Кіріспе

Лаотоэ попули (Laothoe populi) – Sphingidae тұқымдасына жататын көбелек. Бұл түрді алғаш рет Карл Линней 1758 жылы шығарған "Systema Naturae" кітабының 10-шы басылымында сипаттаған. Ол Палеарктика аймағында және Таяу Шығыста кездеседі, сондай-ақ бұл аймақтағы тұқымдастың ең көп таралған түрлерінің бірі. Көбелек ерекшелігі – қалған кезде артқы қанаттарын алдыңғы қанаттарынан сәл ілгері ұстайды (бірақ олардың жартысы алдыңғы қанаттармен жасырылып тұрады). Ересек көбелектер мамырдан қыркүйекке дейін ұшып жүреді, олардың тамақтануға қабілеті жоқ, себебі функционалды сорғы мүшесі (proboscis) дамылмаған, ал түсі сұрдан сарыға дейін өзгеріп отырады. Құрттары жасыл түсті, көктерек және басқа да кейбір ағаштардың жапырақтарымен қоректенеді, ал қуыршақтану топырақтың астында жүзеге асады.

Сипаттама

Лаотоэ попули – үлкен (қанат еңімі ), ерекше сыртқы түрімен көзге түсетін көбелек, себебі ол тыныш тұрғанда артқы қанаттарын алдыңғы қанаттарынан сәл алға қарай (бірақ жартылай жасырылған күйде) ұстайды. Бұл түрдің қанаттарын байланыстыратын френулумы жоқ, және оның негізгі қоректік өсімдік – топалдың құрған жапырақтарының жиынтығына ұқсайды. Қоздырылғанда, көбелек артқы қанатындағы жарқын қызыл-қоңыр түсті бөлікті кенеттен көрсетеді, бұл алаңдату немесе қорқыту мақсатында болуы мүмкін. Қанаттары сұр түсті, қараңғырақ сұр жолақтармен белгіленген, бірақ сұр түстер кейде сары-сұр реңктермен алмастырылады, бұл әйелдерде еркектерге қарағанда жиі кездеседі. Алдыңғы қанаттағы жасушаның ұшында ақ дақ бар. Екі жыныстың белгілерін (әр жартысы әйел және еркек) біріктіретін гинандроморфтар жиі кездеседі.

Өмірлік цикл

Жыл сайын бір немесе екі ұрпақ туады, ересектерін мамырдан қыркүйекке дейін кездестіруге болады. Ересектер қоректенбейді. Бұл түр қыста жұлқындап күйінде болады.

Жұмыртқа

Жұмыртқасы ірі, шар тәрізді, ақшыл жасыл, жылтыр болып келеді және қонақ өсімдіктің жапырақтарының төменгі жағына жеке-жеке немесе жұптап салынады. Аналықтары 200-ге дейін жұмыртқа салады.

Ұрық

Алғашқы ұрықтанған кезде личинка (немесе "мүйіз құрт") кішкентай сары түйіндіктері және қаймақ түстес құйрық мүйізі бар ашық жасыл түсті болады. Кейіннен оның бүйірінде сары диагональды жолақтар және қызғылт спиракулалар пайда болады. Самырсынмен қоректенгендер қызыл дақтармен толы болуы мүмкін. Басқалары көкшіл ақ түсті, кремді жолақтары мен түйіндіктері бар. Олардың денесі жуан, және олар өседі.

Құс

Құрт топырақтың астында, мезгілдік өсімдігінің жанындағы топырақ қуысында қабікке айналады. Онда қысқа кремастер болады.

Ересектер

Олар түнгі уақытта немесе таңертең пайда болғанымен, екінші түнінен бастап көбелектер ұшып, жарыққа күшті тартылады. Оларда жұмыс істемейтін сору мүшесі болғандықтан, олар тамақтанбайды.

Қонақ өсімдіктер

Лаотое попули негізінен тополь және қайыңмен қоректенеді, бірақ кейде күрке, қарағай, алма, помидор, қайың, жалғанторағай, емен және жасылжанмен де қоректенеді. Көбелектің тамақтанатын түрі көбінесе орналасқан жеріне байланысты болады.