Кіріспе

NOTOC

Астор Роу – Нью-Йорк қаласындағы Манхэттеннің Харлем ауданындағы Бесінші және Ленокс даңғылдары арасындағы Батыс 130-шы көшесінің оңтүстік жағында орналасқан 28 қатар үйге берілген атау. Бұл аймақта салынған алғашқы спекулятивтік таунхаустардың бірі. Чарльз Бьюк жобалаған.

Астор Роу үйлері 1981 жылғы 11 тамызда Нью-Йорк қаласының ескерткіштері ретінде тағайындалды.

Кейінгі тарихы

Уильям Бэкхаус Астор қайтыс болғанда, үйлер оның немерелері – Мэри, Джеймс және Сара Ван Аллен арасында бөлісті. Жаңа иелері, «Браун риэлти» компаниясы ипотекалық төлемдерді орындамады, соның салдарынан үйлер «Нью-Йорк жинақ банкіне» өтті. 1920 жылы «The New York Times» газетінің тілшісі бұл үйлерді Гарлемдегі «ең тартымды және эксклюзивті тұрғын үй орталықтарының бірі» деп сипаттады, олар «қаланың басқа көптеген аудандарында кездеспейтін отбасылық тыныштық пен жайлылықтың көрінісін» ұсынады. Жалпы алғанда, үйлердің күтімі нашар болды және верандалар біртіндеп жоғалып кетті. 1978 жылы «AIA Guide to New York City» кітабының екінші басылымында бұл қатарға «жылдар бойы экономикалық қиындықтардан зардап шеккен сәндік сыртқы пішіні» деген сипаттама берілді. 1981 жылы Нью-Йорк қаласы бүкіл қатарды ескерткіштер тізіміне енгізді және олардың қасбеттерін қалпына келтіру үшін қаржы жиналды, сондай-ақ қажет болған жағдайда сантехникалық, жылыту және электр жүйелерін жаңарту жұмыстары жүргізілді. Жұмысты бақылап, қаржыландырған ұйымдардың қатарында «Нью-Йорк ескерткіштерін сақтау қоры», «Нью-Йорк қаласының ескерткіштерді сақтау комиссиясы» (LPC), «Винсент Астор қоры», «Манхэттен қауымдастық кеңесі» 10-шы округі, «Абиссиния даму корпорациясы», «Комонвелл қоры», «Нью-Йорк қаласының тұрғын үйді сақтау және дамыту департаменті» және бірнеше жергілікті банктер болды. 1992 жылы Элла Фицджеральд «Radio City Music Hall» концерт залында реставрациялау жұмыстарына қаражат жинау мақсатында өткізілген қайырымдылық кешінде өнер көрсетті. 1990 жылдардың соңына қарай қатардағы ғимараттардың көпшілігінде верандалар мен басқа да сәндік элементтері қалпына келтірілді. 2009 жылдың тамызында «The New York Times» газетінде «бұл қатар Орталық Гарлемдегі айналасындағы көшелердің қарқынды, бірақ әлі аяқталмаған қайта жаңғыруының ортасында» екені жазылды. Реставрациялау жұмыстарын Роберта Вашингтон және Ли/Салцман қадағалады. 2021 жылдың соңында 28 Батыс 130-шы көшедегі үй, LPC үй иесін үйді жөндеуге мәжбүрлеу үшін сотқа шақырғаннан кейін бірнеше жылдан кейін, нашарлап қиратылды.

Танымал мәдениетте

Клод Маккей өзінің "Харлемге үй" (1928) романында Астор Роуды "сұлу кешен" деп сипаттады.