Донни Браско: Мафияның ішіндегі тыңшы

Кіріспе

1997 жылы Майк Ньюэлл түсірген фильм. Фильм негізінде жасалған испан тіліндегі телесериал.

«Донни Браско» – 1997 жылы Майк Ньюэлл режиссерлік еткен, Ал Пачино мен Джонни Депптің басты рөлдерде ойнаған американдық криминалды драма. Майкл Мэдсен, Бруно Кирби, Джеймс Руссо және Энн Хеч қосалқы рөлдерде ойнады. Пол Аттаназио жазған сценарий Джозеф Д. Пистон мен Ричард Вудлидің 1988 жылы жарық көрген «Донни Браско: Мафиядағы құпия өмірім» атты деректі кітабына негізделген. Фильм 1970 жылдары ФБР-дың құпия агенты Пистонның (Депп) Нью-Йорктегі Бонанно қылмыстық отбасына «Донни Браско» деген лақап атымен, Флорида штатының Веро-Бич қаласынан зергерлік ұрлық жасаған адам ретінде еніп кірген оқиғаны көрсетеді. Браско ескірген мафиялық кісі өлтіруші Лефти Руджиероның (Пачино) сенімін жетеді, ол оның адал екеніне кепілдік береді. Дони мафияға барынша енген сайын, ол ғана емес, федералды агент пен қылмыскер арасындағы шекараны кесіп өтіп, сонымен қатар досы Лефтиді де жақындағы өлімге бастап бара жатыр екенін түсінеді. «Донни Браско» 1997 жылдың 24 ақпанында Century City-де көрсетілімге шықты, ал TriStar Pictures компаниясы 1997 жылдың 28 ақпанында прокатқа шығарды. Фильм 35 миллион долларлық бюджетке қарсы 124,9 миллион доллар тауып, кассалық табысқа жетті. Фильм «Ең үздік бейімделген сценарий» номинациясы бойынша «Оскар» сыйлығына ие болды.

Сюжет

1978 жылы Нью-Йорк қаласында Бонанно қылмыстық отбасының ескірген орындаушысы Лефти Руггиеро, зергерлік ұры "Донни Браско" кейіпіндегі жас ФБР агенты Джозеф Д. Пистонмен танысады. Донни Лефтидің стриптиз-клуб иесінен алған алмастың жалған екенін мәлімдейді; екеуі иесімен бетпе-бет келгенде, Донни оны сабап, орнына көлігін алып қояды. Лефти Донниге мафияның қағидаларын үйретеді және оны өзінің команда мүшелерімен – Сонни Блэк, Никки, Поли және қарсылас команда басшысы Сонни Редпен таныстырады. Отбасы басшысы өлтірілгеннен кейін Сонни Блэк команданы басқаруға тағайындалады; Лефти бұл шешімге наразы болады, өйткені оның көп жылдық қызметі оны лайықтырақ етеді деп санайды. Команда қалада бірнеше табысты қысым көрсетулер мен қарақшылықтар жасағанда, Пистон Лефтидің командасындағы серіктес ретіндегі өзінің орнын пайдаланып, ФБР үшін тыңдау арқылы ақпарат жинап алады. Ол сонымен қатар отбасылық мәселелермен және өмір бойы бойындағы қарыздармен күресіп жүрген Лефтимен шынайы байланыс орнатады. Пистонның ФБР жетекшісі одан Майамидегі ФБР агенты Ричи Газзоны "Донни Браско" операциясына қосуды сұрайды. Ол Лефтиді Ричимен кездесуге және өзінің иелігіндегі ұзақ уақыттан бері жабық тұрған тавернада заңсыз құмар ойындар ұйымдастыруға көндіреді. Лефти жергілікті мафия басшысы Санто Трафиканте-младшийге әсер етуді және оның жаңа бизнесін қолдауға көндіру үшін яхтада кеш өткізуді жоспарлайды. Сонни Блэк Лефтидің жоспарын біліп, Трафикантеге жақындасып, Донниді ресми түрде өзінің қанатына алады. Лефти Доннидің оған опасыздық жасағанына сенеді және онымен байланысын үзеді, бірақ Лефтидің ұлы шамадан тыс дозадан зардап шегіп, Донни оны жұбатуға келген жалғыз адам болады. Пистонның әйелі Мэггимен арақатынасы ұзақ уақыт бойы болмауынан нашарлай береді, оны үш қызына жалғыз қалдырады. Пистонның мінез-құлқы оның рөлін сомдайтын қылмыскерге ұқсап кетеді, тіпті Мэгги оған қарсы сөйлегенде оны ұрып-сабап жазалайды. Ашылу күні Сонни Блэктің клубына Майами полициясының жемқор қызметкерлері шабуыл жасайды, бұл Трафикантетің жасаған қызметі. Ұйымдастырылған шабуыл деп күдіктенген Сонни Блэк және оның командасы Нью-Йоркке оралып, Сонни Редті және тағы екі мафиозиді тұзаққа түсіреді. Лефти Никкиді есірткі саудасы туралы өтірік айтқаны үшін өлтіреді, өйткені Сонни Блэк оның Флоридадағы командаға ақпарат бергенін сезінеді. Донни мәйіттерді тазалауға және жоюға көмектесу үшін шақырылады. Сонни Блэк жаңа басшы болады және Донниге Сонни Редтің ұлы Бруноны өлтіруді бұйырады, осылайша Донни олардың отбасының толыққанды мүшесі атануы мүмкін. Лефти мен Донни Бруноның жасырын орнын бақылап отырғанда, Донни Лефтиге мафиядан кету үшін ақша ұсынады, бірақ Лефти оның адалдығына күдікпен қарап, қарумен сұрақ қояды. Бруноны өлтірер алдында ФБР екеуін де тұтқындап, тергеуді аяқтайды (Доннидің жасырын қызметін сақтау үшін). ФБР агенттері Сонни Блэктің бас қосып отырған жеріне барып, командаға Доннидің нағыз кім екенін ашып береді. Лефти өз командасымен кездесуге шақырылғанда, ол әйелі табатындай етіп құнды заттарын жасырады, өйткені ол ФБР агентіне Бонанно отбасына енуге рұқсат бергені үшін өлтірілетінін біледі. Шағын жекелеген салтанатта Пистон қызметі үшін медаль және 500 доллар сыйлық алады, ал Мэгги одан кейін үйге оралуын сұрайды. Фильмнің соңғы титрлерінде Пистонның "Донни Браско" операциясы кезінде жинаған дәлелдемелері 200-ден астам айыптамаға және 100-ден астам сот шешіміне әкелгені айтылады. Пистон әйелімен бірге белгісіз жерде жасырын есіммен өмір сүреді, оның басына 500 000 долларлық сыйақы белгіленген.

In 1978 New York City, Lefty Ruggiero, an aging enforcer in the Bonanno crime family, meets Joseph D. Pistone, a young undercover FBI agent posing as jewel thief "Donnie Brasco". Donnie insists that a diamond Lefty has acquired from a strip club owner is fake; when the two confront the owner, Donnie beats him and takes his car as repayment. Lefty teaches Donnie the rules of the Mafia and introduces him to members of his crew, including Sonny Black, Nicky, Paulie, and rival crew leader Sonny Red. After the boss of the family is killed, Sonny Black is promoted to lead the crew; Lefty resents the decision, believing that his years of service make him more deserving. As the crew runs a series of successful shakedowns and hijackings in the city, Pistone exploits his position as an associate in Lefty's crew to gather information for the FBI via wiretap recordings. He also forms a genuine bond with Lefty, who is struggling with family issues and a lifetime of debt. Pistone is asked by his FBI supervisor to incorporate Miami based undercover FBI Agent Richie Gazzo into the Donnie Brasco operation. He persuades Lefty to meet with Richie and set up an illegal gambling racket in a long closed tavern he owns. Lefty hopes to impress the local mob boss, Santo Trafficante Jr., by throwing a yacht party and persuading him to support his new business. Sonny Black finds out about Lefty's plan and intercedes by ingratiating himself to Trafficante and officially taking Donnie under his wing. Lefty believes Donnie has betrayed him and cuts ties with him until Lefty's son nearly dies of an overdose and Donnie is the only one who comes to comfort him. Pistone's marriage with his wife Maggie continues to worsen due to long absences while undercover, leaving her alone to look after their three daughters. Pistone's behavior increasingly becomes more like that of the criminal he pretends to be, even hitting Maggie when she talks back to him. On its opening day, Sonny Black's club is raided by corrupt Miami Police officers on Trafficante's payroll as a favor for Sonny Red. Suspecting a setup, Sonny Black and his crew return to New York and gun down Sonny Red and two other mobsters in an ambush. Lefty kills Nicky afterward for lying about a drug deal and because Sonny Black suspected that he snitched on the crew in Florida. Donnie is brought in to help clean up and dispose of the bodies. Sonny Black becomes the new boss and orders Donnie to kill Sonny Red's son, Bruno, so that Donnie can officially become a member of their family. As Lefty and Donnie stake out Bruno's hiding place, Donnie tries to offer Lefty money to leave the Mafia, but Lefty begins questioning his loyalty at gunpoint. Before they can kill Bruno, the FBI arrests them both (to protect Donnie's cover) and ends the investigation. FBI agents visit Sonny Black's hangout and reveal Donnie's true identity to the crew. When Lefty is called to a meeting with his crew, he puts his valuables away for his wife to find before leaving, knowing that he will be killed for letting an FBI agent infiltrate the Bonanno family. In a small private ceremony, Pistone receives a medal and a reward check of $500 for his service, and Maggie asks him to come home afterward. The end title cards state that the evidence collected by Pistone in the Donnie Brasco operation led to over 200 indictments and over 100 convictions. Pistone lives with his wife under an assumed name in an undisclosed location, with a $500,000 open contract on his head.

Өндіріс

Пистонның «Дони Браско: Мафиядағы менің құпия өмірім» кітабы 1988 жылы жарық көрген кезде, Барри Левинсонның кастинг директоры қызметін атқарған Луи ДиГаймо, Джозеф Д. Пистонмен бала кезінен таныс болған және кітапқа кеңесші ретінде көмектескен. Ол кітаптың кино құқықтарын сатып алды. ДиГаймо оны Левинсонның «Балтимор Пикчерс» студиясына, сондай-ақ продюсерлер Марк Джонсон мен Гейл Мутрукске жеткізді, олар кейін сценарий жазу үшін Пол Аттаназиоға жүгінді.

Шығарылымдар

Дони Брасконың премьерасы 1997 жылдың 24 ақпанында Калифорния штатының Сенчури-Сити қаласында болды. 1997 жылдың 28 ақпанында Солтүстік Америкада кеңінен көрсетілімге шықты. Ұлыбританияда ол 1997 жылдың 2 мамырында жарық көрді. 2000 жылдың қазанында "Дони Браско" DVD форматында "арнайы басылым" ретінде, бонус материалдарымен, мысалы, түсіндірмелермен бірге шығарылды. 2006 жылдың қаңтарында "Дони Браско" Snatch, Bugsy және "Американдық гангстер" фильмдерімен бірге DVD Mob жинағының бір бөлігі ретінде жарық көрді. 2007 жылдың мамырында "Дони Браско" Blu-ray форматында кеңейтілген нұсқада шығарылды.

Кассалық жинақ

1997 жылы 28 ақпанда «Донни Браско» Солтүстік Америка кинотеатрларында көрсетілді. Фильмнің тұңғыш демалыс күндері 1503 кинотеатрда 11,6 миллион долларлық табыс әкелді. 21 сыншының бағасына негізделген Metacritic сайты 100 балдық шкала бойынша 77 бал беріп, фильмге «жалпы алғанда жақсы пікірлер» деген баға берді. CinemaScore жүргізген сауалнама бойынша көрермендер фильмге A+–ден F–ге дейінгі шкалада орташа «B+» бағасын қойды. The New York Times газетінен Джанет Маслин оны «жанрлық қалыптарды және көрерменнің күтулерін күйрететін өткір, тапқыр кездесу» деп сипаттап, «ұзақ уақыттан бері ең жақсы қылмыстық фильм, Пачино мырза мен Джонни Деппті шебер жасалған алдау оқиғасы арқылы алып өтеді және осындай жаңалықтарға толы» деді. Entertainment Weekly оны «тамаша, тығыз, тапқыр және сезімді гангстерлік триллер» деп атап, «А–» бағасын берді, сондай-ақ Пол Аттанасионың сценарийін «арқадан шабу, көлеңкелі амалдар мен қырқындардың бай және қанағаттандырарлық қоспасы» деп мақтады. Сискель мен Эберт «Донни Браскоға» телешоуларында «екі бас бармақ» көрсетті. Chicago Sun-Times газетінен Роджер Эберт баспа түріндегі шолуында фильмге төрт жұлдыздың үш жарым жұлдызын берді: бұл Пачиноның ең жақсы рөлдерінің бірі болды және Эберттің айтуынша, «Донни Браско» екі адамның бір-бірін жақсы көруін бейнелеуде сирек кездесетін фильм, бұл мұғалім-оқушы қарым-қатынасы шеңберінде жүзеге асты». Rolling Stone журналынан Питер Траверс фильмді мақтап, «Донни Браско – керемет фильм» деді. San Francisco Chronicle газетінен Мик ЛаСалл фильмге оң баға беріп, «Донни Браско – бірінші сыныпты мафиялық триллер» деді. Сыншылар Депптің актерлік шеберлігін ерекше атады: Salon.com сайтындағы шолуда Депптің өнері «сенсациялық» деп бағаланды. New York Magazine оны «әдемі» деп атады және оның актерлік шеберлігіне жоғары баға берді: «Біз мафия оны қатал, амбициялы жас жігіт деп қабылдауы мүмкін – ол аураны құрайтын сақтық пен өзіне сенімділікке ие». Salon.com сайтындағы шолуында Чарльз Тейлор Пачино мен Депптің екеуі де «топ деңгейде» екенін айтты. Пачиноның жас актерлермен (Шон Пенн, Джон Кусак) жиі жұмыс істегенін атап өтіп, Тейлор «Донни Брасконы» «осы дуэттер сериясындағы ең жақсысы» деп атады және Пачиноның шеберлігін ерекше атап өтті: «Оның соңғы сахнасы, оның ым-ишараларының экономикасы мен сезімі үшін, одан да қиын сезім тудырады. Бұл актер мен рөлдің екеуіне де лайықты шығу және фильмде қайғы қалдырады».

Donnie Brasco was released theatrically in North America on February 28, 1997. The film earned $11.6 million from 1,503 theaters during its opening weekend. Metacritic, which assigned a weighted average rating of 77 out of 100, based on 21 critics, reports the film has "generally favorable reviews". Audiences polled by CinemaScore gave the film an average grade of "B+" on an A+ to F scale. Janet Maslin of The New York Times called it "a sharp, clever encounter, overturning all manner of genre cliches and viewer expectations and the best crime movie in a long while, is full of similar surprises as it leads Mr. Pacino and Johnny Depp through a fine tuned tale of deception." Entertainment Weekly called it a "wonderfully dense, clever, and moving gangland thriller," and gave it an A−, also praising Paul Attanasio's screenplay as "a rich, satisfying gumbo of back stabbing, shady business maneuvers, and mayhem." Siskel and Ebert gave Donnie Brasco "two thumbs up" on their syndicated television series. In his print review, Roger Ebert of the Chicago Sun Times gave it three and a half stars out of four: the film had one of Pacino's best performances, and, according to Ebert, Donnie Brasco was rare in depicting "two men who grow to love each other, within the framework of a teacher student relationship." Peter Travers of Rolling Stone praised the film, saying that "Donnie Brasco is one terrific movie." Mick LaSalle from the San Francisco Chronicle gave the film a positive review and said that Donnie Brasco was "a first class Mafia thriller." Critics praised Depp's performance especially: a Salon. com review hailed Depp's performance as "sensational." New York Magazine called him "graceful" and found his acting highly believable: "We can believe that the mob might take him for a tough, ambitious young hood—he has the wariness and the self confidence that creates an aura." According to Charles Taylor in his review for Salon. com, both Pacino and Depp are "in top form"; in remarking on Pacino's frequent collaborations with younger actors (Sean Penn, John Cusack), Taylor called Donnie Brasco "the best in this series of duets" and singled out Pacino's skills: "His final scene is all the more heartbreaking for the economy of gesture and feeling he brings it. It's an exit that does justice to both the actor and the role, and it leaves an ache in the movie."