Кіріспе

Квинсленд штатындағы, Австралиядағы кратерлік көл.

Ичхэм көлі (алғашқыда Йидам немесе Уиинггина) – Австралияның Квинсленд штатындағы Атхертон таулы үстіртінің вулкандық тегінен пайда болған танымал көлі. Бұл көл ЮНЕСКО-ның Бүкіләлемдік мұра тізіміне енген Квинсленд ылғалды тропикалық ормандарының ішінде орналасқан. Ол Таулық аймағы жергілікті басқару аймағындағы Ичхэм көлі жерінде жатыр.

Геология

Эчхам (Йидям) көлі 9 130 жыл бұрын жердің мантиісінен шыққан қоршалған магма жер бетіне көтеріліп, су деңгейін қыздырған кезде пайда болған. Қайнаған судың буы жер астында тұрып, күшті жарылыстар оның босап шығуының белгісі болғанға дейін жиналған. Жерде үлкен жарықтар пайда болды, бір кезде тау беткейін жапқан ағаштар тегістеліп, өртеліп кетті. Соңында, жарылыстардан кейін жер асты сулары кратерді толтырып, ағаштар қайта өсіп, бүгін отбасылар мен туристер демалу үшін пайдаланатын тыныш көлге айналды. Көлге құятын немесе ағып шығатын өзендер жоқ, су сіңу және булану арқылы ғана жоғалады, ал жаңбырмен толықтырылады. Су деңгейі ылғалды және құрғақ маусымдар арасында 4 метрге дейін өзгеруі мүмкін. Жақын орналасқан Баррин көлі де осыған ұқсас жолмен 17 300 жыл бұрын пайда болған. "Екі жас жігіт сол валлабині найзалауға тырысты. Бірақ қателесіп, от ағашына тиіп, ол жанып кетті. Бұл қасиетті ағаш. Жас жігіттер аң аулауға шығуға болмайды. Олар тиісінше дайындалмаған еді. Ақсақалдары оларға аулауға бармай, орнында қалуды айтқан. Бірақ олар тыңдамады. Найзаларын тартып алғанда, найзамен бірге құрттың бір бөлігі де шықты, ол – жұмыр құрт. Олар одан көп құрт алу үшін ағашты кесіп бастады. Ағашты кесіп тастағанда жер сілкіне бастады. Сол екі жігіт Яминиді (көсеу айдаһарды) ашуландырып жіберді. Содан кейін аспан қызғылт сары түске енді, лагерьдегі адамдардың бәрі жердің астына түсіп, суға батып кетті, бәрі суға ұшырады. Олар орналасқан жер Бана Виингина (Эчхам көлі) атанды". (Уоррен Каннендо, Нгаджон Джии) Бұл әңгіме, барлық жергілікті нұсқаларында, жергілікті ауызша тарих пен мифологияның бөлігі болып табылады, ол 10 000 жылдан астам бұрын болған жанартаулық оқиғаларды еске түсіретін ауызша жазба деп саналады. 1994 жылы Квинсленд үкіметі Баррин көлі ұлттық паркін және Эчхам көлі ұлттық паркін біріктіріп, Кратер көлдері ұлттық паркін құрды.

Жабық экожүйе және жойылып кету қаупі

Eacham (Yidyam) көлі басқа су арналарынан оқшауланған (жабық су жиналатын алапты құрайды). Балықтардың қалай осы жерге келгені – құпия, бірақ бірқалай Эквам көлінің жаңбыр балығы (Melanotaenia eachamensis) жанартау көліне жол тапқан. Өкінішке орай, бұл кішкентай түр үшін басқа, ірі балықтар осы жабық жүйеге әкелінді және ақырында олар Eacham көлінің жаңбыр балықтарын жоқ етті – кем дегенде, көл үшін. Аквариумшылар Эчхам көлі ұлттық паркінен (заңсыз) балықтарды жинап, оларды көбейтуде сәтті болды. Бұл жеке жинақтар балықты көлге қайта енгізу үшін бастапқы қорға айналды. Дегенмен, түрдің алғашқы жойылуына себеп болған жаратылыс әлі де көлде болды және қайта енгізілген қордың барлық популяциясын қырып салған. Атертон таулы аймағындағы өзендер мен ағындардағы ихтиологтар Талли, Герберт және Джонстон өзендерінде, сондай-ақ Дирран ағысында Эчхам көлінің жаңбыр балығын тапты. Жергілікті тұрғындар оны жүзуге, каноэмен жүзуге, жаяу серуендеуге және құстарды қарауға өте қолайлы деп санайды. Көлде моторлы қайықтарға рұқсат жоқ. Терең суға секіруге арналған понтон бар. Жасыл шөпті үлкен алаң демалыс үшін арналған. Көлді айналып жүруге шамамен 45 минут уақыт кетеді. Сондай-ақ, көбінесе понтонның сол жағында кездесетін тасбақалар да бар.