Кіріспе

Органдардың бетіндегі ойыс

Биологиялық морфология мен анатомияда сулькус (сулькустар) – ойыс немесе жарық (латынша fissura, жарықтар). Ол аяқ-қолдың немесе органның бетіндегі ойыс, табиғи бөліну, терең ойыс, созылған жарық немесе жарық болуы мүмкін, ең әсіресе мидың бетінде, сондай-ақ өкпеде, кейбір бұлшық еттерде (жүрек қоса), сүйектерде және басқа да жерлерде кездеседі. Көптеген сулькустар беттік бүктелудің немесе қосылыстың нәтижесі болып табылады, мысалы, қызыл иекте, тіс мойнының айналасында бүктелуі сияқты. Омыртқасыз жануарлар зоологиясында сулькус – бүктелу, ойыс немесе шекара, әсіресе склерит шеттерінде немесе сегменттер арасында. Көпаңдарда ойыспен ойылған дән – ойысты дән деп аталады.

Ми

Броктың жарығы: мидың үшінші сол жақ маңдай жиырында табылады. Бурдахтың жарығы: мидың инсуласы мен оперкулумның ішкі бетін қосып тұрады. Калькарин сулькусы немесе Калькарин жарығы: мидың төңкерілген бөлігінен омыртқа жарығына дейін созылады. Каллозомаргинальды жарық: мидың медиальды бетінде орналасқан. Орталық сулькус немесе Роландо жарығы: мидың маңдай және темен қақпақшаларын бөліп тұрады. Клевенгер жарығы: мидың төменгі уақытша бөлігінде орналасқан. Коллатеральді жарық: мидың төменгі бетінде орналасқан. Биша жарығы: мидың шағын миында, corpus callosum-ның астында орналасқан. Бүйірлік сулькус немесе Сильвий жарығы: мидың маңдай және темен қақпақшаларын уақытша бөліктен бөліп тұрады. Гиппокамп сулькусы: мидың corpus callosum-нан басталып, уақытша бөліктің ұшына дейін созылатын сулькус. Көлденең жарық немесе көлденең жарылыс: ми мен мишаның арасында орналасқан. Ескеріңіз, "көлденең жарылыс" бауыр мен өкпеде де кездеседі. Ұзындық жарық немесе медиальды ұзындық жарық: миды екі жарты шарға бөледі. Оксипитопариетальді жарық: мидың оксипитальді және париетальді бөліктерінің арасында орналасқан. Вернике жарығы: мидың уақытша және темен қақпақшаларын оксипитальді бөліктен бөліп тұрады. Зигаль жарығы: мида орналасқан. Мида сулькус – бұл ми қабығының бүктелуінен гирификация кезеңінде пайда болатын ойыс. Көптеген сулькустар мен гирлер қалыптасады. Әдеттен үлкен сулькус, екі жарты шарды бөлетін ұзындық жарық сияқты, жарық деп аталуы мүмкін.