Кіріспе
Дамох – Үндістанның Мадхья-Прадеш штатындағы қала. Ол джайнизм дінінің қасиетті орны саналатын Кундалпурдағы Баде Баба ғибадатханасымен әйгілі. Мадхья-Прадеш штатының маңызды қалаларының бірі. Қала сонымен қатар Дамох ауданының әкімшілік орталығы болып табылады. Бұл Мадхья-Прадеш штатының халық саны бойынша бесінші ірі қалалық агломерациясы. Дамох Сингрампур Нидан сарсуаты, Сингоргарх бекінісі, Нохлешвар ғибадатханасы, Нохта сияқты орындармен де танымал. Дамох – Үндістанның маңызды туризм, мәдениет, өнеркәсіп, бизнес және экономикалық орталығы, сондай-ақ бизнесті жүргізу және қызмет көрсету жағынан үздік қалалардың бірі. Кундалпурдағы Баде Баба ғибадатханасы және Сингрампур жабайы табиғат қорығы, Сингоргарх бекінісі – Дамохтың негізгі туристік және мәдени орындары, оларды көру үшін бүкіл әлемнен туристер келіп, Үндістан экономикасына үлес қосады. Нарсинггардағы Heidelberg Cement компаниясының ең ірі цемент зауыты және Имлай ауданындағы Mysore Cements Limited – Дамохта орналасқан, жұмыспен қамтуға үлкен үлес қосатын танымал өнеркәсіптік кәсіпорындар.
the municipality in Madhya Pradesh, India
Damoh is a city in the Indian state of Madhya Pradesh. It is known for The Bade Baba Temple at Kundalpur, a Jain pilgrimage site. It is one of the major cities of Madhya Pradesh. The city is also the district headquarters of Damoh district. It is the fifth largest urban agglomeration in Madhya Pradesh. It is also known for Singrampur Nidan Waterfall, Singorgarh fort, Nohleshwar Temple,Nohta,etc. Damoh is an important Tourism, Culture, Industrial, Business Centre and Economical Hub of india and Damoh is also best cities in India for ease of doing business and services. The Bade Baba Temple at Kundalpur and Singrampur Wildlife Sanctuary Singorgarh fort are primarily tourism and culture places of Damoh where tourist comes from across the world to visit these Places and contribute the indian economy. Heidelberg Cement India's biggest Cement plant at narsinghgarh and Mysore Cements Limited at Imlai area are the popular industries situated at damoh and important for employment.
Ерте тарих
Сингрампур аңғарынан тас дәуірінің құралдары табылды және бұл аймақта мыңдаған жылдар бойы адамдар қоныстанған деп саналады. V ғасырда бұл аймақ Паталипутраның Гупта империясының бір бөлігі болды. Бұл туралы Самудрагупта, Чандрагупта I және Скандгуптаның билік кезеңдерінен қалған тақталар, монеталар және ескерткіштер куәлік етеді. VIII-XII ғасырларда Дамох ауданының бір бөлігі Трипури қаласынан басқарылған Калчури әулетінің Чеди империясының құрамына кірді. Нохтадағы храм Калчуридің X ғасырдағы ықпалын көрсетеді. Ауданның кейбір аймақтары Джеджак Бхукти Чанделдерінің билігінде болды.
Сұлтандар
XIV ғасырдың басында Халджи әулетінің Чандери провинциясының әкімшілік орталығы Дамохқа көшірілді. XIV ғасырда мұсылман билігінің дәуірі басталды. Салайя мен Батиягархтағы тас мүсіндері Халджи және Туглак сұлтандары туралы мәлімет береді. Кейіннен Малва сұлтаны бұл аймақты өз құрамына қосты.
Гонд пен Маратха билігі
XV ғасырдың соңғы ширегінде Гонд әулетінің Санграм шахы 52 қамалға негіделген империясына бұл аймақты қосып алды. Бұл аймақ үшін бейбітшілік пен гүлдену дәуірі болды. Сынгрампурда Рани Дургавати Моғол империясының генералы Асаф Хан мен оның әскеріне қарсы шайқасып шейіт болды. Бунделалар қысқа мерзімге аймаққа енді, содан кейін 1732 жылы Маратхалар билікті басып алды. Маратхалар 1888 жылы Пешваның қайтысынан кейін ағылшындар Маратха патшалығын аннексиялағанға дейін билікте болды. Диванжи ки Талайя және Рам Мандирді Маратха басшылары салған.
Қазіргі тарих
Дамохтың лодхи патшасы Раджа Хирде Шах 1842 жылғы Бундела, Гонд және Лодхи көтерілісінде маңызды рөл атқарды. Дамох британдықтардан тәуелсіздік алу үшін күреске қатысты. Хиндорияның Тхакур Кишор Сингх, Сингрампурдың Раджа Деви Сингх, Кариджогоң Панчам Сингх, Мангархтың Гангадар Рао, Рагхунат Рао, Меджбан Сингх және Говинд Рао 1857 жылғы көтеріліске қатысқандардың қатарында болды. Дамох 1896-97 және 1900 жылдары аштықтан зардап шекті. 1899 жылы Үндістанның орталық темір жолы Сагар-Дамох және Дамох-Катни байланыстарын салуды аяқтады. 1923 жылы Дамохта бостандық күрескері Сет Говинд Дас түрмеге қамалды және түрмеде тұрып көптеген хинди пьесаларын жазды. 1929 жылы Ачарья Шантисагар Дамохқа келді, бұл Дигамбар Мунидің бірнеше ғасырдан кейін Дамохқа жасаған алғашқы сапары болды. 1933 жылы Махатма Ганди Дамохқа келді. 1946 жылы Сагар университеті аймақтың жоғары білім берудің негізгі орталығы ретінде құрылды. 1947 жылы Үндістанның британдық үстемдіктен тәуелсіздік алғаннан кейін Орталық провинциялар Мадхья-Прадеш штаты ретінде қайта ұйымдастырылды. Дамох қаласында 1961 жылы ерікті ұйым – Шікса Прасар Самити алғашқы жоғары оқу орнын құрды.
Орналасқан жері
Дамох қаласы орналасқан. Оның орташа биіктігі – .
Демография
2001 жылғы Үндістан халық санағы бойынша Дамох қаласының халқы 112 160 адамды құрады (жалпы қалалық халық саны 147 661). Халықтың 53% ер адамдар, ал 47% әйелдерді құрады. Дамох қаласының орташа сауаттылық деңгейі 73%, бұл ұлттық орташа көрсеткіштен (59,5%) жоғары. Ер адамдардың сауаттылық деңгейі 89%, әйелдердің сауаттылық деңгейі 66%. Халықтың 14% 6 жасқа дейінгі балалар.
Үкімет және әкімшілік
Дамох қаласында сайланған төрағасы Мальти Асати болатын Нагар Палика Паршад бар. Тарун Рати қазіргі уақытта Дамох ауданының әкімі және коллекторы. Дамох сайлау округінің қазіргі заң шығарушы жиналысының депутаты – Ажай Кумар Тандон мырза.