Кіріспе

Испания Франконың өлімінен кейін

Қазіргі Испания тарихында 1975 жылғы 20 қарашада каудильо Франсиско Франконың қайтысы Испанияның демократияға өтуінің, парламенттік монархия құрылуының және король Хуан Карлос I-нің таққа отыруының бастауы болды. 1978 жылы қазіргі Испанияның 1978 жылғы Конституциясына қол қойылды және Испанияның автономиялық аймақтарының (autonomías) мәртебесі анықталды.

Испания Конституциясы (1978)

Сайлаудан кейін жаңа Испания үшін конституция жазу қажет болды. 1931 жылғы конституция республикалық болғандықтан және Хуан Карлос I қазір Франконың тағайындауымен король аталғандықтан, жаңа конституция қажет еді. Конституцияға дейінгі жобаны ПНВ-дан басқа барлық негізгі саяси топтардың депутаттарынан құралған комиссия жазды. Бірнеше айлық талқылаулардан кейін бірнеше партия арасында келісімге қол жеткізілді және Конституция бекіту үшін Кортеске жіберілді. Содан кейін 1978 жылғы 6 желтоқсанда референдум өтті, онда жалпы сайлаушылардың 58 пайызы мақұлдады, 8 пайызы қарсы дауыс берді және 33 пайызы қатыспады. Король 27 желтоқсанда оған қол қойды, ал ол 1978 жылғы 29 желтоқсанда Испанияның ресми мемлекеттік газетінде (BOE) жарияланғаннан кейін күшіне енді. Конституция тарихи қауымдастықтарға Испанияда автономиялық аймақтар құру құқығын берді. Баск елі мен Каталония бұл бағытта алғашқы қадамдарды жасады, олардан кейін тағы да басқа аймақтар қосылып, қазіргі Испания картасын құрады. Бұл шешім Испанияның бірлігіне нұқсан келтіреді деп ойлаған әскер мен оңшыл топтар тарапынан кеңінен сынға ұшырады және бүгінге дейін дау тудырып келеді.

Испания Жозе Луис Родригес Сапатероның басшылығымен (2004-2011)

2004 жылғы сайлауда көпшілікті қамтамасыз ете алмағандықтан, Хосе Луис Родригес Сапатеро IU, Каталония Республикалық Солшылдары (ERC) және Канар аралдары коалициясы (CC) қолдауымен премьер-министр болды. Дегенмен, бұл коалиция емес, және әрбір заң жеке-жеке келісілуі тиіс. Сайлау науқанында уәде бергендей, Сапатеро барлық испандық әскерді Ирактан шығарды. Оның үкіметі сондай-ақ Испанияда бір жынысты некеге рұқсат беретін заңды бекітті. Бұл заң Испания халқының көпшілігі тарапынан қолдау тапты. Алайда, Рим-католик шіркеуі және консервативтік әлеуметтік топтар, олардың көпшілігі Partido Popular партиясымен байланысты болды, оған күшті қарсылық көрсетті. Алдыңғы басшысынан өзгеше, халықаралық аренада Сапатеро Біріккен Ұлттар Ұйымын жақтап сөйледі. Испания күштерін Ирактан шығарғаннан кейін АҚШ-пен қарым-қатынасы шиеленісті, сондай-ақ Ирак соғысын қатты сынаған Франция мен Германиямен жаңа қарым-қатынас орнатты, бұл елдер жаңа басшыларды сайлағанға дейін. Сапатеро бұрынғы басшыларды қолдағандықтан, жаңа басшылармен қарым-қатынасы нашарлады.