Кіріспе

Абстрактілік аналитикалық сандар теориясы – математиканың бір саласы, ол классикалық аналитикалық сандар теориясының идеялары мен әдістерін пайдаланып, оларды түрлі математикалық салаларға қолданады. Классикалық жай сандар теоремасы негізгі мысал ретінде қызмет етеді, ал басты назар абстрактілі асимптотикалық таралу нәтижелеріне беріледі. Бұл теорияны XX ғасырда Джон Кнопфмакер және Арне Берлинг сияқты математиктер жасап, дамытты.

Мысалдар

Арифметикалық жарты топтың прототиптік мысалы – оң бүтін сандардың G = Z+ = {1, 2, 3, …} көбейтуші жарты тобы, рационалды алғашқы сандардың P = {2, 3, 5, …} жиынымен бірге. Мұнда бүтін санның нормасы жай ғана |n|, сондықтан [x] – x-тен аспайтын ең үлкен бүтін сан. Егер K алгебралық сандар өрісі болса, яғни рационалдық сандар Q өрісінің шекті кеңейтілуі болса, онда K сандарының бүтін сандар сақинасы OK-дегі барлық нөлдік емес идеалдар жиыны G, OK сәйкестік элементімен арифметикалық жарты топты құрайды, ал I идеалдың нормасы OK/I факторсақинасының кардиналдығымен анықталады. Бұл жағдайда, жай сандар теоремасының орынды жалпылауы – Ландаудың жай идеалдар теоремасы, ол OK-дегі идеалдардың асимптотикалық таралуын сипаттайды. Крулл-Шмидт типіндегі теореманы қанағаттандыратын әр түрлі арифметикалық санаттарды қарастыруға болады. Мұндай жағдайлардың барлығында G элементтері тиісті санаттағы изоморфизм кластарын құрайды, ал P – бөлшектенбейтін объектілердің барлық изоморфизм кластарынан тұрады, яғни нөлдік емес объектілердің тікелей көбейтіндісі түрінде жіктеуге болмайтын объектілер. Кейбір мысалдар: Әдеттегі тікелей көбейту операциясы және нормалық бейнелеу бойынша барлық шекті абельдік топтар санаты. Бөлшектенбейтін объектілер – жай санның дәрежесіне ие циклдік топтар. Риман өнімдері және нормалық бейнелеу бойынша барлық компактты, жай ғана байланысқан, жаһандық симметриялық Римандық көптүрліліктер санаты, мұнда c > 1 тұрақты және dim M – M көптүрлілігінің өлшемі. Топологиялық қосынды және нормалық бейнелеу бойынша барлық псевдометризацияланатын шекті топологиялық кеңістіктер санаты. Бөлшектенбейтін объектілер – байланысқан кеңістіктер.

Арифметикалық құрылым

Арифметикалық формация ұғымы алгебралық сандар теориясындағы идеалдық сынып тобының жалпылануын қамтамасыз етеді және шектеулер бойынша абстрактілік асимптотикалық таралу нәтижелеріне мүмкіндік береді. Мысалы, сандық өрістер жағдайында бұл Чеботарев тығыздық теоремасы болып табылады. Арифметикалық формация – G арифметикалық жартылай тобы, онда ≡ эквиваленттік қатынасы бар, және G/≡ бөлігі шекті Абель тобы A болып табылады. Бұл бөлік – формацияның сынып тобы, ал эквиваленттік сыныптар жалпыланған арифметикалық прогрессиялар немесе жалпыланған идеалдық сыныптар болып табылады. Егер χ тобы A-ның белгісі болса, онда біз арифметикалық жартылай топ үшін дзета-функция ұғымын беретін Дирихле қатарын анықтай аламыз.