Кіріспе

Неміс дәрігері және дерматологы (1850–1929)

Пол Герсон Унна (8 қыркүйек 1850, Гамбург – 29 қаңтар 1929, Гамбург) – дерматология саласындағы неміс дәрігері және дерматопатологияның алғашқы дамушыларының бірі.

Өмірбаян

Пол Унна Гамбург қаласынан шыққан дәрігер Мориц Адольф Уннаның неміс еврей отбасында дүниеге келді. Унна Гелертенсшуле де Йоханнеум мектебінде және Ида Герсоннан білім алды. Ол Гейдельберг университетінде медицинаны оқыды, бірақ Франко-Пруссия соғысында ауыр жарақаттанғандықтан оқуын тоқтатуға мәжбүр болды. 1871 жылы ол Гейдельбергте оқуын жалғастырды, кейін Лейпциг университетіне барып, ақырында Страсбургте Генрих Вильгельм Вальдейердің басшылығымен докторлық диссертациясын қорғады. Оның докторлық жұмысы эпидермистің гистологиясы мен дамуына арналған, ол 1876 жылы жарияланды. Диссертациядағы жаңа идеялар мен көзқарастар қатал сынға ұшырады. Олар кейбір түзетулер енгізілгеннен кейін ғана қабылданды. Ол Венада дерматология бойынша оқуын жалғастырды, онда Фердинанд фон Хебра, Мориц Капоси және Генрих Ауспиц сияқты мамандармен бірлесіп жұмыс істеді. Гамбургке оралғаннан кейін Унна әкесінің клиникалық тәжірибесінде жұмыс істеді, содан кейін Санкт-Георг ауруханасында қызмет етті. Уннаның басты қызығушылығы дерматология болды: ол 1881 жылы Гамбургте тері ауруларына арналған жеке практикасын ашты, ал 1884 жылдан бастап дерматология саласына толыққанды ден қою үшін Гамбургтің Эймсбюттель ауданында Дерматологикум жеке дерматологиялық ауруханасын ашты. Сол жылы Унна өзінің алғашқы кітабын – «Histopathologie der Hautkrankheiten» (Тері ауруларының гистопатологиясы) жариялады, ол сол кездегі барлық білімді қамтыды және оны заманының ең белгілі дерматологтарының біріне айналдырды. Барлық белгілі тері ауруларын сипаттағаннан өзге, Унна жаңа емдеу әдістерін де ұсынды. Ол 1886 жылы тері ауруларына қарсы ихтиол мен резорцинолды қолдануды ұсынды. 1889 жылы ол «нигрик акантозы» терминін енгізді. Ол терідегі биохимиялық процестерді зерттеді және бірінші болып stratum granulosum қабатын сипаттады. 1894 жылы ол тері зерттеу әдісі ретінде қабатты проекциялау әдісін енгізді. 1907 жылы Гамбург сенаты оған профессор атағын берді, ал келесі жылы ол Эппендорф ауруханасының бас дәрігері болды. 1919 жылы ол Гамбург университетінің профессоры болып, дерматология кафедрасын басқарды. 1927 жылы ол алғаш рет «Унна ауруы» деп аталатын созылмалы тері ауруын сипаттады, ол бас терісінің, бетінің және дене мүшелерінің май бездеріне бай аймақтарының себореясымен сипатталады. Артур Тостпен бірге Унна-Тост синдромы да Уннаның есімімен аталады; бұл табан мен алақандарға әсер ететін сирек кездесетін тұқым қуалайтын тері ауруы. Сонымен қатар, аяқ-қолдың тамырларындағы мәселелерді емдеу үшін қолданылатын қысымды күшейткен бинтке «Уннаның буткісі» деген ат берілген.

Мұра

Ұзақ жылдар бойы Унна фармацевт Пол Бейерсдорфпен тығыз қарым-қатынаста болды. Бейерсдорф компаниясы орналасқан Гамбургтегі көше оның құрметіне Уннастрассе деп аталған.