Кіріспе

Квинслендтік кәсіподақтар кеңесі (QCU) – Квинсленд штатындағы кәсіподақ ұйымдарының өкілі, жақтаушы топ немесе біріктіруші орган, сондай-ақ еңбек кеңесі ретінде де танылады. 2020 жылғы мәліметтер бойынша, 26 кәсіподақ пен 13 аймақтық филиал QCU-ға мүше болды. QCU Квинсленд штатының шамамен 350 000 жұмысшысын қамтитын кәсіподақтарды білдіреді. Ол Австралия кәсіподақ кеңесінің (ACTU) құрамына кіреді. Оның кеңселері Квинсленд штатының Оңтүстік Брисбен қалашығында орналасқан. Квинслендтік кәсіподақтардың біріктіруші органы ретінде QCU-ның мақсаты – Квинсленд жұмысшылары үшін өндірістік, әлеуметтік және саяси әділдікке қол жеткізу. QCU басқару құрылымы басқару комитетінен және мүше кәсіподақтардан құралған өкілдерден тұратын атқарушы органдан тұрады. QCU тарихы Австралияның еңбек партиясының (АЛП) және жалпы австралиялық еңбек қозғалысының тарихымен тығыз байланысты. QCU 1885 жылы құрылған, бірақ 1889 жылы таратылып, оның барлық функциялары мен жауапкершіліктері жаңадан құрылған біріктіруші орган – Австралияның еңбек федерациясына (АЛФ) (оның атымен қарамастан, ол Квинслендке ғана шектелген) берілді. 1902 жылы QCU қайта құрылды, бірақ 1911 жылы оның барлық делегаттары АЛФ-ке көшті. 1914 жылы АЛФ өзі таратылды, оның мүшелері өсіп келе жатқан Австралия жұмысшыларының одағына (ААҰ) қосылды. Осы кезде QCU-ның функцияларын Брисбен өндірістік кеңесі, Сегіз сағаттық одақ және Брисбен сауда үйі кеңесі сияқты бірнеше еңбек ұйымдары жүзеге асырды. Бірінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін 1918 жылы Квинслендтік кәсіподақтар қайта топтасты, бірақ 46 кәсіподақ Квинслендтік сауда және еңбек кеңесін қайта құруға дейін тағы төрт жыл өтті, ол қазір QCU деп аталады.

Тарих

Ұйымның бастауы 1880 жылдардағы Австралия еңбек қозғалысының қарқынды өрлеуіне тікелей байланысты. Оңтүстік-Шығыс Квинслендтен тыс аймақтарда кен өндіру және мал шаруашылығының дамуына байланысты көптеген иммигрант жұмысшылар келді, ал Брисбен мен Оңтүстік-Шығыс Квинслендте бірқатар шағын шеберлік кәсіподақтары құрылды. 1885 жылдың 18 тамызында кәсіподақ хатшыларының отырысында 1885 жылдың 1 қыркүйегінде құрылған Кәсіптік және еңбек кеңесін құру туралы шешім қабылданды. Келесі жылы, 1886 жылы, жаңа еңбек ұйымын сол кездегі либералдық үкімет (сол кездегі орташа либерал Сэмюэл Уокер Гриффит басқарды) бекітті, ол Квинсленд кәсіподақ заңын қабылдады, бұл колониядағы кәсіподақтарды заңдастырды. Жұмысшылар Квинслендке, негізінен Ұлыбританиядан, өз күштерімен жетістікке жететіндей болып уәде берілді. Бірақ бай мал өсірушілерге, кен өндіруші магнаттарға немесе өнеркәсіпшілерге айналған сәтті иммигранттардың үлесі өте аз болды. 1887 жылға қарай кен өндіру өнеркәсібіндегі иммигрант жұмысшылардың көп бөлігі 30 кен өндіруші компанияның жалақылы жұмысшылары болды. Жүн өнеркәсібі де осындай жағдайда қалыптасты. Жаңа Оңтүстік Уэльсте 3000 қой қию алаңы болды, ал бүкіл Квинслендте бар болғаны 150-і ғана болды. Көптеген ашулы, көңілі қалған адамдардың бірігуі жұмысшы табының достығын, шектен тыс ішімдік ішуді және колониядағы кәсіподақтардың күрт өсуін ынталандырды. Сыныптық белсенділікті сол кездегі бірнеше журналистер, әсіресе 1887 жылы "Бумеранг" газетін шығарғанға дейін "Брисбен курьерында" және "Брисбен обсерверде" жұмыс істеген Уильям Лейн одан әрі күшейте түсті. 1904 жылы "Біріккен жұмысшылар одағы" Австралия жұмысшылар одағымен бірікті. 1889 жылы Брисбенде өткен Бесінші колонияаралық кәсіподақтар съезінде 1889 жылдың 11 маусымында өткен құрылтай отырысында Австралия еңбек федерациясын құру туралы ұсыныс қабылданды. QCU таратылып, оның функциялары мен жауапкершілігі жаңа жоғары органға берілді. Шын мәнінде, бұл QCU басқа атаумен жалғасты. Австралия еңбек федерациясы Австралия бойынша жоғары орган құруға тырысты, бірақ Квинслендтен тыс жерлерде қолдау таппағандықтан 1914 жылы таратылды, оның негізгі қолдаушысы "Біріккен жұмысшылар одағы" Австралия жұмысшылар одағымен бірікті. 1887 жылы Квинсленд губернаторы Энтони Мусгрейвтің көмекшісі Уильям Шэнд иммигрант жұмысшыларға жұмысшылар жұмағында байлық табуға берілген қиялға толы уәделерге қатысты сын айтты, өйткені шындығында кедей жұмысшылар ескі бисквит қораптары мен шарап жәшіктерінен құралған ағаш лашықтарда тұрды. Шэнд жаңадан келгендерді кәсіподақтарға тарту арқылы өсіп келе жатқан кәсіподақ қозғалысының әрекетіне одан да алаңдады, өйткені бұл ұйымдар жалақыны көтеруде және кәсіподақ емес (жұмысшы) жұмысты тоқтатуда біршама сәттілікке жеткен еді. 1877 жылы Квинсленд кәсіподақ заңы бойынша тіркелген 2500 кәсіподақ мүшесі болды. 1890 жылға қарай бұл сан сегіз еседен астамға өсіп, 21 500-ге жетті. Тіпті либералдар да осы құбылысқа тартылды. 1889 жылы Квинслендтің адвокаты және 9-шы премьер-министрі Сэмюэл Уолтер Гриффит 1888 жылы консерватор Томас Макилверриттен жеңілгеннен кейін капитализмді тежеу, байлықты қайта бөлу, әлсіздерді қорғау және бостандық ережесін сақтау үшін мемлекеттік араласуды жақтаған радикалды мақалалар жазды. Бірақ Гриффиттің радикалды реформаторлық кезеңі қысқа болды, өйткені 1890 жылы ол кенеттен радикалды достарына сатқындық жасады және Макилверритпен күмәнді одақ құрып, қайтадан премьер-министр болды, осылайша "Гриффилверрит" үкіметі құрылды. Сондай-ақ саяси майданда Томас Гласси Австралияның алғашқы еңбек партиясының депутаты болды, ол Ипсвич көмір шахташыларын өкілдік етті. 1890 жылы оған Джон Плампер Хулан қосылды. Ертедегі өндірістік әрекеттер халықаралық қолдау тапты, британдық теңізшілер одағы Квинслендтің қой қырқушылар одағына Жондарян дауында жеңіске жетуге көмектесті, Жондарян жүн балталарын тасымалдау мен өңдеуді тоқтатты. 1993 жылы ұйым өзінің негізгі функциясы мен рөлін көрсету үшін Австралия кәсіподақ кеңесінің Квинсленд филиалы деп аталды. 1999 жылы атау қайтадан Квинсленд кәсіподақ кеңесі болып өзгертілді, бұл Квинсленд кәсіподақтарының жоғары ұйымы ретінде жергілікті өзіндік ерекшелігін қалпына келтіруді мақсат етті. 1998 жылғы Австралиядағы су жағалауындағы дауға да қатысты. 2012 жылы Квинсленд еңбек партиясының жетекшісі Аннастасия Палащюк ALP және QCU саясаттар мен саясатты әзірлеу бойынша пікірталас жүргізу үшін TJ Ryan Foundation үшін бастапқы қаржыландыруды қамтамасыз ететінін мәлімдеді. 2014 жылдың 27 ақпанында Т.Ж. Райан қоры қоғамдық саясаттағы ғалымдар мен сарапшылардың пікірлері мен талдауларын жариялау үшін онлайн платформа ретінде іске қосылды.

Еңбек күні

1858 жылдың 1 наурызында Джон Петри үшін жұмыс істейтін тас қалаушылар сегіз сағаттық жұмыс күнін жеңіп алды, ол алғаш рет 1865 жылдың 1 наурызында тойланды. Бастапқыда сегіз сағаттық жұмыс күніне қол жеткізген жұмысшылар ғана Сегіз сағаттық жұмыс күні шерулеріне қатысуға рұқсат етілді. 1890 жылға қарай, кем дегенде 11 кәсіподақ жұмыс уақытын едәуір қысқартуға және жағдайды жақсартуға қол жеткізді, ал 1890 жылдан бастап барлық жұмысшылар шеруге қатыса алды. 1891 жылы Баркалдиндегі қырқыштар ереуілі кезінде ереуілдегі қырқыштар 1 мамыр күні шеру өткізді, ал 1893 жылы Брисбенде алғашқы Мамыр күні шеруі өтті. 1901 жылы Квинсленд үкіметі оны мемлекеттік мереке деп жариялаған кезде Сегіз сағаттық жұмыс күні ресми түрде мамыр айының бірінші дүйсенбісіне ауыстырылды. 1912 жылы бұл күн Еңбек күні деп өзгертілді. Брисбендегі Еңбек күні шеруі – Австралия еңбек қозғалысының ұйымдастырылған шеруі, ол Брисбеннің көшелерімен өтіп, қатысушылар мен олардың отбасыларын көңілдіру үшін фестиваль өтетін саябақта аяқталады.