Кіріспе

Гүлді өсімдіктер түрі

Brassica juncea, көбінесе қоңыр қыша, қытай қышасы, үнді қышасы, жапырақты қыша, шығыс қышасы және көкөніс қышасы деп аталатын, қыша өсімдігінің бір түрі.

Култивары

Brassica juncea-ның сорттарын төрт негізгі топқа бөлуге болады: integrifolia, juncea, napiformis және tsatsai.

Жасыл тыңайтқыш

Кейде көкөніс өсірушілер қышаны жасыл тыңайтқыш ретінде өсіреді. Оның басты мақсаты – егістік арасындағы арамшөптерді басу үшін топырақты жауып, мульча ретінде қызмет ету. Егер қыша жасыл тыңайтқыш ретінде өсірілсе, жеткілікті мөлшерде өскен кезде өсімдіктер тамырынан кесіліп, бетінде кеуіп, келесі егін егуге дейін мульча ретінде әрекетін жалғастырады, содан кейін қыша топыраққа араластырылады. Ұлыбританияда жаз және күзде егілген қыша қазан айынан бастап кесіле бастайды. Сәуір айында егілген қыша маусым айында кесілуі мүмкін, бұл жаздық егістік үшін топырақты таза ұстауға мүмкіндік береді. Қышаны жасыл тыңайтқыш ретінде қолданудың бір кемшілігі – оның клубеньді шөптерге ұшырауға бейімділігі.

Фиторемедиация

Бұл қыша өсімдігі фиторемедиацияда қауіпті қалдықтар орналасқан жерлердегі топырақтан қорғасын сияқты ауыр металдарды жою үшін қолданылады, себебі ол осы заттарға жоғары төзімді және ауыр металдарды жасушаларында жинақтайды. Атап айтқанда, Brassica juncea кадмийді топырақтан тиімді түрде алып тастауға ерекше қабілетті. Ауыр металдарды жою процесі өсімдікті жинап, тиісінше жойғаннан кейін аяқталады. Фиторемедиация топырақтағы ауыр металдарды азайтудың дәстүрлі әдістерінен арзан әрі ыңғайлы екені көрсетілген. Бұдан өзге, ол топырақ эрозиясын азайтуға және басқа аймақтарға залал таралуын болдырмауға көмектеседі.