Кіріспе

АҚШ Қарулы Күштерінің қазіргі бас жоспары, Қорғаныс стратегиясынан да толықрақ, Ұлттық әскери стратегия (NMS) Қарулы күштердің стратегиялық мақсаттарын қысқаша баяндайтын және қорғаныс министріне ұсынылатын Бірлескен штаб басшылары төрағасының дайындамасы болып табылады. NMS-тің басты бағыт-бағдар көзі – Ұлттық қауіпсіздік стратегиясы. Бірлескен штаб басшыларының (CJCS) төрағасы, Бірлескен штаб басшыларының (JCS) басқа мүшелерімен, Біріккен ұрыс командованиелерінің (CCMD) қолбасшыларымен, Бірлескен штабпен және Қорғаныс министрі кеңсесімен (OSD) консультациялар жүргізе отырып, АҚШ Кодексінің 153-бабына сәйкес Ұлттық әскери стратегияны әзірлейді. Бұл кодекс әр жұп жылдың 15 ақпанына дейін төрағаның Сенаттың және Өкілдер палатасының Қарулы Күштер жөніндегі комитеттеріне ұлттық әскери стратегияны жан-жақты қарастыру жөніндегі есепті ұсынуын талап етеді. Бұл есеп президенттің соңғы Ұлттық қауіпсіздік стратегиясына, қорғаныс министрінің президентке және Конгресске ұсынған соңғы жылдық есебіне, қорғаныс министрінің ұсынған соңғы саясаттық нұсқауларына және президенттің немесе қорғаныс министрінің шығарған басқа ұлттық қауіпсіздік немесе қорғаныс стратегиялық нұсқауларына сәйкес болуы тиіс. NMS есебі стратегиялық ортаның, АҚШ-тың ұлттық мүдделері мен ұлттық қауіпсіздігіне әсер ететін мүмкіндіктер мен қиындықтардың сипаттамасын қамтуы керек. Есепте АҚШ-тың ұлттық мүдделері мен қауіпсіздігіне төнген ең маңызды аймақтық қауіп-қатерлер, сондай-ақ терроризм, жаппай қырып-жою қарулары және асимметриялық қиындықтар туралы мәліметтер болуы тиіс. Әскери күштердің жұмыс істейтін қауіпсіздік ортасын сипаттағаннан кейін, NMS есебі стратегияның «мақсаттарын, жолдарын және құралдарын» нақтылауы керек. АҚШ-тың ұлттық әскери мақсаттары – қарулы күштердің қандай міндеттерді орындауын күтуге болатынын көрсететін «мақсаттар». NMS есебі осы мақсаттардың стратегиялық ортамен, аймақтық және халықаралық қауіп-қатерлермен байланысын сипаттайды. Стратегиялық және операциялық тұжырымдамалар стратегияның «жолдары» болып табылады және қарулы күштердің белгіленген әскери мақсаттарға жету үшін әскери операцияларды қалай жүргізетінін көрсетеді. Бұдан өзге, NMS есебі мақсаттарға жету үшін қажетті мүмкіндіктердің – «құралдардың» – жеткіліктілігін, қабылданатын әскери және стратегиялық тәуекел деңгейінде сипаттауы тиіс. Әскери әрекеттердің өзі президенттің Ұлттық қауіпсіздік стратегиясында белгіленген мақсаттарға толыққанды қол жеткізе алмайды. NMS одақтастар мен басқа да серіктестердің үлесін ескеруі керек. Әскери мүмкіндіктер әрқашан ұлттық биліктің барлық құралдарын қолданатын біріктірілген ұлттық тәсілдің бөлігі ретінде қолданылады: әскери, ақпараттық, дипломатиялық, құқықтық, барлау, қаржылық және экономикалық. NMS есебі АҚШ-тың аймақтық одақтастарының және басқа да достық елдердің ұзақ мерзімді жауынгерлік және басқа да операцияларда АҚШ күштеріне қолдау көрсетуге қабілеттіліктерін, жеткіліктілігін және өзара үйлесімділігін бағалауы тиіс. NMS есебі стратегия бойынша белгіленген міндеттерді табысты орындаумен байланысты стратегиялық және әскери тәуекелдердің сипаты мен ауқымын бағауды да қамтиды. Тәуекелдерді бағалауды дайындау кезінде CJCS күштердің дайындығына (активті және резервтік құрамдарда), қақтығыстың ұзақтығына және ұрыс операцияларының қарқындылығына, одақтастар мен басқа да достық елдердің қолдауына қатысты болжамдарды қарастырады. Конгресске есепті ұсынар алдында төраға қорғаныс министріне көшірмесін береді. Министр есепті бағалайды және оған түсініктемелер қосады, содан кейін есеп ресми түрде Конгресске жіберілген кезде осы түсініктемелерді ұсынады. Атап айтқанда, қорғаныс министрі төраға «маңызды» деп санайтын тәуекелдерді қарастырып, осы тәуекелдерді азайту жоспарын ұсынуы керек. Осы ұсыныстың иерархиясы, бірінші кезекте қорғаныс министріне, содан кейін Конгресске, АҚШ Кодексінің 10-бабымен анықталады, ол 1986 жылғы Голдвотер-Николс заңымен едәуір өзгертілді. Бұл заң Бірлескен штаб басшылары төрағасын (CJCS) әскери басқару иерархиясында қатаң кеңесші лауазымға көшірді және Бірлескен штаб басшыларының әкімшілікке ақпарат пен кеңес беру тәсілін – жазбаша есеп пен тікелей консультациялар арқылы – регламенттеді. Ұлттық әскери стратегия басқа бірлескен басылымдармен және қазіргі әкімшіліктің Ұлттық қауіпсіздік стратегиясымен өзара әрекеттеседі, осылайша біртұтас, әскери тұрғысынан негізделген және азаматтық өкілдікпен қамтамасыз етілген ұлттық стратегияны құрайды.

2018 жылғы ұлттық әскери стратегия

Трамп әкімшілігі 2017 жылдың желтоқсанында алғашқы Ұлттық қауіпсіздік стратегиясын, ал 2018 жылдың қаңтарында Ұлттық қорғаныс стратегиясын жариялағаннан кейін, Бірлескен штабтар төрағасы генерал Джозеф Данфорд Бірлескен штабқа 2016 жылғы Ұлттық әскери стратегияны тиісінше жаңартуға бұйрық берді. 2018 жылдың шілдесінде Данфорд жаңартылған NMS-тің құпиялылығы жоқ нұсқасы жұртшылыққа ұсынылатынын мәлімдеді. 2018 жылдың желтоқсанында Данфорд жаңартылған NMS-ті мақұлдады және оны қорғаныс министрі мен Конгресске жіберді, деді Данфордтың өкілі полковник Патрик Райдер. 2019 жылдың ақпанында Райдер "Ұлттық әскери стратегияның құпиялылығы жоқ шолуы дайындалып жатыр және ол жұртшылыққа жарияланады" деді. Ол қашан жарияланатынын нақты айтпады. 2018 жылғы Ұлттық әскери стратегияның құпиялылығы жоқ сипаттамасы 2019 жылдың 12 шілдесінде жарияланды. 2020 жылы Ақ үй, терроризмге қарсы соғыс кезінде қорғаныс мердігерлері штат тапшылығын шетелдік жұмыспен қамтылғандардың есебінен толтырғанын анықтады.