Колорадоның Кюреканти Ұлттық Саяжайы

Кіріспе

Колорадо штатындағы Ұлттық саябақтар қызметі, АҚШ

Куреканти ұлттық демалыс аймағы (Curecanti. ogg//k//ɜːr//ᵻ/'/k//ɑː//n//t//iː/ (жергілікті айтылуы) немесе /k//uː//r//ᵻ/'/k//ɑː//n//t//iː/.) – батыс Колорадодағы Гуннисон өзенінде орналасқан Ұлттық саябақтар қызметінің бөлімшесі. 1965 жылы құрылған Куреканти ұлттық демалыс аймағы 1960 жылдары АҚШ-тың Су шаруашылығы бюросымен салынған үш суқойма – Блю Меса суқоймасы, Морроу Пойнт суқоймасы және Кристал суқоймасында демалыс инфрақұрылымын дамыту және басқаруға жауапты. Бұл суқоймалар Колорадо өзені мен оның ірі салаларының маңызды суларын тиімді пайдалану мақсатында салынған. Қайықпен жүзуге және балық аулауға танымал орын болған Куреканти келушілерге екі марина, дәстүрлі және топтық кемпингтер, жаяу серуендеу жолдары, қайық түсіру алаптары және қайықпен баратын кемпингтер ұсынады. Штаттағы ең үздік көл алабұғасы және Кокане лососіне толы аймақ ретінде Куреканти қайықпен жүзуге және балық аулауға танымал, сонымен қатар қыс айларында мұз балық аулауға да қолайлы.

Парк тарихы

1922 жылы Колорадо өзенінің немесе оның ірі салаларының бөлігіне ие болған жеті батыс штаты, өзен жүйесінің өмірлік маңызы бар суларын реттеу жөніндегі келісімге қол қойды. Су мөлшері белгіленіп, әр штатқа жыл сайынғы су көлемі кепілденді. Бұл жұмысты жеңілдету үшін қатысушы штаттар географиялық принцип бойынша жоғарғы және төменгі топтарға бөлінді. Жоғарғы топтағы штаттарға толық тәуелді екенін мойындаған төменгі топтағы штаттар – Калифорния, Невада және Аризона, тау қарларының еруінен өзен жүйесіне ең көп су келтіретін аймақтарда Гувер бөгеті сияқты су сақтау құрылыстарын салуға кірісті. 1950 жылдары су деңгейінің маусымдық өзгерістеріне қарамастан, белгілі бір көлемде су жіберуге міндетті болған жоғарғы штаттар – Колорадо, Юта, Нью-Мексико және Вайоминг, бөгеттер мен су қоймалары жүйесін құрудың тиімділігін түсіне бастады. Осы төрт штатқа осы процесті бастауға қажетті өкілеттік беру үшін Конгресс 1956 жылдың 11 сәуірінде Колорадо өзенінде су сақтау туралы заң қабылдады. Батыс су құқығының тарихындағы маңызды кезең болған бұл заң Колорадо өзенінде су сақтау жобасын құрды және төрт негізгі жобаны бекітті, олардың бірі Колорадо өзенінің ең ірі салаларының бірі – батыс Колорадодағы Ганнисон өзенінде орналасқан. Бастапқыда Куреканти жобасы деп аталған бұл жобаға Гуннисон қаласынан батысқа қарай шамамен 27 шақырым қашықтықтағы Гуннисонның жоғарғы ағысында үш бөгет салу міндеті жүктелді. Куреканти аты 19 ғасырдағы юта тайпасының кіші басшысының есімімен байланысты. Нәтижесінде пайда болған Блю-Меса, Морроу-Пойнт және Кристал су қоймалары төменгі топтағы штаттарға су беруді қамтамасыз етумен қатар, жергілікті ауыл шаруашылығына да пайдалы болады. Өзеннің осы бөлігін бөгеу арқылы су тасқынын бақылау, гидроэлектр энергиясын өндіру және демалыс үшін жаңа мүмкіндіктер ашылады. Жобаның демалыс саласын жүзеге асыруға көмектесу үшін Ұлттық саябақтар қызметіне үш су қоймасында демалыс аймақтарын жобалау және басқару міндеті тапсырылды. 1965 жылы Саябақтар қызметі Куреканти ұлттық демалыс аймағын құрды, ол барлық үш су қоймасын, сондай-ақ өзеннің жоғары және төменгі ағыстарындағы шағын бөліктерді, кемпингтер, мариналар мен көлге қол жеткізу пункттерін салуды, табиғи ортаны және жергілікті тарихты қорғауды, зерттеуді және түсіндіруді, сондай-ақ аң мен балық популяцияларын басқаруды қамтиды. Курекантинің шекарасы 1965 жылғы келісім-шарт негізінде белгіленген және Саябақтар қызметі үшін ерекше жағдай ретінде заңмен бекітілмеген, бұл басқаруда қиындықтар тудырады. 2021 жылға дейін қабылдануы күтілетін заңдар ақыры заңды шекараларды белгілейді, жерді Су шаруашылығы бюросынан (BOR) Саябақтар қызметіне (NPS) ауыстырады және оның аумағын шамамен 43 000 акрдан 50 000 акрға дейін ұлғайтады, Гуннисон ұлттық орманы мен Жерді басқару бюросынан жерлерді беру арқылы.

In 1922 seven western states, all of which contained some part of the Colorado River or its major tributaries, signed an agreement to regulate the use of the vital waters of the river system. Allotments were made and each state was guaranteed a certain amount of water annually. To facilitate this effort, the member states were divided into upper and lower groups, based on geography. Recognizing their total dependence on the upper group states, whose mountain snow melts contributed the most water to the river system, the states of the lower group, California, Nevada, and Arizona, began to build dams, such as the Hoover Dam, to create storage reservoirs on their parts of the river system. By the 1950s, the upper states, Colorado, Utah, New Mexico, and Wyoming, obligated to send a set amount of water downstream regardless of seasonal fluctuations in water levels, also began to see the wisdom of creating a system of dams and reservoirs. To grant the four states the authority to begin this process, Congress passed the Colorado River Storage Act on April 11, 1956. An important legal milestone in the tortuous history of the western water law, the Act created the Colorado River Storage Project, and authorized four main projects, one of which was located on the Gunnison River in western Colorado, the fifth largest tributary of the Colorado River. This project, originally called the Curecanti Project, was tasked with building three dams on the upper reaches of the Gunnison, approximately 27 miles west of the city of Gunnison. Curecanti was named for a 19th century Ute Indian sub chief. The resulting reservoirs, Blue Mesa, Morrow Point, and Crystal, would not only make possible water storage for transfer to the lower group states, but also for local agricultural use. Impounding this section of the river would also create new opportunities for flood control, the generation of hydro electric power, and recreation. To help fulfill the recreation aspect of the project the National Park Service was given the responsibility to design and manage recreational opportunities on the three reservoirs. In 1965 the Park Service formed a cooperative agreement with the Bureau of Reclamation that established Curecanti National Recreation Area, a new unit that would encompass all three reservoirs, as well as short sections of the river above and below, build campgrounds, marinas and lake access points, protect, research and interpret the natural environment and local history, and manage game and fish populations. Curecanti's boundary is based on the 1965 memorandum of agreement and is, unusually for the NPS, not legislated, resulting in difficulties in management. Pending 2021 legislation would finally establish legal boundaries, transfer land from the BOR to NPS, and increase its area from about 43,000 to 50,000 acres by transferring land from the Gunnison National Forest and Bureau of Land Management.

Блю-Меса су қоймасы

1966 жылы "Blue Mesa" бөгетінің салынуы нәтижесінде пайда болған "Blue Mesa" су қоймасы Колорадо штатындағы ең ірі су айдыны болып табылады. Гуннисон өзенінің көл саласы, Соп-Крик және Себолла-Крик арқылы сумен толығатын бұл ұзын, кең көлдің ұзындығы 32 шақырым (20 миль), жағалау сызығының ұзындығы 154 шақырым (96 миль) және ол АҚШ-тағы көл астралы мен Кокани ласосіне ең ірі балық аулау орны болып есептеледі. Парктің көптеген келушілерге арналған және демалыс орындары "Blue Mesa" маңында орналасқан. Оларға Гуннисон мен Монтроз қалалары арасындағы АҚШ 50 тас жолының бөлігі арқылы қол жеткізуге болады, бұл тас жол су қоймасының барлық ұзындығымен өтеді. Көлдің терең салаларында, мысалы, Себолла-Крик және Соп-Крик сияқты басқа да нысандарды қайықпен немесе топырақты жолмен ғана табуға болады.

Морроу Пойнт су қоймасы

Көк Месаның батысында орналасқан Морроу Пойнт су қоймасы, Көк Меса бөгетінің батысында 12 миль қашықтықта салынған Морроу Пойнт бөгетінің құрылысы арқасында жасалды. Қара каньонның жоғарғы бөлігінде орналасқан, тар және тік беткейлі Морроу Пойнт, келушілерге Көк Месаның кеңдігінен өзгеше бір ортаны ұсынады. Көк Месаға қарағанда алыс және қол жеткізу қиын болғандықтан, Морроу Пойнтта аз ғана демалыс мүмкіндіктері бар, бірақ оған Пайн Крик арқылы қолмен іске қосылатын қайықтармен жетуге болады, ол АҚШ 50 тас жолында, Көк Меса бөгетінен батысқа қарай шамамен 1 миль жерде орналасқан.

Иіншін

Морроу Пойнт су қоймасы – су қоймасының оңтүстік жағалауында орналасқан, 700 фут биіктігі бар әсерлі және ерекше граниттік шпиль. Көп жылдар бойы бұл шпиль Денвер және Рио-Гранде Батыс темір жолының белгілі символы болды, олар оңай танылатын шпильді өздерінің Қара каньон бағытының жарнамалық символы ретінде пайдаланды, бұл бағыт өзеннің солтүстік жағынан шпильдің жанынан өтетін. Қазір тау шаруалары үшін танымал орынға айналған бұл шпильге қолмен іске қосылған қайықпен немесе қыс айларында мұздаған өзен арқылы ғана жетуге болады.

Кристалл резервуары

Үш су қоймасының ең шалғай және ең аз қол жетімдісі Кристалл, 1976 жылы Кристалл бөгетінің ашылуымен құрылды. 1973 жылы басталып, Блю-Меса бөгеті аяқталғанына жеті жыл өткен соң, Морроу Пойнт бөгетінен алты шақырым қашықтықта орналасқан Кристалл, Куреканти жобасының үш бөгетінің соңғысы болып 1976 жылы аяқталды. Үш су қоймасының ең кішісі Кристаллға АҚШ-тың 50-ші тас жолы арқылы Симаррон қаласынан кіруге болады, ал ондағы қысқа жол келушілерді Морроу Пойнт бөгетінің оңтүстігіндегі суға жеткізеді.

Шығыс порталы

Гуннисон ұлттық паркінің Қара каньонға кіреберісінде, Кристалл бөгетінен екі шақырым төмен орналасқан Шығыс порталы – Гуннисон туннелінің бастапқы туннелі және су бұру бөгеті. Бұл 1902 жылы Гуннисон өзенінен Монтроздың батысындағы құрғақ жерлерге шамамен 6 шақырымға су жеткізу мақсатымен салынған, Мелиорация бюросының суару жобасы. Шығыс портал аймағында балық аулауға арналған көлге түсу, жабдықталған демалыс алаңдары, сондай-ақ көлікпен тоқтауға арналған кемпингтер бар. Curecanti-нің бөлігі болғанымен, Шығыс порталына тек маусымдық Шығыс портал жолы арқылы ғана кіруге болады, ол Гуннисон ұлттық паркінің Қара каньоны ішінде орналасқан, өте тік және қисық жол.

Демалыс

Курекантиде демалуға арналған көптеген мүмкіндіктер бар, оның ішінде қайықпен саяхаттау, балық аулау, қайықпен кіруге болатын кемпинг, дамыған және жабайы кемпинг, жаяу жүру, атпен жүру және аң аулау. Блю-Месадан шығысқа қарай өзен бойындағы нысандар: Ривервей, Неверсинк, Купер ранчосы және Бивер Крик. Ривервейде каяк/каноэ үшін суға түсу алаңы, ал Неверсинкте табиғат жолы бар. Бұл нысандардың бәріне АҚШ 50 тас жолымен жетуге болады, Гуннисон қаласынан батысқа қарай 5 миль жерде. Блю-Меса су қоймасының айналасында 8 дамыған кемпинг орналасқан, олардың екеуі топтарға арналған. Бұл кемпингтер көлдің негізгі бөлігіндегі 160 орындық Elk Creek кемпингінен бастап, көлдің салаларында орналасқан Пондероса және Гейтвью сияқты кішкентай, шалғай орналасқан кемпингтерге дейін жетеді. Кейбір кемпингтерде RV-лерді қоюға болады, бірақ электр желісі тек Elk Creek кемпингінде бар. Қайықпен келушілер 4 тегін кемпингтік аймақта, барлығы 9 жеке орында түндеуге болады. Қайықпен келушілер Себолла және Иола ойпатының оңтүстік жағалауында кемпинг жасауға болады, егер кемпингтер дамыған аймақтан, көпірден, күтілген қоғамдық жолдан немесе басқа қайықпен келуге арналған кемпингтен кемінде жарты миль қашықтықта болса. Морроу Пойнт су қоймасында демалуға арналған мүмкіндіктерге қайықпен жүзу (тек қолмен тасымалданатын қайықтар үшін), жабайы кемпинг және жаяу жүру кіреді. Көлге кіруге болатын үш шағын дамыған аймақ бар: Pine Creek Trailhead (АҚШ 50 тас жолымен Блю-Меса бөгетінен батысқа қарай 1 мильде), Pioneer Point Overlook (Колорадо 92 тас жолында, су қоймасының солтүстігінде, Блю-Меса бөгетінен батысқа қарай шамамен 5,5 мильде) және Hermit's Rest Trailhead (Co. 92 тас жолында, Блю-Меса бөгетінен батысқа қарай шамамен 17 мильде). Пайн Крик қолмен тасымалданатын қайықтар үшін көлге кіруге және қайықпен келуге арналған кемпингтерге қол жеткізуге мүмкіндік береді. Пионер Пойнт Оверлук көрнекті көрініс алаңын ұсынады және Curecanti Creek жолының бастапқы нүктесі болып табылады, бұл 900 фут биіктік айырмасы бар 4 мильдік (айналымды) жол. Жолдың соңында пикник үстелдері, отқа арналған торлар және компосттық дәретханалары бар екі кемпинг орналасқан. Hermit's Rest Trailhead тік Hermit's Rest жолына қол жеткізуді қамтамасыз етеді, бұл 6 мильдік айналымды жол, биіктігі 1800 фут, соңында пикник үстелдері, отқа арналған торлар және компосттық дәретханалары бар екі кемпинг орналасқан. Меса Крикке батысқа қарай шамамен 4 миль жерде, Кристал Крик сағасында бір қайықпен келуге арналған кемпинг орналасқан. Меса Крик сонымен қатар Меса Крик жолының бастапқы нүктесі болып табылады, бұл су қоймасын жаяу жүргіншілер көпірі арқылы өтіп, солтүстік жағалаумен батысқа қарай жүретін 1,5 мильдік жол. Кристал Крик Trailhead Колорадо 92 тас жолында, Блю-Меса бөгетінен батысқа қарай 24 миль жерде орналасқан және 5 мильдік (айналымды) Кристал Крик жолына қол жеткізуді ұсынады. Орташа қиындық деңгейімен, Кристал Крик жолы суға жетеді, бірақ су қоймасынан 1800 фут жоғарыда орналасқан көрініс алаңында аяқталады. Курекантидегі басқа демалыс орындарына Dry Gulch, Ponderosa және Soap Creek кемпингтерінде аттарды ұстауға арналған қоршаулар, сондай-ақ Dillon Pinnacles Trail кіреді, бұл Dillon Pinnacles-ке дейінгі орташа қиындық деңгейімен 4 мильдік сапар, бұл керемет эрозияға ұшыраған жанартау тастарынан тұратын тау тікенегі және парктің ең танымал бейнелерінің біріне айналды.

Curecanti offers a number of recreational opportunities, including boating, fishing, boat in, developed, and primitive camping, hiking, horseback riding, and hunting. Facilities on the river east of Blue Mesa include developed picnic areas at Riverway, Neversink, Cooper Ranch, and Beaver Creek, a kayak/canoe launch at Riverway and a nature trail at Neversink. All of these facilities can be reached on U. S. 50, 5 miles west of Gunnison. The area around Blue Mesa Reservoir contains 8 developed campgrounds, two of which are designated for groups. These range from the 160 site Elk Creek on the main body of the lake to smaller, more remote sites, like Ponderosa and Gateview, located on arms of the lake. Several of the campsites can accommodate RV's, but only Elk Creek offers electrical hook ups. Boaters may camp overnight in 4 free camping areas with a total of 9 individual sites. Boaters may also camp on the southern shore of the Cebolla and Iola Basins, as long as campsites are not within a half mile of any developed area, bridge, maintained public road or other boat in/backcountry campsite. Recreational opportunities at Morrow Point Reservoir include boating (hand carried craft only), primitive camping, and hiking. There are three small developed areas with lake access, the Pine Creek Trailhead, accessible via U. S. 50 approximately 1 mile west of Blue Mesa Dam, the Pioneer Point Overlook, north of the reservoir on Colorado Highway 92, approximately 5.5 miles west of Blue Mesa Dam, and the Hermit's Rest Trailhead, on Co. 92 approximately 17 miles west of Blue Mesa Dam. Pine Creek offers lake access for hand carried craft and access to boat in campsites. Pioneer Point Overlook offers a scenic viewing area and is the trailhead for the strenuous Curecanti Creek trail, a 4 mile (round trip) trail with a 900 ft. elevation change. Two campsites with picnic tables, fire grates, and composting toilets are located at the end of the trail. Hermit's Rest Trailhead gives access to the steep Hermit's Rest Trail, a 6 mile round trip with an 1800 ft. elevation change that ends with two campsites equipped with picnic tables, fire grates, and composting toilets. A single boat in campsite is located approximately 4 miles west of Mesa Creek at the mouth of Crystal Creek. Mesa Creek is also the trailhead for the Mesa Creek Trail, a fairly to moderately strenuous 1.5 mile round trip that crosses the reservoir on a footbridge and travels west along the north shore. Crystal Creek Trailhead is located on Colorado Highway 92, 24 miles west of Blue Mesa Dam and offers access to the 5 mile (round trip) Crystal Creek Trail. Moderately strenuous, Crystal Creek trail does reach the water but ends at an overlook 1800 ft. above the reservoir. Other recreational facilities at Curecanti include horse corrals, for equestrian campers, at Dry Gulch, Ponderosa, and Soap Creek, and the Dillon Pinnacles Trail, a moderately strenuous 4 mile round trip to the Dillon Pinnacles, a ridge of strikingly eroded volcanic rock that has become one of the most identifiable images of the park.

Басқа көрікті жерлер

Денвер және Рио-Гранде Батыс темір жолының тар теміржол көпірі Мороу Пойнт тоғанының жанындағы Симарон каньонында орналасқан. Бұл Гуннисонның Қара каньонында сақталған жалғыз тар теміржол көпірі. Көпір 1895 жылы Денвер және Рио-Гранде Батыс темір жолымен салынды және 1976 жылы Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілді.