Кіріспе

1881 жылғы 28 қаңтарда Бірінші Боер соғысы кезінде Лаинг-Некте өткен маңызды шайқас – Лаинг-Нек шайқасы.

Өмірбаян

1880 жылы Трансваль боерлері тәуелсіздік жариялағаннан кейін, британдықтар аумақты қайтаруға тырысқанда бірнеше ауыр жеңіліске ұшырады. 1880 жылдың 20 желтоқсанында подполковник Филипп Роберт Анструтер және оның 94-ші полкінің бір бөлігі Лиденбургтен Преторияға қарай жорыққа шықты, ал полк оркестрі колоннаның басында "Маған сүйе бер, жаным анам" атты танымал әнді орындады. Бронкхорстспруйтте колоннаны боерлер тоқтатты және "қызыл әскерлерге" сыпайы түрде кері қайтуды талап етті. Анструтер де сыпайылықпен бас тартты, сол сәтте колоннаны айнала қоршаған боерлердің мылтықпен шабуылынан қирады. Колоннадағы 259 адамның ішінде 155 офицер мен сарбаз, сондай-ақ полкпен бірге жүрген әйелдер де зардап шекті. Көмек күтудің орнына, Оңтүстік-Шығыс Африкадағы британдық жоғарғы комиссары, генерал-майор сэр Джордж Померой Колли қолға бар әскерін жинап, Трансвальдағы британдық гарнизонды құтқаруға бара жатырмын деп алға асықты. Колли күштерін Наталдағы Ньюкасл қаласында шоғырландырып, боерлерге ультиматум жіберді және олардың оны қабылдамауынан кейін Трансваль шекарасына қарай жылды. Колоннаның алғашқы британдық лагері Лаингс-Некке шамамен 4 шақырымдай жетпей орналасқан, ол Дракенсберг тауларының етегіндегі тік беткей, Оңтүстік Африканың Наталь аймағындағы Ньюкасл мен Стендертон қалалары арасындағы жолды кесіп тұрды.

Шайқас

Британдық Натальдік далалық күш, генерал Коллидің басшылығында, шамамен 1216 офицер мен сарбазды құрады, оның ішінде 58-ші полктің 5 ротасы, 60-шы атқыштар полкінің 3-ші батальонының 5 ротасы, шамамен 150 атты әскер, екі 7 фунттық зеңбірегі бар Корольдік теңіз флотының теңізшілері және Корольдік артиллерияның төрт 9 фунттық зеңбірегі бар бөлімі кірді. Бурлар, командир генерал Жубер басшылығында, аймақта шамамен 2000 адамға ие болды, олардың кем дегенде 400-і Лейнгс-Нек маңындағы биіктіктерді нығайтты. Олар генерал Коллидің әлсіз күштерін жеңуде қиындық көрген жоқ. 28 қаңтар күні таңертең Колли өткел арқылы жол ашуға тырысты. Шабуыл сағат 9:30 шамасында басталды, британдық әскери-теңіз бригадасының төрт 9 фунттық және екі 7 фунттық зеңбірегі Бурлардың Таблик төбесіндегі орналасқан жерлерін ауыр оққа тосты. Он минуттан кейін 58-ші полк құрамындағы британдық негізгі күш алға жылжыды, бұзылған жер арқылы шыңға қарай жылжуда қиындықтарға тап болды. Одан әрі сол жақта, атты эскадрилья жақын маңдағы Браунлоудың төбесіндегі Бурлардың орналасқан жерлеріне шабуыл жасады. Бірақ шыңға жеткенде, британдық атты әскер кері беткейде орналасқан Бурлардың қатарынан оққа түсті, көптеген жарақаттар алды, олардың кері шегінуіне себеп болды. 10:30-ға қарай, олардың қанаттарына төнген қауіп сейілген соң, Бурлар Таблик төбесіне әлі де жол ашудағы 58-ші полкке шабуыл жасауға көшті. 11:00-де, шыңның басына жеткенде, британдықтар жақын жердегі окоптарда жасырынып отырған Бурлардың оқтарына түсті және одан да көп жарақат алды, соның ішінде екі бас офицер, майор Хингистон мен полковник Дин қаза тапты, полк туын алып жүрген лейтенант Алан Ричард Хилл мен патша туын алып жүрген Бейли қаза тапты. Бейли жан сақтап жарақаттанды, ал Хилл Виктория кресімен марапатталды, ол жарақат алғандарды төбеден түсірді. Хилл екі туды сержант Будстокқа қауіпсіз сақтау үшін тапсырды; 19-ғасырдың соңындағы шайқастың қатал шындығына қажетті келісім. 58-ші полк туын алып жүрген төрт офицер бірінен соң бірі атып түсірілді. Атты әскердің шабуылы кезінде 1-ші Корольдік драгун гвардиясының сарбазы Джон Дуган өзінің қызметшісі майор Уильям Веси Браунлоудың аты атылып, Бурлардың арасында қауіпте қалғанын көрді. Дуган, өзі де ауыр жарақат алған болса да, аттан түсіп, офицерге атын беруге мәжбүр етті, осы кезде тағы бір жарақат алды. Ол да Виктория кресімен марапатталды.