Кіріспе

Geronimo Stilton – итальяндық балалар кітаптар сериясы, авторы Элизабетта Дами, ал кітаптар атау кейіпкерінің псевдонимімен жазылған. Scholastic Corporation 2004 жылдың ақпан айында АҚШ-та осы серияның ағылшын тіліндегі нұсқасын шығаруды бастады. Ұлыбританияда ағылшын тіліндегі кітаптар Sweet Cherry Publishing баспасынан жарық көреді. Оқиға антропоморфты тышқандар мен егеуқұйрықтар басымдығымен көзге түсетін, ойдан шығарылған Жерде өтеді, ал оның орталық кейіпкері – Мыс аралындағы Жаңа Мыс қаласында тұратын Джеронимо Стилтон. Ол кітаптар әлемінде ең көп сатылатын автор, сонымен қатар "The Rodent's Gazette" газетінің редакторы және баспагері болып жұмыс істейді. Оның Теа Стилтон есімді кіші қарындасы және Трап Стилтон есімді туысы бар.

Серия, көптеген қосалқы сериялармен бірге, бүкіл әлем бойынша 180 миллионнан астам дана сатылды, жалпы саны 200-ден астам кітап бар. Сонымен қатар, осы серия аталған анимациялық телесериалға, театрлық қойылымдарға және бейне ойындарға бейімделді. Барлығы 309 кітап бар, оның ішінде қосалқылары да кіреді.

Жасау

1990 жылдары Элизабетта Дами бала сүю мүмкіншілігінен айырылды, сондықтан ол балалар ауруханаларында ерікті болып жұмыс істеді. «Клоундық күтімге» қатысатын Пэтч Адамстан шабыттанған ол, Джеронимо Стилтон кейіпкерінің басты рөлде ойнаған қызықты және оқиғаға толы әңгімелер айтып, науқастарды көңіл көтеріп, сонымен қатар моральдық сабақтар берді. Балалар осы әңгімелерге қуанғандықтан, ол осындай әңгімелерді жазып, жариялауға бел буды. Бұл кейіпкер – менің жүрегімнен туған, өкінішке орай, орындамаған арманымды – балалы болуді іске асыруға жақындату үшін жаратылған. Мен ауру балалармен еріктік жұмысты бастадым. Содан кейін американдық дәрігер Пэтч Адамс балалардың жазылуы үшін күлудің қажеттігін бізге үйретті. Мен көптеген оқиғалары бар, өте қиын жағдайлардан шығатын, бірақ әрқашан бақытты аяқталатын шатақ мысық туралы әзілді әңгімелер ойлап таптым. Мен балаларды қуантып, олардың көздеріндегі қуанышты шағылысты көріп, оларға сиқырлы әлемді таныстырғым келді. Міне, осылай ұялшақ Героним, командалық жұмыстың маңыздылығына сенетін тышқан, көптеген достарынан көмек сұрады. Оның арқасында мен миллиондаған баланың анасы болдым және әр нәрсені жете алуға көмектесетін достық, әрбір іс-әрекетке құндылық сыйлайтын адалдық пен шынайылық, сондай-ақ алға жылжуға күш беретін қызығушылық пен оқиғаға құштарлықты сезіндім.

Кейіпкерлер

Геронимо Стилтон – басты кейіпкер, «The Rodent’s Gazette» газетінің редакторы және баспашысы, Жаңа Тышқан аралындағы ең танымал газет. Ол білімді жақсы көреді және жоғары моральдық қағидаларға ие. Геронимо отбасы мен достарымен кезбе жолға шығуды ұнатпаса да, оқиғалы әңгімелер жазуға құштар, ал олар бүкіл әлемде жақсы сатылады. Ол кішкентай кезінде Стилтон отбасы тәрбиелеген. Теа Стилтон – Геронимоның кіші қарындасы және «The Rodent’s Gazette» газетінің арнайы тілшісі. Теа Маусфорд академиясында журналистикадан сабақ берді, оның шәкірттері Памела, Паулина, Виолет, Колетт және Никки болды. Олар өздерін Теа сестер деп атады және «Thea Stilton» сериясында өздерінің оқиғаларын жазды. Ол кішкентай кезінде ағасы Геронимо Стилтонмен бірге Стилтон отбасы тәрбиелеген. Трап Стилтон – Геронимоның туысы, ол қажет болғанда онымен бірге саяхаттайды. Ол «Cheap Junk for Less» дүкенінің иесі және көбінесе аспаз ретінде танылады. Бенджамин Стилтон – Геронимо мен Теяның 9 жасар немере інісі, ол олардың көптеген оқиғаларына еріп жүреді. Уильям Шортпаус, сондай-ақ Арзан Тышқан Вилли деп те аталады, «The Rodent’s Gazette» газетінің негізін қалаушы және Геронимоның атасы. Ол Геронимо мен Тея Стилтонды бала кезінде тәрбиелеген. Салли Ратмузен – жиі кездесетін қарсыласы және «The Daily Rat» газетінің баспашысы, «The Rodent’s Gazette» газетінің басты бәсекелесі. Оның әжесі, Молли Ратмузен, «The Daily Rat» газетін «The Rodent’s Gazette» газеті құрылған кезде бірге құрды. Криппелла фон Каклфур – құпия аңғарда тұратын, қорқынышты фильмдер мен үйлерге арналған арнайы эффекттер жасаумен және журналистикамен айналысатын таңғажайып және құпия тышқан. Ол өзімен аттас спин-офф сериясының басты кейіпкері. Профессор Паус фон Вольт – ғалым және Геронимоның досы. Петуния Пэтти Лапыс (шынайы аты Пэтти Спринг) – тележурналист және қоршаған ортаны қорғаушы, Геронимо оған ғашық. Оның Бугси Вугси есімді қызы бар. Геркуле Пуарат (Геркуле Пуароның пародисі) – Геронимоның балалық шақтағы досы және Жаңа Тышқан қаласының жеке тергеушісі, ол оны көптеген істеріне тартады. Вольфганг Уайлд Лапыс – Петунияның егіз інісі және телепродюсер, ол қарындасы сияқты қоршаған ортаны қорғаумен айналысады. Брюс Гиена – парашютші, авантюрист және Геронимоның көптеген оқиғаларға шақыратын досы. Шорти Тао – Брюс Гиенаның туысы, «The Rodent’s Gazette» газетінің бас редакторы, оның кішкентай інісі – Бэби Тао. Пауздар отбасы Дельфин шығанағындағы Гигант секвойялар аңғарындағы фермада көптеген ұрпақ бойы өмір сүрді. Олар Стилтонмен жақсы қарым-қатынаста. Бугси Вугси (шынайы аты Пандора) – Джон Вугси мен Мехри Лапыстың қызы және Бенджаминнің ең жақсы досы. Ата Паус табиғатты жақсы біледі және сирек кездесетін көбелектерді іздеп әлемді аралап шыққан. Әже жас кезінде ұшақтар жоқ кезде әлемді аралап саяхаттаған. Тедди Паус – Ата мен Әженің ұлы және Бобби Паустың інісі. Дженни Кішкентай Лапыс – Теддидің әйелі. Том Паус – Тедди мен Дженнидің ұлы. Люси Валли – Томның әйелі. Лилли, Лэлли және Лолли Лапыс – Люси мен Томның қыздары. Лиллиге 5, Лэллиге 7, Лоллиге 11 жас. Бобби Паус – Ата мен Әженің ұлы және Тедди Паустың інісі. Сюзи Раттелла – Боббидің әйелі. Мехри Лапыс – Бобби мен Сюзидің қызы және Петуния мен Вольфгангтың қарындасы. Джон Вугси – Мехридің күйеуі.

Қабылдау

Publishers Weekly басылымының "Смарагд көзінің жоғалған қазынасы" кітабына жасаған шолуында кітаптың қарқындылығы, тараулар форматы, толық түсті дизайны және түрлі-түсті қаріптердің қолданылуы жоғары бағаланды. "Жеронимо мұзда!" кітабына жасаған шолуы орташа деп танылды, сюжеттегі қателіктер сынға алынып, "көзге түсетін ешқандай тәсіл қолданбай, жылдам өтеді" делінді. Kirkus Reviews басылымының Cavemice сериясынан "От тасы" және Spacemice сериясынан "Шет елден қашу" кітаптарына жасаған шолулары оң пікірде болды, бірақ біріншісінің басындағы баяу дамуы сынға алынды. "Криппелла фон Каклфурдың" "Қорқынышты түн" кітабына жасаған шолуында бұл сюжет "Стилтонның ең күшті туындыларының" бірі емес деп айтылды. "Фантазия патшалығы" сериясынан "Сыры бар әшекейлер" кітабына жасаған шолуы аралас болды, сюжеттің жаңалықсыз және тартымды емес екені сынға алынса, суреттері мен жұмбақтардың қосылуы жоғары бағаланды.

Басқа медиа

Сондай-ақ, Scholastic Audio Books баспасынан шыққан Джеронимо Стилтон кітаптарының аудиокітаптары бар, олар CD-де және OverDrive және Audible сияқты әртүрлі қызметтер арқылы жүктеуге болады. Алғашқы үш жинақта үш әңгіме бар (1–3, 4–6, 7–9), 10-шы кітап жеке сатылады, ал қалған кітаптар жұптап сатылады (11–12, 13–14, 15–16, 17–18, 20–21, 22 және 24, 25–26). 1-ден 10-ға дейінгі кітаптарды Эдвард Херман оқыды. 11-ден 18-ге дейін, 20-дан 22-ге дейін және 24, сондай-ақ 25-тен 26-ға дейінгі кітаптарды Билл Лобли оқыды.

Телехикая

2009 жылдың 15 қыркүйегінде Италияда осы аттас анимациялық сериал дебют жасады. Сериал үш маусым бойы 78 бөлімнен (әр маусымда 26 бөлім) тұрады, соңғы бөлімі 2017 жылдың 28 ақпанында эфирге шықты.

Театр

Kingdom of Fantasy сериясы музыкалық театрлық қойылымға дамытылды, ол Испанияның Барселона қаласында испан тілінде, Гонконг пен Нидерландыда голланд тілінде, Бельгияда голланд және фламанд тілінде, ал Монреальде (Канада) ағылшын және француз тілінде көрсетілді. 2016 жылы Орегон балалар театры Джон Маклейдің «Ғарыштағы тышқан» туындысы бойынша әлемдік премьералық «Геронимо Стилтон: Ғарыштағы тышқан» қойылымын сахнаға қойды, сондай-ақ Америка Құрама Штаттарында Geronimo Stilton медиасының алғашқы тікелей көрсетілімі болды. Бұл қойылым 2018 жылы Канадада қайтадан көрсетілді.

Бейне ойындар

Sony Computer Entertainment компаниясы Virtual Toys компаниясымен бірлесіп, PlayStation Portable платформасы үшін "The Kingdom of Fantasy" сериясы негізінде екі видео ойын жасады. Алғашқысы, "Geronimo Stilton in the Kingdom of Fantasy", 2011 жылдың 3 қарашасында Еуропа нарығында жарық көрді. Одан кейін шыққан "Geronimo Stilton: Return to the Kingdom of Fantasy" ойыны 2012 жылдың 31 қазанында континентте қолжетімді болды. Солтүстік Америкада екі ойын да 2013 жылдың 16 шілдесінде тек PlayStation Store дүкенінде ғана жарық көрді.

Фильм

2023 жылдың ақпан айында Radar Pictures Джеронимо Стилтонға негіделген толықметражды фильм жасау құқығын сатып алды. Фильм Radar мен итальяндық Atlantyca Entertainment компаниясының бірлескен жобасы болып табылады, бұл компания бұрын да телесериалды өндірген. DreamWorks Animation компаниясының тәжірибелі қызметкері Дэвид Сорен сценарийді жазып, режиссуралайды, ал Энтони Трингали, Майкл Наполиелло және Мария Фриск Radar Pictures атынан продюсерлікпен айналысады.