Кіріспе

Ашық бағдарламалық жасақтаманы дамытудағы іс – Уоллес қарсы Халықаралық бизнес машиналары корпорациясы, 467 F.3d 1104 (7th Cir. 2006) – еркін бағдарламалық жасақтаманы дамытудағы маңызды сот ісі болды. Апелляциялық соттың жетінші округінде қарастырылған бұл істе, АҚШ заңнамасына сәйкес GNU General Public License (GPL) федералдық антимонополиялық заңдарға қайшы келмейтіні шешілді. АҚШ азаматы Дэниел Уоллес, Бағаны белгілеуге қатысты Тегін Бағдарламалық Қамтамасыз ету Қорына (FSF) шағымданды. Кейін ол IBM, Novell және Red Hat компанияларын да сотқа берді, бірақ ісі сәтсіз аяқталды. Уоллес, тегін Linux өзінің операциялық жүйесін сатудан пайда табуына кедергі келтіретінін мәлімдеді.

FSF-тің ісі

2005 жылғы 28 сәуірде Дэниел Уоллес ФСФ-ті Индиана штатының оңтүстік округіндегі АҚШ округтік сотына сотқа берді. Ол GPL лицензиясы бойынша таратылатын компьютерлік бағдарламалық қамтамасыздаманың көшірмелерін тегін, тіпті ақысыз тарату талабы бағаны бекітуге тең деп мәлімдеді. 2005 жылғы қарашада сот ісі қараусыз қалдырылды, ал Уоллес монополияға қарсы шағымдардың талаптарын орындау үшін бірнеше рет шағымын өзгертті. Оның төртінші және соңғы түзетілген шағымы 2006 жылғы 20 наурызда судья Джон Дэниел Тиндермен қабылданбады, және Уоллеске ФСФ-тің шығындарын төлеуге бұйрық берілді. Сот бұл өтінішті қабылдамау туралы шешім қабылдағанда, Уоллес өзінің талабын негіздеу үшін монополияға қарсы зиянды дәлелдемегенін айтты, себебі Уоллес өзіне ғана емес, сонымен қатар нарыққа да зиян келгенін көрсетуі керек еді. Сот GPL бәсекелестікті және тұтынушыларға тікелей пайда әкелетін компьютерлік операциялық жүйелердің таралуын тежемей, керісінше ынталандырады деген қорытындыға келді. Бұл пайдалар төмен бағалар, жақсы қолжетімділік және жаңарулар кіреді. Сот сондай-ақ, Шерман заңы тұтынушыларға баға бәсекелесінің артықшылықтарын қамтамасыз ету үшін қабылданғанын және заңның басты мақсаты тиісті нарықтағы қатысушылардың экономикалық еркіндігін қорғау екенін атап өтті. Осы шешім авторлар мен контент жасаушылардың өз туындыларын ақысыз ұсыну құқығын қолдайды.

IBM, Novell және Red Hat соты

2006 жылы Дэниел Уоллес IBM, Novell және Red Hat бағдарламалық қамтамасыз ету компанияларына қарсы сотқа шағымданып, олардың ашық кодты бағдарламалық қамтамасыз етуді, әсіресе Linux операциялық жүйесін тарату арқылы табыс табатынын айтты. Уоллес бұл компаниялардың бәсекеге қарсы баға белгілеумен айналысқанын мәлімдеді. 2006 жылдың 16 мамырында судья Ричард Л. Янг бұл істі қарастырусыз қалдырды:

Уоллес өзінің шағымын түзетуге екі рет мүмкіндік алды [ ]. Оның монополияға қарсы талаптарын тоқтатпауы шағымның "ішкі қателіктері" бар екенін көрсетеді. [ ] Уоллеске шағымын түзетуге рұқсат берілмейді, өйткені сот мұндай түзетудің нәтижесіз болатынын анықтады. Кейін Уоллес жетінші апелляциялық сотқа шағым түсірді, онда оның ісі Франк Истербрук төрағалық еткен үш судьядан тұратын алқаның алдында жаңадан қарастырылды. Ол апелляциялық шағымында жеңіліске ұшырады, судья оның шағымында бірнеше мәселелерді атап көрсетті.