Кіріспе

Ванделия туы - Оңтүстік Америкаға тән балықтар туы. Осы туыстағы түрлер – ең танымал паразиттік балықтар, сонымен қатар кандиру деп белгілі, адамның зәр жолына ену әдетімен танымал.

Тарату

V. beccarii Ориноко өзені бассейні мен Гвиана өзендерінен шыққан. V. cirrhosa Амазонка бассейнінде кездеседі. V. sanguinea Амазонка, Ориноко және Эссекибо өзендері бассейндерінде өмір сүреді.

Сипаттама

V. beccarii басқа ванделиналардан төртбұрышты немесе сәл ойыс құйрық қанатымен және екі қара жолақтың түс үлгісі арқылы ажыратылады, бұл жолақтар арқа қанаты мен анальдық қанатынан басталып құйрық қанатында бірігеді. V. cirrhosa SL-ге дейін өседі.

Экология

Бұл түрлер Vandelliinae тұқымдасының барлық басқа мүшелері сияқты гематофаг (қан сорғыш) паразиттер. V. cirrhosa ықтимал қожайынды табу үшін визуалды және химиосенсорлық бағдарлануды пайдаланады. Ол тамақ іздеу кезінде күндіз де, түнде де белсенді. V. cirrhosa ірі балықтардың жаңқалық қуыстарына кіріп қан сорады. Ол көбінесе құрсақ немесе арқа аорта артерияларын шағып, қанды қожайынның қан қысымымен сорғылайды; оған қанды жылдам сіңіру немесе сорғылау үшін ешқандай арнайы механизм қажет емес, ол тек артерияға тілінуі үшін ине тәрізді тістерін пайдаланады. V. cirrhosa өзін қатты тойдыра алады; жұтылған қан ісінген қарны арқылы көрінеді. Жұтылған қанның кері ағылуын болдырмау үшін клапан немесе сфинктер болуы мүмкін. Қанға толып, қожайын ағзасының жаңқалық қуысынан шығуға 30–145 секунд уақыт кетеді. Кейбір балық түрлері (Colossoma macropomum) V. cirrhosa шабуылдарын балықты сүйекті жақ қақпағының астына қысып, немесе көкпек қанатын жақ қақпағына қысып, немесе оны жақ қақпағынан сүріп шығару арқылы тойтарып алады. V. cirrhosa су астында зәр шығарып тұрған адамдардың зәр жолына кіре алады деген қауесет бар; ол, мүмкін, зәрді жабыршықтардан шыққан су деп жаңылыстырады, бірақ бұл әзірге клиникалық тұрғыдан дәлелденбеген. Белсенді емес кезде V. cirrhosa құмды немесе жұмсақ, лайлы түбіне көміледі. V. beccarii еркін жүзу кезінде ұсталған.