Кіріспе

Этталдағы ғимарат, Бавария, Германия.

Линдерхоф сарайы (link=no) – Германияда, Баварияның оңтүстік-батысында, Эттал ауылының жанында орналасқан сарай. Бұл Бавария королі Людвиг II салған үш сарайдың ең кішісі және ол 1876 жылдан бастап көп уақытын өткізген жалғыз сарай.

Даму

Людвиг жастық шағынан бастап Линдерхоф аймағын білген, ол Бавариялық Альпта әкесі Бавария королі Максимилиан II-нің аң аулау сапарларында бірге болып жүрген. 1864 жылы Людвиг II патша болғанда, ол әкесінен Königshäuschen ("Патшаның кішкентай үйі") деп аталатын аңшылық үйді мұраға алды, ал 1869 жылы ғимаратты кеңейтуге кірісті. 1874 жылы ол Königshäuschenді бұзып, оны қазіргі саябақтағы орнына қайта тұрғызуға шешім қабылдады. Сонымен қатар, қалған U пішіндес кешенге үш жаңа бөлме және баспалдақ қосылды, ал бұрынғы ағаштан жасалған сыртқы қабырғасы тас фасадтармен жабылды. Ғимарат екінші рококо стилінде салынған. 1863 және 1886 жылдар аралығында Линдерхофты салуға барлығы 8,460,937 марка жұмсалды.

Символды фон

Линдрхоф Версальдан әлдеқайда кіші болса да, француз Күн патшасы Людовик XIV сарайы (Людвиг үшін үлгі болған) оған шабыт бергені анық. Мысалы, сатырамыз – Версальдегі әйгілі Елшілер сатырамыздың кішірейтілген нұсқасы, ол Людвигтің тағы бір сарай жобасы Херренхимзеде толық көшірілген. Бұл ғимарат тұрғын үй ретінде емес, Күн патшасына құрмет көрсету мақсатымен салынған. Дегенмен, стиль жағынан ғимарат пен оның әшекейлері XVIII ғасырдың ортасындағы Людовик XV-нің рококо стиліне сүйенеді, ал Грасвангтағы шағын сарай Версаль сарайындағы корольдің Петти Трианонына тікелей ұқсайды. Бөлмелерде кездесетін күн символы француздық абсолютизмді бейнелейді, ол Людвиг үшін Құдайдан берілген монархияның және толық патшалық биліктің идеалды көрінісі болды. Мұндай монархияны XIX ғасырдың екінші жартысында Еуропада құру мүмкін болмады. Жатын бөлме абсолюттік монархтың ресми өмірі үшін маңызды болды; Франция королі Людовик XIV күнінің алғашқы (тұру) және соңғы қабылдауларын (жату) жатын бөлмесінде өткізетін. Версальге еліктеп, Линдерхоф сарайындағы жатын бөлмесі ең үлкен бөлме болып табылады. Алайда, солтүстікке қаратылған Линдерхоф жатын бөлмесі Версальдегі әріптесінің символикасын кері қайтарады, Людвигтің өзін «Түн патшасы» ретінде көрсетеді, себебі ол түн мен күнді ауыстыруға әдеттенген.

Бөлмелер

Линдерхоф, басқа сарайлармен салыстырғанда, көбінесе жекелеген атмосфераға ие. Шындығында, нақты функциясы бар төрт бөлме ғана бар.

Шығыс және Батыс кестені бөлмелері

Екі гобелен бөлмелері дерлік бірдей және нақты қандай да бір мақсаты жоқ. Батыс бөлмесі кейде ондағы эолодион (пианино мен гармонияны біріктіретін аспап) болғандықтан "Музыкалық бөлме" деп аталады. Тек қана пардалар мен жиһаздың сырғауы Париж Гобелен мануфактурасының нағыз өнімдері болып табылады. Қабырғалардағы суреттер нағыз гобелендерге ұқсату үшін қалың кенепке салынған.

Жатын бөлмесі

Бұл бөлменің үлгісі Версальдегі XIV Людовиктің жатын бөлмесі емес, Мюнхен резиденциясындағы бай бөлмелердің жатын бөлмесі болды. Бұл бөлме 1884 жылы толыққандай қайта жаңартылып, патшаның өлімінен кейін екі жыл өткен соң ғана толық аяқталды. Төсектің өзі, барокколық мюнхендік үлгідегідей, алтынмен әшекейленген қоршаумен жабылған нишадағы сатыларға орналасқан. Бұл оған құрбандық алаңының сымбатын береді, соның арқасында Людвиг II күндіз ұйықтағанда дайым құрметпен еске алынды. Ол көбінесе түнде осы бөлмеде оянып, кітап оқып отыратын, бөлме көптеген шамдармен, оның ішінде 108 шамдық шыныдан жасалған шамдақпен жарықтандырылатын. Патша орта ғасырлардағы аңыздар мен мифологиялар, сондай-ақ XIV Людовик дәуіріндегі сарай өмірі мен өнер туралы жақсы білген. Екі консоль үстелі Мейсен фарфорынан жасалған (ол патшаның ең сүйікті ыдысы еді).

Парк

Линдерхоф сарайын қоршаған бақтар тарихи бақ дизайнының ең көркем туындыларының бірі деп есептеледі, оны сарай бақтарының директоры Карл фон Эффнер жобалаған. Парк Ренессанс және барокко стиліндегі формалды бақтар элементтерін ағылшын пейзажды бағына ұқсас ландшафтық бөліктермен үйлестіреді.

Линдерхофтың линдасы немесе ескі "Кенжслинде"

Жанды табиғаттың романтикалық бейнесінен туындаған Людвиг ағаштарға ғашы болған. Осы себепті, 300 жылдық биік липа ағашы симметрияны бұзғанына қарамастан, ресми бақта қалуға рұқсат етілді. Тарихи суреттерде Людвиг күн батқанда бұтақтардың арасында жасырынып, ағаш ішінде "таңғы асын" ішетін орын көрсетілген. Көпшілік түсінуінің керісінше, ағаш сарайға есімін берген жоқ. Ол "Линдер" деген әулеттен шыққан, олар ғасырлар бойы қазіргі Линдерхоф сарайы тұрған жердегі шаруашылықты (неміс тілінде "Хоф" = шаруашылық) өндірген.