Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
19 ғасырдың американдық рухани қозғалысы
19th century American spiritual movement
Жаңа Ой қозғалысы (сондай-ақ Жоғары Ой) – 19 ғасырдың басында АҚШ-та қалыптасқан жаңа діни қозғалыс. Жаңа Ойды оның жақтаушылары "ежелгі ойдың" жалғасы ретінде қарастырды, ежелгі грек, рим, мысыр, қытай, даосизм, индуизм және будда мәдениеттері және олардың байланысты сенім жүйелері сияқты әртүрлі көздерден жинақталған даналық пен философия, ең алдымен ой, сенім, сана арасындағы өзара әрекеттестікке қатысты адам санасы, және олардың адам санасының ішінде және сыртындағы әсерлері. Тікелей берілу жолы табылмаса да, 19 және 20 ғасырлардағы Жаңа Ойдың көптеген жақтаушылары өздерін осы жүйелердің тікелей ұрпақтары деп санайды. Жаңа Ой философиясының көптеген көшбасшылары мен түрлі тармақтары болғанымен, Жаңа Ойдың бастауы көбінесе Финес Квимбиге немесе тіпті Франц Месмерге дейін барып, ол алғашқы еуропалық ойшылдардың бірі болып, адамның психикалық күйін оның физикалық жағдайымен байланыстырды. Осы топтардың көпшілігі Халықаралық Жаңа Ой Альянсына біріккен. Қазіргі Жаңа Ой қозғалысы – метафизика, оң пікір, тартым заңы, емдеу, өмір күші, шығармашылық көрініс және жеке күш туралы сенімдерді бөлісетін діни ағымдардың, авторлардың, философтардың және жеке тұлғалардың еркін одағы. Жаңа Ой шексіз Ақыл-Ой немесе Құдайдың барлық жерде болуын, рухтың нақты нәрселердің толықтығы екенін, адамның нағыз өзінің құдайлық екенін, құдайлық ойдың жақсылыққа күш екенін, аурудың санада пайда болатынын және "дұрыс ойлаудың" емдеу әсері бар екенін айтады. Жаңа Ой біртұтас немесе догмалық емес болғанымен, қазіргі Жаңа Ойдың жақтаушылары мынадай негізгі сенімдерді бөліседі:
The New Thought movement (also Higher Thought) is a new religious movement that coalesced in the United States in the early 19th century. New Thought was seen by its adherents as succeeding "ancient thought", accumulated wisdom and philosophy from a variety of origins, such as Ancient Greek, Roman, Egyptian, Chinese, Taoist, Hindu, and Buddhist cultures and their related belief systems, primarily regarding the interaction among thought, belief, consciousness in the human mind, and the effects of these within and beyond the human mind. Though no direct line of transmission is traceable, many adherents to New Thought in the 19th and 20th centuries claimed to be direct descendants of those systems. Although there have been many leaders and various offshoots of the New Thought philosophy, the origins of New Thought have often been traced back to Phineas Quimby, or even as far back as Franz Mesmer, who was one of the first European thinkers to link one's mental state to physical condition. Many of these groups are incorporated into the International New Thought Alliance. The contemporary New Thought movement is a loosely allied group of religious denominations, authors, philosophers, and individuals who share a set of beliefs concerning metaphysics, positive thinking, the law of attraction, healing, life force, creative visualization, and personal power. New Thought holds that Infinite Intelligence, or God, is everywhere, spirit is the totality of real things, true human selfhood is divine, divine thought is a force for good, sickness originates in the mind, and "right thinking" has a healing effect. Although New Thought is neither monolithic nor doctrinaire, in general, modern day adherents of New Thought share some core beliefs:
Құдай немесе шексіз Ақыл-Ой "жоғары, әмбебап және мәңгілік";
құдайлық әр адамның ішінде қоныстанған, барлық адамдар рухани жандар;
"ең жоғары рухани принцип – бір-бірімізді шарты жоқ сүю және бір-бірімізді оқыту мен емдеу"; және
"біздің сана күйлеріміз іске асырылып, күнделікті өмірде біздің тәжірибемізге айналады".
God or Infinite Intelligence is "supreme, universal, and everlasting";
divinity dwells within each person, that all people are spiritual beings;
"the highest spiritual principle [is] loving one another unconditionally and teaching and healing one another"; and
"our mental states are carried forward into manifestation and become our experience in daily living".
Шығу тегі
Жаңа ой қозғалысы американдық гипнотизер және емші Финес Квимбидің (1802–1866) іліміне негізделген. Квимби аурудың ақылда пайда болатынына, ал ақыл Құдайдың даналығына ашық болса, кез келген ауруды жеңе алады деген қағиданы қамтитын сенім жүйесін жасаған. Оның негізгі ойы:
The New Thought movement was based on the teachings of Phineas Quimby (1802–1866), an American mesmerist and healer. Quimby had developed a belief system that included the tenet that illness originated in the mind as a consequence of erroneous beliefs and that a mind open to God's wisdom could overcome any illness. His basic premise was:
«Проблема ақылда, себебі дене – ақылдың мекендейтін жері ғана». Сондықтан, егер сіздің ақылыңыз көзге көрінбейтін дұшманның алдауына ілігіп, бір сенімге ұқсаса, сіз оны білгеніңізбен немесе білмегеніңізбен, ауру түріне айналдырдыңыз. Менің теориям немесе шындығым арқылы, мен сіздің дұшпаныңызбен күресіп, сізді денсаулыққа және бақытқа қайтарамын. Мұны мен ішінара ақыл-ойыммен, ішінара сөйлесу арқылы жасаймын, бұл арқылы қате түсініктерді түзетіп, шындықты орнатамын, ал шындық – ем. 19 ғасырдың соңында Квимбидің метафизикалық емдеу тәжірибелері шведенборгтық пастор Уоррен Фелт Эванстың «Ақыл ғылымы»мен бірікті. Христиан ғылымын негіздеуші Мэри Бейкер Эдди кейде теологияға шабыттанған үшін Квимбиді пайдаланған деп айтылады. Эдди Квимбидің пациенті болды және аурудың психикалық себептерге байланысты деген оның көзқарасын бөлісті. Теизміне байланысты Христиан ғылымы Квимбидің ілімінен ерекшеленеді. 19 ғасырдың соңында Жаңа ой көптеген рухани ойшылдар мен философтардың ықпалымен дамыды және әртүрлі діни ағымдар мен шіркеулер арқылы өркендеді, әсіресе Біртұтас шіркеу және Құдайлық ғылым шіркеуі (1889 және 1888 жылдары құрылған), одан кейін Діни ғылым (1927 жылы Діни ғылым және философия институты құрылды). Оның алғашқы ұстаздары мен студенттерінің көпшілігі әйелдер болды; қозғалыстың негізін қалаушылардың ішінде «ұстаздардың ұстазы» деп танылған Эмма Кертис Хопкинс, Миртл Филлмор, Малинда Крамер және Нона Л. Брукс болды.
The trouble is in the mind, for the body is only the house for the mind to dwell in [ ] Therefore, if your mind had been deceived by some invisible enemy into a belief, you have put it into the form of a disease, with or without your knowledge. By my theory or truth, I come in contact with your enemy, and restore you to health and happiness. This I do partly mentally, and partly by talking till I correct the wrong impression and establish the Truth, and the Truth is the cure. During the late 19th century, the metaphysical healing practices of Quimby mingled with the "Mental Science" of Warren Felt Evans, a Swedenborgian minister. Mary Baker Eddy, the founder of Christian Science, has sometimes been cited as having used Quimby as inspiration for theology. Eddy was a patient of Quimby's and shared his view that disease is rooted in a mental cause. Because of its theism, Christian Science differs from the teachings of Quimby. In the late 19th century, New Thought was propelled by a number of spiritual thinkers and philosophers and emerged through a variety of religious denominations and churches, particularly the Unity Church and Church of Divine Science (established in 1889 and 1888, respectively), followed by Religious Science (the Institute of Religious Science and Philosophy was established in 1927). Many of its early teachers and students were women; notable among the founders of the movement were Emma Curtis Hopkins, known as the "teacher of teachers", Myrtle Fillmore, Malinda Cramer, and Nona L. Brooks;
Өсу
Жаңа ой – баспа сөз арқасында кең тараған қозғалыс. Прентис Малфорд 1886–1892 жылдары жарияланған «Сенің күшің және оны қалай пайдалану керек» атты очерктер сериясын жазу арқылы Жаңа ойдың дамуына, соның ішінде Тартылыс заңының қалыптасуына зор үлес қосты. 1906 жылы Уильям Уокер Аткинсон (1862–1932) «Ойдың дірілі немесе Ой әлеміндегі Тартылыс заңы» кітабын жазып, жариялады. Аткинсон «Жаңа ой» журналының редакторы және түрлі діни, рухани және эзотерикалық тақырыптарға арналған 100-ден астам кітаптың авторы болды. Келесі жылы «Наутилус» журналының редакторы Элизабет Таун Брюс МакЛелландтың «Ой күші арқылы өркендеу» кітабын жариялады, онда ол «Тартылыс заңы» туралы Жаңа ой қағидасы ретінде былай десті: «Сіз кім екеніңіз – сіздің ойларыңыз, сіз өзіңізді қалай қабылдайсыз емес». Бұл журналдар сол кезде көптеген оқырмандарға жетіп, қазіргі журналдар да солай жұмыс істейді. Мысалы, «Наутилус» журналына 45 000 адам жазылып, жалпы таралымы 150 000 дананы құрады. Бүгінде «Жаңа ой» журналдарының қатарында «Бірлік» (Unity.org) ұйымынан шығатын «Күнделікті сөз» (Daily Word) және «Дінтану ғылымы» журналы, сондай-ақ «Рухани өмір сүру орталықтары» баспасынан жарық көретін «Ақыл-ой ғылымы» журналы бар.
New Thought is also largely a movement of the printed word. Prentice Mulford, through writing Your Forces and How to Use Them, a series of essays published during 1886–1892, was pivotal in the development of New Thought thinking, including the Law of Attraction. In 1906, William Walker Atkinson (1862–1932) wrote and published Thought Vibration or the Law of Attraction in the Thought World. Atkinson was the editor of New Thought magazine and the author of more than 100 books on an assortment of religious, spiritual, and occult topics. The following year, Elizabeth Towne, the editor of The Nautilus, published Bruce MacLelland's book Prosperity Through Thought Force, in which he summarized the "Law of Attraction" as a New Thought principle, stating "You are what you think, not what you think you are." These magazines were used to reach a large audience then, as others are now. Nautilus magazine, for example, had 45,000 subscribers and a total circulation of 150,000. Today, New Thought magazines include Daily Word, published by Unity (Unity. org) and the Religious Science magazine; and Science of Mind, published by the Centers for Spiritual Living.
Үлкен жиналыстар
1915 жылы Халықаралық Жаңа Ой Альянсының (INTA) конференциясы Сан-Францискода өткен Панама-Тынық мұхиты халықаралық көрмесімен бірге ұйымдастырылды. Көрменің ұйымдастырушылары INTA конгресінен қатты әсер алып, көрмеде арнайы «Жаңа Ой күнін» жариялады және осы оқиғаға арналған естелік бронза медаль жасады, ол Энни Рикс Милиц басқаратын INTA делегаттарына табыс етілді. 1916 жылға қарай Халықаралық Жаңа Ой Альянсы әлемдегі көптеген кіші топтарды біріктіріп, «Принциптер декларациясы» деп аталатын ұстанымды қабылдады. Шеңсіз Ақыл-Ой немесе Құдай – құдіретті және әр жерде бар. Рух – ең жоғары шындық. Нағыз адамның өзі – құдайлық. Құдайға үйлесімді ой – жақсылыққа ие позитивті күш. Барлық аурулардың себебі – психика. Дұрыс ойлау емдеуге көмектеседі.
The 1915 International New Thought Alliance (INTA) conference – held in conjunction with the Panama–Pacific International Exposition, a world's fair that took place in San Francisco – featured New Thought speakers from far and wide. The PPIE organizers were so favorably impressed by the INTA convention that they declared a special "New Thought Day" at the fair and struck a commemorative bronze medal for the occasion, which was presented to the INTA delegates, led by Annie Rix Militz. By 1916, the International New Thought Alliance had encompassed many smaller groups around the world, adopting a creed known as the "Declaration of Principles". Infinite Intelligence or God is omnipotent and omnipresent. Spirit is the ultimate reality. True human self hood is divine. Divinely attuned thought is a positive force for good. All disease is mental in origin. Right thinking has a healing effect.
Ойдың эволюциясы
Адамзат әлемді түсінуі артаған сайын, Жаңа Ой да жаңа білімді сіңіру үшін өркендей түседі деп жатады оның жақтастары. Алан Андерсон мен Деб Уайтхаус Жаңа Ойды "үдеріс" деп атады, онда әрбір жеке адам және тіпті Жаңа Ой қозғалысының өзі "әр сәтте жаңа" болып келеді. Томас Макфол "үздіксіз аян" туралы айтты, яғни адамдар уақыт өте келе жаңа түсініктерді қабылдап отырады. Жан Хьюстон адамның "мүмкін болатын жағдайы" немесе біздің болашаққа қабілеттілігіміз туралы сөз қозды.
Adherents also generally believe that as humankind gains greater understanding of the world, New Thought itself will evolve to assimilate new knowledge. Alan Anderson and Deb Whitehouse have described New Thought as a "process" in which each individual and even the New Thought Movement itself is "new every moment". Thomas McFaul has claimed "continuous revelation", with new insights being received by individuals continuously over time. Jean Houston has spoken of the "possible human", or what we are capable of becoming.
Теологиялық инклюзионизм
1880 жылдары Тынық мұхиты жағалауындағы метафизикалық бюро ретінде құрылғаннан бері, Энни Рикс Милицтің басшылығымен, Шындықтың үйі индуист ұстазы Свами Вивекананданың ілімдерін таратумен айналысып келеді. Бұл – Жаңа ой қозғалысының ең еркін дінаралық ұйымдарының бірі, ол «Ақиқат қайда табылса да, және кім таратып жатса да – Ақиқат» принципіне сүйенетінін жариялайды. Джоэл С. Голдсмиттің «Шексіз жол» кітабы да Христиан ғылымының ілімдерін қамтиды.
The Home of Truth has, from its inception as the Pacific Coast Metaphysical Bureau in the 1880s, under the leadership of Annie Rix Militz, disseminated the teachings of the Hindu teacher Swami Vivekananda. It is one of the more outspokenly interfaith of New Thought organizations, stating adherence to "the principle that Truth is Truth where ever it is found and who ever is sharing it". Joel S. Goldsmith's The Infinite Way incorporates teaching from Christian Science, as well.
Терапиялық идеялар
Дивиан ғылымы, Бірлік шіркеуі және Діни ғылым – Жаңа ой қозғалысынан пайда болған ұйымдар. Олардың әрқайсысы шексіз Ақыл-ой, яғни Құдай – жалғыз шындық екенін үйретеді. Жаңа ойдың жақтастары аурудың себебі осы шындықты қабылдамау екенін сендіреді. Осыған сәйкес, емделу – шексіз Ақыл-оймен немесе Құдаймен бірлікте екенін мойындау арқылы жүзеге асырылады. Жаңа ойдың ерте өкілі Джон Бови Додс (1795–1862) аурудың себебі жүйке жүйесінің электр импульстерінде жатыр және осылайша сенімді өзгерту арқылы емделуге болады деген идеяны жариялаған бірнеше кітап жазды. Кейінірек, 20 ғасырдың басындағы жазушы, редактор және баспагер Уильям Уокер Аткинсон сияқты Жаңа ой ұстаздары осы пікірмен келісті. Ол өз саналық күйлері туралы түсінігін электромагнетизм және жүйке процестері саласындағы жаңа ғылыми жаңалықтармен байланыстырды.
Divine Science, Unity Church, and Religious Science are organizations that developed from the New Thought movement. Each teaches that Infinite Intelligence, or God, is the sole reality. New Thought adherents believe that sickness is the result of the failure to realize this truth. In this line of thinking, healing is accomplished by the affirmation of oneness with the Infinite Intelligence or God. John Bovee Dods (1795–1862), an early practitioner of New Thought, wrote several books on the idea that disease originates in the electrical impulses of the nervous system and is therefore curable by a change of belief. Later New Thought teachers, such as the early 20th century author, editor, and publisher William Walker Atkinson, accepted this premise. He connected his idea of mental states of being with his understanding of the new scientific discoveries in electromagnetism and neural processes.
Сын
Жаңа ой қозғалысы "жылдам байыту схемасы" ретінде сынға ұшырады, себебі оның көптеген әдебиеттерінде ақша табуға арналған эзотерикалық кеңестер кездеседі. Бұл қозғалыс феминизм мен социализмте тамыр тартқанмен, көбірек оңшыл және расистік идеологияға бой ұрып, кедейлікті рухани нашарлықтың белгісі деп, ал "жарқын нәсілді жақсарту үшін мемлекет кедейлік пен қиыншылықты жеңілдетуге тиіс емес" деген пікірді қолдады.
The New Thought movement has been criticized as a "get rich quick scheme" as much of its literature contains esoteric advice to make money. Although the movement began with roots in feminism and socialism, it increasingly attached itself to far right and racist ideology, arguing that poverty was a sign of spiritual weakness, and that "for the sake of race improvement poverty and suffering must not be alleviated by the state."
Қозғалыс
"Жаңа ой" баспасы мен білім беру қызметі жылына шамамен 2,5 миллион адамға жетеді. Жаңа ой бағытындағы ең ірі конфессия – жапондық Сейчо но Ие. Жаңа ой қозғалысының басқа да сенім жүйелеріне еврей ғылымы, Діни ғылым/Рухани өмір мен бірлік орталықтары және Біртұтастық кіреді. Бұрынғы конфессияларға Психиана және Әке Дивайн кіреді. Діни ғылым үш негізгі ұйым арқылы жұмыс істейді: Рухани өмір сүру орталықтары, Біріккен Жаңа Ой желісі және Дүниежүзілік Діни ғылым министрліктері. Діни ғылымның негізін қалаушы Эрнест Холмс, Діни ғылымның белгілі сенімдердің "авторитетіне" емес, оны қолданушылар үшін "қол жеткізе алатынына" негізделгенін айтты. Эрнест Холмс жазған "Аң туралы ғылым" кітабы "жоғарыдан ашық" философиясына негізделгенімен, Иса Мәсіхтің үйретіктеріне едәуір назар аударады. Чарльз және Миртл Филлмор құрған Біртұтастық өзін "Христиандық Жаңа Ой" деп таныстырады, ол "Христиандық идеализмге" бағытталған, ал Киелі кітап оның негізгі мәтіндерінің бірі болып табылады, бірақ әдеби мағынада түсіндірілмейді. Басқа бір негізгі мәтін – Х. Эмили Кейдидің "Ақиқат сабақтары" кітабы. Жақсы өмір сүрудің әмбебап қоры (UFBL) 1974 жылы Джонни Колемон Чикаго қаласында (Иллинойс штаты) "ашық нәсілшілдік" салдарынан Біртұтас шіркеуден бөлініп шыққаннан кейін құрылды.
New Thought publishing and educational activities reach approximately 2.5 million people annually. The largest New Thought oriented denomination is the Japanese Seicho no Ie. Other belief systems within the New Thought movement include Jewish Science, Religious Science/Centers for Spiritual Living and Unity. Past denominations have included Psychiana and Father Divine. Religious Science operates under three main organizations: the Centers for Spiritual Living; the Affiliated New Thought Network; and Global Religious Science Ministries. Ernest Holmes, the founder of Religious Science, stated that Religious Science is not based on any "authority" of established beliefs, but rather on "what it can accomplish" for the people who practice it. The Science of Mind, authored by Ernest Holmes, while based on a philosophy of being "open at the top", focuses extensively on the teachings of Jesus Christ. Unity, founded by Charles and Myrtle Fillmore, identifies itself as "Christian New Thought", focused on "Christian idealism", with the Bible as one of its main texts, although not interpreted literally. The other core text is Lessons in Truth by H. Emilie Cady. The Universal Foundation for Better Living, or UFBL, was founded in 1974 by Johnnie Colemon in Chicago, Illinois, after breaking away from the Unity Church for "blatant racism".
Жалпы әдебиеттер
. Андерсон, Алан және Деб Уайтхаус. Жаңа ой: Американдық руханилығының практикалық аспектілері. 2003 жыл. Брэйден, Чарльз С. Рухтардың көтерілісі: Жаңа ойдың қалыптасуы мен дамуы, Оңтүстік методистік университетінің баспасы, 1963 жыл. Яһуда, Дж. Стиллсон. Америкадағы метафизикалық қозғалыстар тарихы мен философиясы. Филадельфия: Вестминстер баспасы. 1967 жыл. Нил Даддидің шолуы. .
. Anderson, Alan and Deb Whitehouse. New Thought: A Practical American Spirituality. 2003. Braden, Charles S. Spirits in Rebellion: The Rise and Development of New Thought, Southern Methodist University Press, 1963. Judah, J. Stillson. The History and Philosophy of the Metaphysical Movements in America. Philadelphia: The Westminster Press. 1967. Review by Neil Duddy. .