Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1983 жылғы Лэмонт Джонсоннің фильмі
1983 film by Lamont Johnson
Сюжет
Фильм 22 ғасырдың басында өтеді, бастапқыда ғарыш кемесінің тұмандық нөсерінен жойылғаны көрсетіледі. Тек үш әдемі әйел – Нова, Рина және Меган ғана аман қалады. Олар эвакуациялық капсулаға мініп, ең жақын қоныс ішіндегі планетаға қонады. Планетаға қонғаннан кейін олар жаугершік жергілікті тұрғындармен кездесіп, қарақшылар кемесіне ұқсайтын рельстік көлікке мінгізіледі. Ғарышта әйелдердің қауіпсіз оралуы үшін 3000 мегакредиттік сыйақы жарияланады. Кішкентай құтқару операторы Вольф хабарламаны ұстап алып, инженері Чалмерспен бірге планетаға аттанады. Олар Терра XI планетасының құлдыраған колония екенін, қауіпті індет пен азаматтық соғыстың құрбаны болғанын біледі. Вольф сыйақының қарыздарынан құтылуға көмектесетініне сенімді. Планетаға қонғаннан кейін Вольф пен Чалмерс Scrambler деп аталатын төрт дөңгелекті көлікпен саяхаттайды. Олар Zonerлер деп аталатын қарақшылар мен Scavs деп аталатын көшпелілер арасындағы шайқасқа тап болады. Zonerлер әйелдерді алып кетеді, ал Вольф тоқтатуға үлгермейді, содан кейін реактивті желкендермен ұшып кетеді. Вольф Scavs-тан әйелдердің Scavs-тың жаулысы Овердог билігіндегі The Zone-ға әкелінгенін біледі. Scrambler-ге оралған Вольф Чалмерстің – гиноид екені анықталған – шайқаста қаза тапқанын біледі. Вольф жалғыз жалғасады, бірақ көп ұзамай Scrambler-ін ұрлауға тырысқан Niki атты жасөспірімді ұстайды. Ол Вольфты The Zone-да аман қалу үшін оған іздеуші керек деп көндіреді, ал Вольф оны мақұлдайды. Осы уақытта үш әйелді The Chemist алдына әкеледі, ол Овердогтың бас қолбасшысы, оларға тыныштандыратын дәрілер береді және Овердогтың ләззатына дайындайды. Овердог – алып металл тырнақтары бар қорқынышты киборг. Басқа жерде Вольф пен Ники лагерь құрады, бірақ көп ұзамай оларға егіс шаруашылығына ұқсайтын көлік шабуыл жасайды. Вольф машинаны тоқтатып, жүргізушінің өзінің бұрынғы әскери танысы, Вашингтон есімді сарбаз екенін біледі, ол да әйелдерді құтқару үшін келгенін айтады. Оның жалғыз мәселесі – кемесі апатқа ұшырап, планетадан қашудың жолы жоқ. Вольф қарсыласына көмектесуден бас тартады және оны өз күшімен күресуге қалдырады. Никидің басшылығымен Вольф көптеген қиындықтарға тап болады, оған мутацияланған гуманоидтардың шабуылынан бастап, Amazon сияқты әйелдер мен су айдаһарына (Amazon сияқты әйелдер қорқады) дейін. Ол өзінің сенімді Scrambler-ін жоғалтып, жаяу жүруге мәжбүр болады. Ақырында оларды Вашингтон табады, ал Вольф жағдайдың өзгеруін көріп, қарсыласына көмек сұрап жалбарынады. Олар сыйақыны тең бөлісуге келіседі. Енді команда құрып, Вольф пен Вашингтон Овердогтың бекінісіне кіріп, Zonerлердің тұтқынға алынған тұтқындарды өлімге әкелетін кедергілер, қауіптер мен тұзақтардан тұратын лабиринт арқылы жүгіруге мәжбүр еткенін көреді. Вольф әйелдердің камерада ұсталып тұрғанын көріп, құтқару жоспарын жасайды, бірақ шаршаған Ники (оны қауіпсіздігі үшін құтқарудан тыс қалдырған) айналасын қарауға шешім қабылдайды. Ол тұтқынға алынып, лабиринтке жіберіледі. Вольф Никиді лабиринтте көріп, оны құтқаруға тырысады, бірақ ол өзінің шеберлігін пайдаланып, соңына жетеді. Овердог оны құттықтап, кері қайтарады. Ол жерде оның өмірлік энергиясын баяу сарқып алатын машинаға қосылады. Энергия өз кезегінде Овердогты зарядтайды. Вольф құтқаруға келіп, Овердогтың тырнақтарының біріне ұшқын шығаратын электр кабелін тығып жібереді. Қуат кері қайтарымы Овердогты жойып, бүкіл бекіністе каскадтық жарылыстарды тудырады. Бекініс жарылып жатқанда Вольф пен Ники жасырынып қашып кетеді және Вашингтон уақтылы келгендіктен құтқарылады, ол Nova, Reena және Meagan басқа да ұрланған көлікте жүргізіп келеді. Олар бекініс жарылып, қашып кеткен кезде қамалдан қашып шығады. Вольф Никиді өзімен бірге жұмыс істеуге шақырады, ол келіседі, өйткені олар жақсы серіктестер болды.
Set in the early 22nd century, the film opens with the destruction of a space cruise liner by a bolt of nebular lightning. The only apparent survivors are three beautiful women—Nova, Reena, and Meagan—who take refuge in an escape pod and land on the nearest habitable planet. There, they are quickly accosted by the hostile natives and taken aboard a sail driven vehicle resembling a pirate ship on rails. In space, an alert is broadcast for the safe return of the women with a reward of 3,000 mega credits. A small time salvage operator named Wolff intercepts the message and heads to the planet along with his female engineer Chalmers. They learn that the planet, Terra XI, is a failed colony that fell victim to a deadly plague and civil warfare. Wolff risks the dangers, believing that the reward will solve his debt problems. After landing on the barren world, Wolff and Chalmers set out in a four wheel drive vehicle called the Scrambler. They become involved a battle in progress between a group of marauders (called the Zoners) and a band of nomads (the Scavs). The Zoners take the women before Wolff can stop them and fly away on jet powered hang gliders. Wolff learns from the Scavs that the women were taken into The Zone which is ruled by Overdog, the Scavs' sworn enemy. Returning to the Scrambler, Wolff finds that Chalmers—revealed to be a gynoid—has been killed during the battle. Wolff continues alone, but he soon catches a teenage Scav, Niki, trying to steal his Scrambler. She convinces Wolff that he needs a tracker if he is to survive The Zone, and Wolff reluctantly takes her lead. In the meantime, the three women are taken before The Chemist, the chief henchman of Overdog, who administers pacifying drugs to the women and prepares them for Overdog's pleasure. Overdog is a hideous cyborg with giant metal claws for hands. Elsewhere, Wolff and Niki make camp, but soon come under attack by a strange plow like vehicle. Wolff manages to disable the machine and learns the driver is a former military acquaintance of his, a soldier named Washington, who reveals that he, too, has come to rescue the women. His only problem is that he crashed his ship and has no way off of the planet. Wolff refuses to help his rival and leaves him to fend for himself. Still led by Niki, Wolff gets into more predicaments, from being attacked by mutated humanoids, to strange Amazon like women and a water dragon (which the Amazon like women fear). He loses his trusty Scrambler and is forced to continue on foot. Eventually, they are found by Washington, and Wolff finds the situation reversed as he now begs his rival for help. They agree to a 50/50 split of the reward. Now a team, Wolff and Washington sneak into Overdog's fortress, where they find the Zoners entertained by captured prisoners forced to run through a deadly maze of lethal obstacles, hazards and traps. Wolff spots the women being held in a cage and forms a rescue plan, but a bored Niki (who was left out of the rescue for her safety) decides to snoop around. She is captured and sent into the maze. Wolff spots Niki in the maze and tries to rescue her, but she uses her prowess to reach the end. Overdog congratulates her and drags her back to his lair. There, she is hooked to a machine that slowly drains her life energy. The energy, in turn, recharges Overdog. Wolff comes to the rescue and jabs a sparking power cable into one of Overdog's claws. The power feedback fries Overdog and thus causes cascading blowouts throughout the entire fortress. As the fortress explodes around them, Wolff and Niki run for cover and are rescued by the timely arrival of Washington, who is driving the plow machine with Nova, Reena and Meagan driving another commandeered vehicle. They all race out of the fortress just as it explodes behind them. Wolff invites Niki to team up with him, and she agrees since they made good partners.
Даму
1982 жылы ақпанда жарияланған фильм, испандық-американдық 3D вестерні «Comin at Ya» фильмінің сәттілігінен кейін түсірілген көптеген 3D фильмдердің бірі болды. Бұл фильмнің 3D дизайнері Эрні МакНаб эффектілердің көрермендерге «нағыз кеңістікті сезінуге» мүмкіндік беретінін айтты. Продюсер Дон Кармоди: «Біз сіздің бетіңізге попкорн шашуға ешқашан төмендемейміз. Бізде лазерлік сәулелер мен отты лақтырғыштардың көрермендерді қатты және ашулы түрде бомбалауына арналған бір көрініс бар, бірақ бұл эффектілер шайқас көрінісінде орын алады және орынды болып көрінеді». 2015 жылы Рейтман: «Бізге екі камера керек болды. Біз оны қазір «туған» 3D деп аталатын форматта түсірдік, ол қиынға айналды. Оны көрсетуге арналған экран да болмады. Бұл 1981 жылы өте практикалық идея емес еді». Содан кейін Питер Штраус осы рөлге шақырылды. Алайда, екі апта түсірілімнен кейін ЛаФелур және бірнеше басқа да топ мүшелері фильмнің барысынан Колумбияның қанағаттанбауы себепті жұмыстан босатылды. Штраус бұл оның кейіпкеріне өзгерістер енгізгенін айтты. «Оны қыз Никиге аздап мейірімдірек және жауаптырақ етуге, аздап қаталдығын азайтуға тырысты. Алдыңғы нұсқадағы оның кейбір қаталдығы жұмсақтыққа ауыстырылды». «Бұл қиын болды, өйткені жағдай үнемі өзгеретін», - деді Хадсон. «Біз сценарийді толығымен өзгерттік. Ламонт келгенде, біз жаңа сценарий, жаңа барлық нәрсе алдық. Мен Ламонтты қатты ұнаттым. Бірақ бұл өте шатастырды, әсіресе бастапқыда». Хадсон фильмді «Страус үшін өте қиын болды» деп ойлады, ал осы шатасу көмектеспеді. «Вольф керемет, Харрисон Форд сияқты еді, бірақ бұл Питер емес. Актер өзінің жолын тауып, мүлдем басқаша ойнауы керек. Өкінішке орай, сіз Харрисон Фордтың кейіпкерін қалайтын адамдармен жұмыс істейсіз, олар оны сізден де талап етеді. Питер өзінің алғашқы үлкен фильмін осы шатасулардың бәрінен өткізуге мәжбүр болды, және бұл өте қиын болды». Ол сондай-ақ Ванкуверде түсірілді.
The film, which was announced in February 1982, was one of a number of 3D films made in the wake of the success of the Spanish American 3D Western film Comin at Ya. Ernie McNab, the 3D designer on this film, said the effects would enable the audience to "really feel space". Producer Don Carmody said, "We never stoop to pop popcorn in your face. We do have one scene where laser beams and flame blasters are bombarding the audience fast and furious, but these effects occur during a battle scene and appear valid." In 2015 Reitman said: "We had to have two cameras. We just shot it in what is now called “native” 3 D, and it was hell. And there were no screens that you could show it in. That was not really a practical idea in 1981." Then Peter Strauss was cast in the role. However, after only two weeks of filming, LaFelur and several other crew members were fired, reportedly because Columbia was unhappy with the film's progress. Strauss said this led to changes to his character. "There were attempts to make him a little less tough and a little more gentle and responsive to the girl, Niki. Some of his grittiness in the earlier version was replaced with a notion of more gentleness." "It was difficult because things were always changing," said Hudson. "We changed the script entirely. When Lamont came in, we got a new script, a new everything. I ended up really liking Lamont. But it was very confusing, especially in the beginning." Hudson felt the movie "was a real stretch for" Strauss "and the confusion didn't help [ ] Wolff was a wonderful, Harrison Ford type, but that's not Peter. An actor has to take it his own way and do something totally different. Unfortunately, you're working with people who want the Harrison Ford thing, and they want it from you [ ] Peter had to carry his first big feature through all that confusion, and it was very difficult." It was also shot in Vancouver.
Саундтрек
Фильмнің музыкасын кейін фильмді "әлдеқайда асығыс" деп атаған Элмер Бернштейн жазды. Студияның жалғыз ойы – оны жылдам пайда табу үшін прокатқа шығару еді, күтілетін, табысты 3D бумын пайдалану арқылы. Продюсерлер эксперимент жасағысы келмеді. Олар көбірек дәстүрлі жол іздеді. Сондықтан мен оны көптеген түзу батырлық оқиғаларымен және стандартты оркестрмен, тек Ondes Martenot-тан басқа, вестерн сияқты жаздым.
The film's music was done by Elmer Bernstein who later called the film "too rushed. The studio's only concern was getting it to the box office to make quick money, riding an anticipated, lucrative 3 D boom. The producers didn't want to fool around. They were looking for a more conventional approach. So, I wrote it like a Western with lots of straightforward heroics and a conventional orchestra, except for the Ondes Martenot."
Шығару
Фильмнің жарнамасында 3D эффектілеріне баса назар аударылды. Columbia компаниясы Spacehunter фильмін 1983 жылғы 20 мамырда шығарды, бұл "Джедайдың оралуы" фильмінен бір апта бұрын жасалды. Алғашқы аптада 7 миллион доллар табыс әкелді, бірақ билет сатылымы күрт төмендеді. Фильм АҚШ кассасында барлығы 16,5 миллион доллар жинады.
The film's advertising emphasized the 3D aspects. Columbia released Spacehunter on May 20, 1983, timed to be a week before Return of the Jedi. It took $7 million in the first week However ticket sales dropped sharply. The film ended up grossing $16.5 million at the United States box office.
Қабылдау
Variety журналы оны "шатасқан ғылыми-фантастикалық әңгіме" деп атады, оның монтаждалуы көрермендерге жақсы түсірілген әрекет көріністерінен ләззат алуға кедергі келтірді. The New York Times газетінің Жанет Маслині фильмнің замандастарына қарағанда 3D-мен көбірек жұмыс істегенін, бірақ есте қалмайтындыққа себеп болатын, көшірме идеяларға тым толы екенін жазды. Rotten Tomatoes фильмге 27% мақұлдау рейтингісін берді және 15 рецензия негізінде орташа бағасы 3,3/10 құрады. С. Дж. Хендерсон Spacehunter фильмін Space Gamer No. 65 журналында қарастырды. Хендерсон: "Бұл фильм кабельдік телеарналарға немесе бейне дүкендерге шыққанда көруге болады. Бұл кинотеатрдағыдан гөрі үйдің жайлылығында көруге арналған фильмдердің бірі".
Variety called it "a muddled science fiction tale" whose editing prevented audiences from enjoying the well shot action scenes. Janet Maslin of The New York Times wrote that the film did more with its 3D than its contemporaries but was too crowded with derivative ideas to be memorable. Rotten Tomatoes gives the film an approval rating of 27% and average rating of 3.3/10 based on 15 reviews. C. J. Henderson reviewed Spacehunter in Space Gamer No. 65. Henderson commented "Watch for this one when it is finally released to cable, or to the video stores. This is one of those movies one gets more from in the living room than in the theatre."
Үй медиасы
Фильм 2001 жылдың желтоқсан айында АҚШ-та Columbia/Tri Star компаниясы арқылы DVD форматында жарық көрді. 2017 жылдың мамырында Mill Creek Entertainment компаниясы АҚШ және Канадада Blu-ray нұсқасын шығарды (қосымша мүмкіндіктерсіз), 2019 жылдың наурызында Via Vision Entertainment Австралияда, ал 2020 жылдың наурызында 101 Films Ұлыбританияда шығарды (кино тарихшылары Аллан Брайс және Ричард Холлиспен бірге түсірілген комментарийлер қоса).
The movie was released on DVD in the US by Columbia/Tri Star in December 2001. It was released on Blu ray by Mill Creek Entertainment in the US and Canada in May 2017 (without any supplemental features), by Via Vision Entertainment in Australia in March 2019, and by 101 Films in the UK in March 2020 (featuring a commentary with film historians Allan Bryce and Richard Holliss).