Кіріспе

Кипрдегі қамал

Сент-Иларион қамалы Кипрдегі Кирения тауларында орналасқан. Бұл жер қамалға Кирениядан Никосияға дейінгі тау жолына бақылау жасау мүмкіндігін берді. Бұл Кирения тауларындағы бұрынғы үш бекіністің ең жақсы сақталған қирауы, ал қалған екеуі – Кантара және Буффавенто.

Тарих

Қала IV ғасырда Палестина мен Кипрде әрекет еткен Иларионның есімімен аталмаған. Ол Арабтардың Палестинаны басып алуынан кейін Кипрге қашып келген, ал қамал салынған төбеге усақтап, шөлге кеткен белгілі бір қасиетті адамның құрметіне аталған. XIV ғасырда бір ағылшын саяхатшысы оның қабірлерінің сақталғанын хабарлаған. 11 ғасырдан бастап Византиялықтар нығайту жұмыстарын бастады. Сент-Иларион, Буффавенто және Кантара қамалдарымен бірге, аралды жағалауға жасалған араб шабуылдарынан қорғады. Кейбір бөлімдері Лузиньян әулеті тұсында жақсартылды, олардың патшалары оны жазғы сарай ретінде пайдаланған болуы мүмкін. Лузиньян билігі кезінде қамал Кипрді бақылау үшін қасиетті Рим императоры Фридрих II мен регент Джон д'Ибелин арасындағы төрт жылдық күрестің ортасы болды. XV ғасырда венециялықтар гарнизон шығындарын азайту үшін қамалдың көп бөлігін бұзды.

Сәулет

Қалада үш бөлім немесе аула бар. Төменгі және ортаңғы аулалар шаруашылық мақсаттарға қызмет етсе, жоғарғы аулада патшалық отбасы тұрды. Төменгі аулада жатақханалар мен қарулы күштердің тұратын орындары болды. Принс Джон мұнарасы төменгі қамалдан биік жартастың үстінде орналасқан. Жоғарғы аула 1,4 метр қалыңдығы бар византиялық қабырғамен қоршалған, ол жалпы тастан салынған. Кіреберіс Лузиньяндықтар салған сүйір арка арқылы жасалған. Бұл шығыс жағынан жартылай дөңгелек мұнарамен қорғалған. Ауланың ішінде екі жағында екі шыңы бар алаң орналасқан. Солтүстік-шығысында өте қираған ас үй бар. Батысында патшаның пәтерлері орналасқан, түрлі дереккөздер бойынша олар 13 немесе 14 ғасырға жатады. Қазір көбінесе қираған болса да, бұл ғимарат солтүстік-шығыстан оңтүстік-батысқа қарай созылған, ұзындығы 25 метр, ені 6 метр. Оның ішінде су жинағыш бар жер асты қабаты және екі қабаты бар. Бірінші қабатының биіктігі 7 метр және сүйір бочка тәрізді күмбезбен жабылған. Жоғарғы қабатында ою-өрнектелген терезелері бар, олардың бірі «Патшайымның терезесі» деп аталады. Бұл терезелер Кипрдің солтүстік жағалауының, әсіресе Лапитос жазығының әдемі көрінісін ашатын батыс қабырғасына орналасқан.

Көркем шығармаларда

Леон Уристің 1958 жылғы "Исход" тарихи романындағы екі маңызды кейіпкер бір күн бойы қамалдың қираған қалдықтарын аралап шығады. 1999 жылы Дороти Даннетттің "Скорпиондар жарысы" романында да суреттелген. Сент-Иларион қамалы 2009 жылғы Assassin's Creed: Bloodlines әрекетке толы ойынында, 2015 жылғы Джеймс Беккердің "Темплирлердің жоғалған қазынасы" романында және М. М. Кейдің "Кыпрдағы өлім" романында пайда болады. Сондай-ақ, қамал 2016 жылғы Доминик Селвудтың "Апокалипсис оты" крипто-триллерінде де кездеседі.