Клайзен конденсациясы: химиялық реакцияның сипаттамасы
Claisen condensation
Клаизен конденсациясы: естерлер арасындағы көміртекті байланыс түзетін реакция. β-кето эстерлер мен β-дикетондарды алуға қолданылады. Химиялық реакциялар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Химиялық реакция
Chemical reaction
Клайзен конденсациясы – екі эфир немесе бір эфир және басқа карбонилдық қосылыс арасында күшті негіздің қатысуымен жүзеге асатын көміртек-көміртек байланысын қалыптастыратын реакция. Реакция нәтижесінде β-кетоэстер немесе β-дикетон түзіледі. Бұл реакция алғаш рет 1887 жылы өз жұмысын жариялаған Райнер Людвиг Клайзеннің құрметіне аталған. Реакция жиі дикетенге негізделген химиямен ығыстырылады, ол ацетоацетатты эфирлерді береді.
The Claisen condensation is a carbon–carbon bond forming reaction that occurs between two esters or one ester and another carbonyl compound in the presence of a strong base. The reaction produces a β keto ester or a β diketone. It is named after Rainer Ludwig Claisen, who first published his work on the reaction in 1887. The reaction has often been displaced by diketene based chemistry, which affords acetoacetic esters.
Талаптар
Кем дегенде бір реагент энолизациялануға тиіс (α-протоны болуы және энолят анионын түзету үшін депротоннан өтуге қабілетті болуы керек). Энолизделетін және энолизделетін емес карбонил қосылыстарының әртүрлі комбинациялары Клейзен конденсациясының бірнеше түрін құрайды. Қолданылған негіз карбонил көміртегімен нуклеофильдік орынбасу немесе қосылу арқылы реакцияға кедергі келтірмеуі тиіс. Осы себепті, түзілген спирттің конъюгациялық натрий алкоксиді (мысалы, этанол түзілсе натрий этиоксиді) жиі қолданылады, себебі алкоксид қайта жаңартылады. Аралас Клейзен конденсацияларында литий диизопропиламиді немесе LDA сияқты нуклеофильді емес негізді қолдануға болады, өйткені тек бір қосылыс энолизделеді. LDA электрофильді эфирдің энолизациясына байланысты классикалық Клейзен немесе Дикман конденсацияларында кеңінен қолданылмайды. Эфирдің алкокси бөлігі салыстырмалы түрде жақсы кететін топ болуы тиіс. Метил және этил эфирлері, метоксид және этил оксидін беретін эфирлер жиі қолданылады.
At least one of the reagents must be enolizable (have an α proton and be able to undergo deprotonation to form the enolate anion). There are a number of different combinations of enolizable and nonenolizable carbonyl compounds that form a few different types of Claisen. The base used must not interfere with the reaction by undergoing nucleophilic substitution or addition with a carbonyl carbon. For this reason, the conjugate sodium alkoxide base of the alcohol formed (e. g. sodium ethoxide if ethanol is formed) is often used, since the alkoxide is regenerated. In mixed Claisen condensations, a non nucleophilic base such as lithium diisopropylamide, or LDA, may be used, since only one compound is enolizable. LDA is not commonly used in the classic Claisen or Dieckmann condensations due to enolization of the electrophilic ester. The alkoxy portion of the ester must be a relatively good leaving group. Methyl and ethyl esters, which yields methoxide and ethoxide, respectively, are commonly used.
Түрлері
Классикалық Клейзен конденсациясы – энолизделетін эфирді қамтитын қосылыстың екі молекуласы арасындағы өзіндік конденсация. Аралас (немесе "құрама") Клейзен конденсациясы – бір энолизделетін эфир немесе кетон және бір энолизделетін емес эфир қолданылатын реакция. Дикман конденсациясы – екі эфир тобы бар молекуланың ішкі молекулалық реакцияға түсіп, циклді β-кетоэстер құруы. Мұндай жағдайда, түзілген циклдің керілуі болмауы керек, әдетте 5 немесе 6 мүшелі тізбек немесе цикл болады. Ретро Клейзен конденсациясы – аталған реакцияның кері процесі, яғни 2 кетоэстердің негіздік ыдырауы.
The classic Claisen condensation, a self condensation between two molecules of a compound containing an enolizable ester. The mixed (or "crossed") Claisen condensation, where one enolizable ester or ketone and one nonenolizable ester are used. The Dieckmann condensation, where a molecule with two ester groups reacts intramolecularly, forming a cyclic β keto ester. In this case, the ring formed must not be strained, usually a 5 or 6 membered chain or ring. Retro Claisen condensation is the reverse of the title reaction, i. e., the base induced cleavage of 2 ketoesters