Кіріспе

Үстіңгі Сода Спрингс – АҚШ-тың Калифорния штатындағы Дунсмуир қаласында Сакраменто өзенінің жағасында орналасқан. Ол өзеннің екі жағындағы шамамен 15 акр (60 000 м²) тегіс жерді, айналасындағы төбелерді және Сакраменто өзенінің шығыс жағалауымен солтүстікке қарай Дунсмуир қалалық паркіне дейін созылады. Калифорния штаты мен Дунсмуир қаласы осы тарихи жердегі қоғамдық саябақты басқарады. Үстіңгі Сода Спрингс учаскесі өзен жағалауындағы экожүйеге ие және оның атын берген минералды су бұлақтарын қамтиды. Көбінесе Сискию жолындағы орналасуының арқасында, бұл жер штаттың және Америка батысының тарихын көрсетеді.

Калифорниядағы алтынға толы ахуалдан бұрын

Калифорниядағы алтын асығудан бұрын бұл жерде тұрақты тұрғындар болмаған. Жақын маңдағы Окуанучу тайпасының мүшелері жыл сайынғы шабақ балық аулау маусымында бұл жерді уақытша кемпінг ретінде пайдаланған. Тағы бір жақын тайпа – Винту, Сакраментоның осы солтүстік бөлігінде тұрақты қоныстану орындарына ие болмаған болуы мүмкін. Бұл аймаққа алғаш келген еуропалықтар немесе американдықтардың арасында 1820-30 жылдары Тынық мұхитының солтүстік-батысынан келген Мишель Лафрамбуаз басқаратын Хадсон шығанағы компаниясының аңшылар мен аулаушылар тобы болды. 1830 жылдары Юинг Янг бастаған пионерлік мал айдауы, Мексиканың бақылауындағы Калифорниядан Орегонның елді мекендеріне дейінгі Сискию жолы арқылы, Жоғарғы Сода бұлақтарында тоқтады. 1841 жылы, картографтар мен ботаниктермен бірге АҚШ зерттеу экспедициясының құрлықтағы тобы Сакраменто өзенінің жоғарғы шатқалына кірді және жоғарғы Сакраменто өзеніндегі минералды бұлақтарға жасаған сапарларын тіркеді, оның ішінде Жоғарғы Сода бұлақтарынан өтті.

Алтынға құштарлық кезінде және одан кейін

1848 жылы Саттерс-Миллде алтынның табылуы Калифорния алтын асыру кезінде "Қырқ тоғызыншылардың" Калифорнияға байлық іздеу үшін келуіне себеп болды. Келесі он жыл бойы осы алтын іздеушілер Сиерра-Невада тауларының бастапқы Алтын өңірінен бүкіл штатқа тарады. 1851 жылы Калифорния штатының Йрека қаласының жанында алтынның табылуы Калифорнияның Орталық аңғары мен Йрека арасындағы, сондай-ақ Орегон мен Вашингтонға қарайғы қозғалысты күшейтті. Мұражайшылар мен керуеншілер солтүстікке бет алған алтын іздеушілерге қосылып, Сакраменто өзенінің шатқалы сияқты қиын-қыстау таулар арқылы ежелгі индей қадамының ізімен жүрді. Бұл саяхатшылар үшін 1850-ші жылдардың басында құрылған қарапайым жатақхана – бұл жердегі тұрақты қоныс болды. Осы кезеңде Тринити өзенінде "Қырқ тоғызыншылардың" шабуылынан қашқан Винту тайпасы тауларды кесіп өтіп, бұлақтардың жанына қоныстанды. Шамамен 1855 жылы пионерлар Росс МакКлауд пен Мэри Кэмпбелл МакКлауд Сакраменто өзені арқылы төлемақылық көпір салды. Келесі 30 жыл ішінде Орталық аңғар мен Орегон арасындағы алғашқы дилижанс жолы осы жерден өтті, және жабық "көз бұлағы" бар, минералды бұлақтан "содалы су" алуға мүмкіндік беретін ірі қонақ үй салынды (жоғарыдағы суретте оң жақта). Айта кетейік, "Долли Варден алабұқасы" деген атты Росс пен Мэри МакКлаудтың қызы Эльда МакКлауд алғаш рет жергілікті балық түріне берген. 1886 жылы Орталық Тынық мұхиты темір жолының келуі қонақ үйдің одан әрі кеңеюіне ықпал етті. Қазір ол Үстіңгі Сода Спрингс курорты деп аталады, және ол минералды бұлақтан "су ішу" үшін келген Виктория дәуірінің әуесқой саяхатшылары үшін танымал мақсат болды. 20-шы ғасырда автомобильдердің қолданылуының артуымен демалысқа қатысты пікірлер өзгерді, және курорт 1920 жылы жабылды. Мүлік бөлініп, жеке тұрғын үйлер мен бизнеске айналды.

Қазіргі заман

1990 жылдардың аяғынан бастап, мемлекеттік және жеке бастамалар арқылы тарихи Үстіңгі Сода Спрингс курортының өзен жағасындағы учаскелері сатып алынып, саябақ жері ретінде пайдалануға берілді. Сатып алынған жерлерде қайта жаңарту және құрылыс жұмыстарынан кейін, Таухиндаули саябағы мен жолы енді тарихи курорттың өзен бойындағы бөлігінде орналасқан.

Таухиндаули саябағы мен жолы

Таухиндаули саябағы мен жолы Калифорния штатының Дунсмуир қаласындағы әдемі Сакраменто өзенінің бойында, бұрынғы Үстіңгі Сода Спрингс курортының орнында салынды. Ол өзен жағалауының шамамен бір жарым шақырымдық бөлігін, оның ішінде өзен бойындағы шамамен он бір акр тегіс жерді және өзеннің шығыс жағалауы бойымен солтүстікке қарай шамамен үш акрді қамтиды. Бұл ерекше орын ұзақ жылдар бойы жергілікті тұрғындардың сүйікті балық аулау орны, суға түсуге арналған жер және тарихи және экологиялық маңызы бар аймақ болғандықтан, оның демалыс мүмкіндіктері мен эстетикалық келбеті жақсартылды. Қоршаған ортаны қорғау жұмыстары мен бөгеттерді қайта құру жүргізілді, бұл төменгі ағыстағы елді мекендер үшін су тасқынын бақылауды күшейтті. Бұл – өзенді қалпына келтіру жобасы, нәтижесінде табиғи парк құрылды. Парк ішінде жергілікті шөптер мен өсімдіктер арқылы иірленген жолдар салынған, күтілген газон жоқ. Сакраменто өзенінің табиғи сұлулығын толыққанды бағалау үшін жаяу серуендеу жолдары, балық аулауға қолайлы жағдайлар мен демалыс алаңдары бар. Экологиялық және су тасқынынан қорғау мақсатында, жағалаудағы орман және шалғынды жерлер дерлік бастапқы қалпына келтірілді. Паркті өзен эрозиясынан қорғау және су бассейнін табиғи ортаға қайтару үшін бөгеттер жылжытылып, биіктетілді, бұл жәндіктер, құстар және басқа да жануарлар үшін тамақ пен пана болып табылады. Паркке оңтүстіктен Ривер даңғылы арқылы, ал солтүстіктен Стейджкоуч жолынан Үстіңгі Сода Спрингс жолына дейін қол жеткізуге болады. Таухиндаули саябағы мен жолы Дунсмуир бақ клубының бастамасымен құрылды. Жобаға қаржыландыру негізінен Cantara Trustee Council-ден (1991 жылғы Cantara ағып кетуінен кейінгі өтемақы қаражатын пайдалану арқылы) түсті. Паркті қалпына келтіру және жақсарту жобаларын жүзеге асыратын «Таухиндаули паркінің достары» атты 501(c)(3) коммерциялық емес ұйымы бар.