Кіріспе

Сербияның патшайымы 1900-1903 жылдар аралығында Драгинья "Драга" Обренович (; 23 қыркүйек 1866 [е.с. 11 қыркүйек 1866] – 11 маусым 1903 [е.с. 29 мамыр 1903]), туғанда Луњевица (Луњевица) және бұрын Машин (Машин) аталған, король Александр Обреновичтің әйелі ретінде Сербия патшайымы болды. Ол бұрын Александрдың анасы, патшайым Наталияның (1897 жылға дейін) күтімшісі болған.

Ерте өмір

Драга Аранђеловац аймағының префекті Панта Луньевица мен оның әйелі Анжелияның (туған аты Кольевич) төртінші қызы болды. Драга жеті баланың алтыншысы еді. Оның екі ағасы, Никола мен Никодије, және төрт әпкесі, Кристина, Джина, Ана және Войка болды. Драганың анасы дипсоманиямен ауырған, ал әкесі психиатриялық ауруханада қайтыс болды. Драга Сербияның Любица ханшайымымен туыс, ал күйеуінің үлкен әкесінің ағасы, князь Милоштің жақын серігі Никола Луньевицаның немересі болды. Оның анасының шешесі – Дюрджия Чарапич, воевода Илия Чарапичтің (1844 жылы қайтыс болған) туысы, Стаменка Караджорджевичтің (1799-1875) күйеуі, Сербияның Ұлы вожді Караджордже Петровичтің төртінші қызы. Тоғыз жасында Драга Белградтағы мектепке жіберілді, онда ол мектеп бітірді. Содан кейін ол "Керманка институтына" немесе "Әйелдер институтына" оқуға түсті. Ол жерде ол бірнеше шет тілін, соның ішінде орыс, француз және неміс тілдерін үйренді. Белградта болған кезінде Драга роман мен әңгіме жазуға, сондай-ақ ақша табу үшін кітаптар аударуға кірісті. Әкесі оған көп қамқорлық көрсеткеніне қарамастан, ол өте жас кезінен өмір сүру үшін өзі жұмыс істеуге мәжбүр болды. Ол шетелдік журналдарға жақсы хабарланған бірнеше әңгімелер жариялады. Ол кітап оқуды ұнататын, әсіресе Стендальді жақсы көретін. Екінші некеге тұрған кезде ол Светозар Машиннің (1851-1886) жесірі болды, ол чех инженері және оның болашақ қайын атасы Милан патшаның жеке дәрігері болған Ян Машиннің ұлы еді. Ол 1883 жылдың тамызында Белградтағы собор шіркеуінде Светозарға үйленді.

Таңдау

Драга Александрдан он жас үлкен болғанына қарамастан, жұбайлар 1900 жылдың 5 тамызында ресми салтанатпен үйленді. Александр олардың никелесетінін жариялағанда, халықтың пікірі оған қарсы бұрылды. Ол "зұлым" әйелдің ықпалындағы ақымақ жас жігіт ретінде қарастырылды. Жесір патшайым Наталья бұл некеге ащы қарсылық білдірді және ұлы оны осы себепті елден қуды. Оның көптеген еріксіз және жағымсыз істері Драганың ықпалымен байланысты болды. Александр Драганың үлкен ағасын тақ мұрагері етіп тағайындайды деген қауесет тарады. Екеуі де үйленген кезде әскерде офицер болып қызмет етіп, әріптестері арасында танымал болған жоқ. Сербия королевасы Драганың ордені оның құрметіне 1902 жылдың 7 сәуірінде тағайындалды. Бұл медаль "қайырымдылық қызметінде еңбегі сіңген" әйелдерге табысталды.

Құрлық

Патшалық таққа қатысты қауесет жұбайдың қаза тауына себеп болды. 1903 жылғы 10-11 маусым күні полковник Драгутин Димитриевич және басқалар жетекшілік еткен әскер офицерлері тобы патша сарайына шабуыл жасады. Қастандыққа қатысқан басқа офицерлер бастаған әскерлер сарай төңірегіне орналасты, ал ғимараттағы электр жарығы сөндірілгеннен кейін туған шатасудың салдарынан патша күзетшілері тиімді қарсылық көрсетпеді. Алғашқыда қастандық жасаушылар Александр мен Драганы таба алмады. Бірақ патшаның көмекшісі қолға түсіп, қастандыққа деген ықыласынан немесе өмірі үшін қорқып, олардың жатын бөлмесіне іргелес үлкен кіріктірілген гардеробта жасырынып отырғанын айтты. Тағы бір мәлімет бойынша, Александр құпия есікті толық жаппаған. Олар жартылай киіммен шыққанда офицерлер, олардың кейбіреулері мас күйде болған, семсермен және тапаншамен өлтірді. Денелері бұзылып, кейін сарай балконынан бақшадағы тыңайтқыштардың үстіне лақтырылды. Драганың екі бауыры, Никодие мен Никола, сол күні оққа ұшты. Луневица әпкелері, ағасы Христина Петрович балаларымен бірге 19 маусымда ғана елден шығып, Швейцарияда тұрақты қоныс тапты.

Портреттер

Драга Машин 1920 жылғы австриялық үнсіз фильм «Драга патшайымы» фильмінде Магда Сонямен сомдалды. 1932 жылғы американдық «Айел қолбасшылыққа келеді» фильмінде оны Пола Негри бейнеледі. Сондай-ақ, ол 1995 жылғы серб мини-сериалы «Обреновичтер әулетінің соңы» фильмінде Лйиляна Благоевичтің рөлін ойнады.