Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Макира Улава провинциясы — Соломон аралдарының тоғыз провинциясының бірі.
Makira Ulawa Province is one of the nine provinces of Solomon Islands.
География
Облыстың негізгі бөлігі – Макира аралы. Халқы 40 419 адамды құрайды (2009 жылғы мәлімет). Астанасы – Киракира қаласы. Макира Улава провинциясына Макира (Сан-Кристобал), Улава, Уки Ни Маси, Овараха (Санта-Ана), Оварики (Санта-Каталина), Пио және тағы да басқалар кіреді. Макира аралының ауданы 3090 км²: аралының орта тұсында ұзындығы 139 км, ені 40 км. Аралдың ортасынан тірек сияқты таулар бойлап созылады: ең биік нүктесі 1040 метрге жетеді, содан кейін оңтүстік жағалауында тік құлдырап теңізге түседі. Көптеген өзендер аралды әр екі-бес километр сайын дерлік параллель бағытта кесіп өтеді. Макира Соломон аралдарындағы басқа аралдарға қарағанда ішкі батпақтарға және тұз су крокодилдеріне толы. Оның жағалауы – Соломон аралдарының жалғыз бөлігі, мұнда сирек кездесетін Зәйтүн немесе Тынық мұхиты ридли тасбақалары келіп, ұялайды. Макира аралы теңіз деңгейінің жоғарылау кезеңдерінде ұзақ уақыт бойы оқшауланғандықтан, онда көптеген бірегей өсімдіктер мен жануарлар эволюцияланды. Мысалы, ондағы 70 түр құстың 12-сі, сондай-ақ екі ағаш түрі (Ficus cristobalensis және Ficus illiberalis) эндемик болып табылады. Бұл ерекшелік Макираның ормандық ортасын сақтаудың маңыздылығын көрсетеді. Макира құстар үшін елдегі ең маңызды аралдардың бірі болып табылады. Аралда құстарды бақылауға арналған бірнеше орын бар. Бауроның ішкі аймағында, теңіз деңгейінен жүздеген метр биіктікте орналасқан Хаута ауылында белгіленген қорық аймағы бар. Дегенмен, сапар жасау үшін Киракирадағы провинциялық кеңседен рұқсат алу қажет.
The main part of the province is Makira Island. It has a population of 40,419 (2009). The capital is Kirakira. Makira Ulawa Province includes Makira (San Cristobal), Ulawa, Uki Ni Masi, Owaraha (Santa Ana), Owariki (Santa Catalina), Pio and others. Makira Island is 3090km²: 139km long by 40km wide at around the centre of the island. Mountains run like a spine down the island's centre: the highest point reaches 1040 m, then falls steeply to the sea along its southern shore. Many rivers penetrate the island in roughly parallel lines every two to five kilometres. Makira has more inland swamps—and saltwater crocodiles—than any other island in the Solomon Islands. Its coast is the only part of the Solomons where the rare Olive, or Pacific Ridley, turtle is known to visit and nest. Because Makira Island was isolated for long stretches of time during periods of high sea level, a wide variety of unique plants and animals evolved. For example, 12 of its 70 resident species of birds are endemic, as are two species of trees, both figs (Ficus cristobalensis and Ficus illiberalis). This uniqueness highlights the importance of preserving Makira's forest habitat. Makira is also among the most important islands in the country for birds. There are some bird watching spots on the island. At the village of Hauta, situated hundreds of metres above sea level, at the Bauro inland region an established conservation area exists. However, one requires a permission to visit, which can be acquired from the Provincial Office at Kirakira.
Халық саны
2009 жылы жалпы халық саны 40 419 адамға бағаланды. Макира-Улауа халқы көбінесе Меланезиялықтар болып табылады және олардың дәстүрлі билері мен рәсімдері, әсіресе Санта-Ана (Овараха), Санта-Каталина (Оварики), Уки-ни-маси және Улауа аралдарында күшті сақталып келеді. Макирада бес тілде сөйлейді: Ароси, Бауро, Фагани, Кахуа және Ова. Бауро тілінде сөйлейтін адамдар Макира тобының ең оқшауланған және консервативтілері саналады. Улауа және Уги аралдарының халқы Са’а тілінде сөйлейді.
In 2009, the total population was estimated to be 40,419. Makira Ulawa people are mostly Melanesian and their traditional dances and rituals are still strongly kept, especially in the islands of Santa Ana (Owaraha), Santa Catalina (Owariki), Uki ni masi and Ulawa. On Makira, five languages are spoken: Arosi, Bauro, Fagani, Kahua, and Owa. The Bauro speakers have been considered to be the most isolated and conservative of the Makira groups. The people of Ulawa and Ugi Island speak Sa'a.