Кіріспе

Флоренс Эллинвуд Аллен (23 наурыз 1884 – 12 қыркүйек 1966) – Америка Құрама Штаттарының Алтыншы округтік апелляциялық сотының судьясы. Ол штаттық жоғарғы сотта қызмет еткен алғашқы әйел және АҚШ федералды судьясы болған екі әйелдің бірі. 2005 жылы ол Ұлттық әйелдер даңқы залына енгізілді.

Ерте өмір және білім

Аллен 1884 жылғы 23 наурызда Юта штатының Солт-Лейк-Сити қаласында, кен басқарушысы, кейін Юта штатынан АҚШ өкілі болған Кларенс Эмир Аллен ағасы мен оның әйелі Корин Мари Тукерменнің отбасында дүниеге келді. Ол жеті баланың бірі – бес қыз, олардың бірі нәресте кезінде қайтыс болды, және екі ұл. Әкесі профессор және тіл білгір болды, ал отбасы Кливлендке (Огайо штаты) көшті, онда ол сол кездегі Батыс резервтік университеті деп аталған, қазір Кейс-Вестрен резервтік университеті деп аталатын оқу орнында жұмысқа орналасты. Жас Флоренс Кливлендте өсті, онда әкесі тілдерге деген құмарлығын оған бөлісіп, жасөспірім кезінде грек және латын тілдерін үйретті. Ол сондай-ақ поэзияға ертеден қызығушылық танытты, музыкаға қабілетті болды. Огайо штатының Аштабула қаласындағы Нью Лайм институтын бітіргеннен кейін ол музыка мамандығы бойынша Батыс резервтік университетке оқуға түсті. 1904 жылы бакалавр дәрежесін алып, 1906 жылы Огайоға оралды және "The Plain Dealer" (Кливленд, Огайо) газетінде музыка сыншысы болып жұмыс істеді, бұл лауазымды 1909 жылға дейін атқарды. Дегенмен, табысқа жету үшін оған тәжірибе қажет болды, сондықтан ол Кливлендтің жергілікті Заң көмегі қоғамында ерікті болып жұмыс істеді, онда ол тәжірибе ғана емес, сонымен қатар сайлау құқығы туралы маңызды іске қатысты. Осы кезеңде ол өмірі бойы маңызды болатын тағы бір мәселеге – қарусыздануға және әлемдік бейбітшілікке ұмтылуға да белсенді түрде қатысты. Аллен үшін бұл жекелей мәселе болды: оның екі бауыры да Бірінші дүниежүзілік соғыста елдеріне қызмет ету кезінде қаза тапты. Оның мансабы дамыды. 1919 жылы ол Кливлендтің Куяхога округінің прокурорының көмекшісі болып тағайындалды. Белсенді демократ болғанына қарамастан, ол Демократиялық партия төрағасы Бёрр Гонгвердің қарсылығына тап болды. Бірақ тағайындау бекітілді және ол Огайода осындай лауазымға ие болған алғашқы әйел атанды. Содан кейін ол істерді сотқа беруді бастады. Ол әйелдердің құқықтарын қорғауды жалғастырды, тіпті Демократиялық партияға және саяси процеске деген адалдығы туралы лекциялар оқыды. 1920 жылы ол партиялық тізім бойынша Жалпы сот судьясы болып сайланды. Ол осы лауазымға тағайындалған алғашқы әйел болды және судьялық қызметі кезінде шамамен 900 іс қарады. Күдіксіз, оның ең үлкен сынағы тонау кезінде екі адамды өлтіргені үшін сотталған бандит Фрэнк Моттоның ісі болды. Қазылар алқасында әйелдер мен әйел судья болғандықтан, заңгерлер әйелдердің эмоционалды және осылайша кешірімді болуы туралы стереотип ойнайтынынан қорқып, бірақ ол олай болған жоқ. Мотто кінәлі деп танылды, ал 1921 жылдың мамыр айының ортасында Аллен Моттоны электр орындығына отырғызды. Ол Огайода танымал тұлға болып қала берді, оның әділдігі үшін көптеген азаматтық ұйымдар құрмет көрсетті, ал оның алдынан өткен заңгерлер оның тыңдауға дайындығын мақтады. Бейбітшілдік жақтасы болған Аллен соғысқа қарсы болды және соғыстан аулақ болудың жалғыз жолы – оны заңсыз ету деп мәлімдеді. Соғыс заңсыз деп жариялануы керек, деді ол. Ол сондай-ақ халықаралық дауларды шешу үшін халықаралық сот құруды және халықаралық құқықтың әділдік пен құқық негізінде кодификациялануын қажет етті.

Федералды сот қызметі

Аллен 1934 жылғы 6 наурызда президент Франклин Д. Рузвельт судья Смит Хикенлупер бос қалдырған АҚШ-тың Алтыншы округтік апелляциялық сотының судьялық орнына ұсынды. Ол 1934 жылғы 15 наурызда АҚШ Сенатымен бекітіліп, 1934 жылғы 21 наурызда өкілеттілік куәлігін алды. Оның осы беделді лауазымға тағайындалуына кеңінен мақтаулар айтылды. Газеттерде Аллен "қабілетті заңгер" және "заңды терең зерттеуші" деп сипатталды. Ол сондай-ақ Ұлттық Әйелдер Заңгерлер қауымдастығының мүшесі болды.

Жоғарғы Соттың шүбәсіздігі

Баспасөз Алленнің Жоғарғы Сотқа үміткер болу мүмкіндігі туралы әрі қарай болжамдар жасады. 1939 жылдың басында Жоғарғы Сот судьясы Луис Д. Брандейс зейнетке шығуға дайын болғанда, Алленнің жақтастары президент Рузвельтке әйелді тағайындаудың уақыты келді деп көндіруге тырысты және президентке Алленнің жоғары білікті екенін еске салды. Оның атынан батыл жақтас болған Лилиан Д. Рок, Ұлттық Әйелдер Адвокаттар қауымдастығының бұрынғы вице-президенті және жаңадан құрылған комитеттің төрағасы болды, комитеттің мақсаты – үкіметтегі маңызды лауазымдарға көбірек әйелдерді тағайындауға қолдау көрсету еді. Алайда Аллен Жоғарғы Сотқа тағайындалмады, оның орнына судья Уильям О. Дуглас тағайындалды. Келесі бірнеше жыл бойы бос орын ашылған сайын, Алленнің жақтастары оның кандидатурасын қайта ұсынды, бірақ бұл әрекеттер нәтижесіз болды.

Ұйымдастыруды жалғастыру

Ол Огайо, Мичиган, Кентукки және Теннеси штаттарынан келіп түскен істерді қарады. 1940 жылы ол «Біздің Конституциямыз» атты кітап жазды. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін де Аллен бейбітшілік үшін күресуде нық қадам жасады. Ол жеке және радио арқылы сөз сөйлеуді және баяндамалар жасауды жалғастырды. 1944 жылы Ұлттық әйелдер адвокаттар қауымдастығы оның кандидатурасын халықаралық бейбітшілік келіссөздеріне қатыстыруды ұсынды. Соғыс аяқталғаннан кейін ол қоғамдық ұйымдарға, әсіресе әйелдер клубтарына лекция оқуын жалғастырды. Оның мәні – Біріккен Ұлттар Ұйымына сену келесі соғыстың алдын қанағаттандырмайды деген еді. Әрбір ел – үлкен не кішкентай болсын – заң үстемдігіне құрмет көрсетуін талап ету әр азаматтың міндеті еді. «Бейбітшілікті қамтамасыз ету үшін әділдік болуы керек», – деді ол Ұлттық бизнес және кәсіби әйелдер клубтары федерациясының конференциясында жиналған 3000 адамға. «Егер елдерде моральдық принциптер қайта жаңғырмаса, әділдік болмайды. Ал халықтың санасы ашық айтылмаса, моральдық принциптердің қайта тууы мүмкін емес». Аллен өзіне қызық мәселелер бойынша өте шешен сөйлейтін адам болды. Ол соншалықты сенімді тұлға саналды, сондықтан 1947 жылы Американдық саяси және әлеуметтік ғылымдар академиясы оған әйелдердің дауыс беру үлгілерін зерттеуді, олардың сайлау құқығын пайдаланып жүргенін және саяси процесте белсенділік танытып жатыр ма, жоқ па, соны бағалауды тапсырды.

Жоғарғы Соттың жаңадан бастаған шүбә санайтын іс-шаралары

Алленнің жақтастары Гарри С. Трумэннің президенттігі кезінде оны АҚШ Жоғарғы Сотына тағайындауға қайта-қайта тырысты, бірақ Трумэн елдің ең жоғары сотында әйелдің отыруына қарсы көрінді. Кейіннен Алленге Трумэннің оны тағайындауға кедергі келтіруінің себебі, оның пікірінше, әйел судьялардың қасында ер адамдардың ыңғайсыздық сезінуімен байланысты екені айтылды. "Олар мантияларын шешіп, аяқтарын көтеріп мәселелерді талқылай алмайтындарын айтады", – деді ол. Трумэннің әйелді тағайындауға деген тартыншақтығы басқа да салаларға тарады. Федералдық соттарда 20-дан астам бос орын болғанда, оның алғашқы үміткерлер тізімінде тек ер адамдар ғана болды; тек бірнеше беделді әйел саясаткерлер наразылық білдіргеннен кейін, президент 1949 жылы Бернита Шелтон Мэтьюсті Колумбия округінің АҚШ округтік сотына тағайындады. Зейнетке шыққаннан кейін ол лекция оқуларын жалғастырып, өзінің өмірбаянын жазуға кірісті. Ол "Әділеттілікпен әрекет ету" деп аталды және 1965 жылдың күзінде жарық көрді.