Сиерра-Неваданың қойлары: сипаттамасы, қорғалуы және мәдени маңызы
Sierra Nevada bighorn sheep
Сиерра-Невада қойы – Калифорния тауларындағы сирек кездесетін қой түрі. 2000 жылдан қорғауға алынған, 600-дан астам дарағы қалған. Гендік зерттеулерге сәйкес, бұл – ерекше түр.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сиерра-Невада бигхорн қойларының түршесі
Subspecies of bighorn sheep
Сиерра-Невада бигхорн қойы (Ovis canadensis sierrae) – Калифорния штатының Сиерра-Невада тауларына тән бигхорн қойларының түршесі. 2016 жылғы генетикалық зерттеу Солтүстік Америка бигхорн қойларының үш түршесі арасындағы маңызды айырмашылықты растады: Сиерра-Невада бигхорн қойы, Таулы бигхорн қойы және шөл бигхорн қойы. Сиерра-Невада бигхорн қойы 2000 жылы федералды түрлердің жоғалу қаупі төніп тұрған тізіміне енгізілді. 2016 жылы 600-ден астам Сиерра бигхорны табиғатта қалды.
The Sierra Nevada bighorn sheep (Ovis canadensis sierrae) is subspecies of bighorn sheep unique to the Sierra Nevada mountains of California. A 2016 genetics study confirmed significant divergence between the three subspecies of North America's bighorn sheep: Sierra Nevada bighorn sheep, Rocky Mountain bighorn sheep and desert bighorn sheep. Sierra Nevada bighorn sheep were listed as a federally endangered subspecies in 2000. In 2016, over 600 Sierra bighorn remained in the wild.
Физикалық сипаттамалары
Сиерра-Невада бигорнының түсі ақтан қара қоңырға дейін өзгереді, ақ қыртысы және қара құйрығы болады. Қысқы тығыз жүні түскен кезде түсі маусымдық түрде өзгеріп тұрады. Жылқы жартастарда жақсы ұстау үшін жабысқақ табандары бар арнайы еңкейтілген тұяқтары болады. Сиерра-Невада бигорнының аталықтары мен аналықтарының орташа өмір сүру ұзақтығы 8-ден 12 жылға дейін жетеді.
Sierra Nevada bighorn range in color from white to dark brown, with a white rump and dark tail. There is some seasonal change in coloration due to the shedding of a thicker winter layer. Specialized hooves with adhesive soles provide traction in steep rocky terrain. The average lifespan for Sierra Nevada bighorn males and females has been observed as 8 to 12 years.
Тіршілік ету ортасы
Сиерра-Невада бигхорн қойлары Калифорния штатының шығыс шекарасындағы Туолумне, Моно, Фресно, Иньо және Туларе округтерінде орналасқан Сиерра-Невада тауларының бір бөлігін мекендейді. Олардың табиғаты таудың шығыс етегінен басталып, 1460 метрден 4298 метрден (14100 фут) биікке дейінгі шыңдарға жетеді. Олардың таралған аймағы бойынша Сиерра бигхорн қойларының мекендеу орындарының толық сипаттамасы берілген. Бигхорн қойлары жыртқыштарды оңай көру үшін ашық, кең жайлы жерді жақсы көреді, сондай-ақ тік, тасты аймақтарға (қашуға қолайлы жерлерге) жету үшін жеткілікті уақыт алады. Мүмкіндігінше орман мен тығыз бұталардан қашық жүреді.
Sierra Nevada bighorn sheep inhabit portions of the Sierra Nevada located along the eastern boundary of California in Tuolumne, Mono, Fresno, Inyo, and Tulare Counties. Habitat occurs from the
eastern base of the range as low as 4,790 feet (1460 m) to peaks above 14,100 feet (4298 m). provides a detailed description of Sierra bighorn habitat throughout their range. Bighorn prefer open ground with high visibility to better detect predators and allow enough time to reach steep, rocky areas (escape terrain). Forests and thick brush are usually avoided if possible.
Мәдени маңызы
Бигхорн қойлары Сьерра-Невада аймағының жергілікті халықтары үшін зор мәдени маңызға ие. Олар дәстүрлі әңгімелерде, өнерде және рәсімдерде күш пен ептіліктің символы ретінде бейнеленген. Бұл қойлар заманауи мәдениетте де маңызды рөл атқарады, балалар әдебиетінде кездеседі және түрлі штаттардың символы ретінде танылады. Оуэнс аңғарында осы сұлу жануарлардың көптеген тасқа қашалған суреттері табылды, бұл олардың осы мәдениеттердегі символдық және тұтыну құндылығын көрсетеді.
Bighorn sheep have significant cultural importance to the Indigenous communities of the Sierra Nevada region. They have been featured in traditional stories, art, and ceremonies, symbolizing strength and agility. The sheep also play a role in modern culture, appearing in children's literature and being recognized as symbols of various states. Many rock art depictions of these majestic animals can be found throughout the Owens Valley, indicating their symbolic and utilitarian value in these cultures.
Диета
Сиерра бигорны - төрт камералы қарны бар шайнаушы өсімдіктермен қоректенетін жануарлар.
Sierra bighorn are ruminant herbivores with four chambered stomachs.
Қауіпке ұшырау
Ғасырлар бойына реттелмеген аңшылық, аурулардың таралуы және тау арыстандарының шабуылдары Сиерра бигхорн популяциясына ауыр соққы берді. Адамның әрекетінен туындаған қауіптерге даму мен климаттың өзгеруі салдарынан тіршілік ортасының жоғалуы, аңшылық және үй жануарларымен азық үшін бәсекелестік жатады. 1970 жылдарға қарай шамамен 250 жануар қалды, олар бұрынғы кең ареалдарының тек екі кішкентай бөлігін ғана мекендеді. Калифорния Балық және жабайы табиғат департаменті (CDFW) тарихи ареалда бигхорн үйірлерін қайта орналастыруға көмектесті, бірақ осы күш-жігерге қарамастан, 1995 жылы популяция жалпы саны 100-ге жуық деңгейге түсті. 2000 жылдың 3 қаңтарында Сиерра бигхорны федералды түрлердің жойылу қаупі төндіретін тізіміне енгізілді. 1990 жылдардың соңында Сьерра-Невада бигхорндарының саны шамамен 125 басқа дейін азайды, олардың 20-сы Йосемит үйіршігінің есебінен болды. Халықтың алаңдаушылығына жауап ретінде АҚШ Балық және жабайы табиғат қызметі Сьерра-Невада бигхорн қойын жойылуға жақын тұрған түрлер тізіміне енгізді, ал Калифорния заң шығарушы органы популяцияны қалпына келтіру жоспарына қаржы бөлуге келісті. Бұл жоспарға жануарларды басқа жерге көшіру үшін ғылыми әдістер мен GPS спутниктік қадағалау қолданылды, бұл осы қойлардың санын сәтті арттырды. Содан бері жағдай популяцияның өсуіне өте қолайлы болды, 2002 жылы жалпы саны шамамен 250 басқа, ал 2016 жылы 600 басқа жетті.
Centuries of unregulated hunting, disease outbreaks, and mountain lion predation took a heavy toll on the Sierra bighorn population. Human induced threats include habitat loss due to development and climate change, hunting, and competition for food with domestic livestock. By the 1970s about 250 animals remained, occupying only two small areas of their former vast range. Translocations by the California Department of Fish and Wildlife (CDFW) helped to reestablish bighorn herds in historic habitat, but in spite of these efforts the population hit a low of about 100 total individuals in 1995. On January 3, 2000, Sierra bighorn were listed as a federally endangered subspecies. By the late 1990s, the population of Sierra Nevada bighorns had dwindled to around 125 individuals, with the Yosemite Herd accounting for 20 of these. In response to public concern, the U. S. Fish and Wildlife Service listed the Sierra Nevada bighorn sheep as endangered and the California legislature approved funding for a recovery plan. This plan involved the use of scientific methodologies and GPS satellite tracking for relocation efforts, which successfully increased the population of these sheep. Since then conditions have been particularly favorable for population growth, with the total number of individuals reaching about 250 by 2002 and about 600 in 2016.