаған қылмыс" деп анықтады. Дифференциалдық қауымдастық теориясы көптеген жағдайлар мен мінез-құлыққа қатысты болғандықтан, криминологиядағы ең көп сілтеме жасалған теориялардың бірі болып табылады.

Sutherland's historical importance rests upon his having introduced (in a 27 December 1939 speech to the American Sociological Association, titled The White Collar Criminal) the concept of white collar crime, a concept which violated existing prejudices that aristocrats can do no wrong (which was famously expressed in the ancient legal view that a king could do no wrong). After receiving his PhD from the University of Chicago, Sutherland was at William Jewell College, Missouri (1913–1919), the University of Kansas (the summer of 1918), University of Illinois (1919–1925), Sutherland spent a summer at Northwestern (June–August 1922) prior to arriving at the University of Minnesota in 1925. Sutherland solidified his reputation as one of the country's leading criminologists at the University of Minnesota, where he worked from 1926 to 1929. During this period, he concentrated in sociology as a scientific enterprise whose goal was to understand and control social problems. For several months in 1929 Sutherland studied the British penal system while in England. In 1935 he took a position at Indiana University, where he remained till his untimely death on October 11, 1950. Within differential association theory, Sutherland explains that criminal behavior can be learned through peer interaction with older people or more experienced criminals. Sutherland discussed that the intensity of an individual will also determine if a person will agree with their pro criminal definitions. This latter element was dropped when the fourth edition was published in 1947. But he remained convinced that social class was a relevant factor, coining the phrase white collar criminal in a speech to the American Sociological Association on December 27, 1939. In his 1949 monograph White Collar Criminology he defined a white collar crime "approximately as a crime committed by a person of respectability and high social status in the course of his occupation." Differential Association has been one of the most cited criminological theories since it is applicable for many situations and behavior.

Шығармалары

Сазерленд, Эдвин Х. (1924) Криминология қағидалары, Чикаго: Чикаго университетінің баспасы. Сазерленд, Эдвин Х. (1936) Локк, Х. Дж. еңбектерімен бірге. Жиырма мың үйсіз адам: Чикагодағы баспаналардағы жұмыссыз ерлерді зерттеу, Филадельфия: Дж. Б. Липпинкотт.

Сазерленд, Эдвин Х. (1942) Теорияның дамуы, Карл Шусслер (ред.) бас редакторы болған «Эдвин Х. Сазерленд қылмысты талдау туралы» еңбегінде, 13–29 беттер. Чикаго: Чикаго университетінің баспасы. Сазерленд, Эдвин Х. (1949) Ақ жағалы қылмыс, Нью-Йорк: Холт, Ринехарт және Уинстон. Сазерленд, Эдвин Х. (1950) Жыныстық психопаттар туралы заңдардың таралуы. "Американдық социология журналы", 56-шы шығарылым, 142–148 беттер.