Кіріспе

Кельттік әулиесі Сент-Брелад (Jèrriais және) – Норманд аралдарындағы Джерсидің он екі приходының бірі. Ол Сент-Хелиерден шамамен батысқа қарай орналасқан. 2021 жылғы мәлімет бойынша, халық саны 11 012 адамды құрайды. Приход аралдың жалпы жер ауданының 11% -ын құрайтын 7 103 верже (12,78 км²) аумақты алып, аралдың оңтүстік-батыс бөлігін қамтиды. Бұл тек бір ғана приходпен – Сент-Питер приходымен шектесетін жалғыз приход. Приход көбінесе Сент-Хелиер үшін қала маңындағы тұрушылар ауданы болып табылады, әсіресе Лес-Квенневаи қалалық аймағында кеңінен орналасқан төмен қабатты тұрғын үйлер көп. Дегенмен, приходта Сент-Оуэн шығанағының құмды төбелері сияқты бірнеше маңызды табиғи орындар да бар.

Тарих

Оның атауы 6-шы ғасырдағы кельт немесе Уэльс "саяхатшы қасиеттісі" Бранвалатор немесе Сент Бреледе (сондай-ақ Бранвальдер, Броладр, Брелодр, Бреледе) есімдерімен байланысты, ол Корнуолл патшасы Кененнің ұлы болған деп есептеледі. Ол сонымен қатар Дольдік Самсонның шәкірті болған және Корнуолл мен Норманд аралдарында осы шіркеумен бірге жұмыс істеген. Сент-Обин ауылы Францияның Анжер епископы Сент-Обиннің құрметіне аталған. Джерсидегі приход жүйесі ғасырлар бойы қалыптасқан. Норман дәуірінде приход шекаралары нақты бекітіліп, содан бері көбінесе өзгермеген. 1180 жылы Джерсиді Нормандықтар әкімшілік мақсаттар үшін үш министрлікке бөлген. Сент-Бреледе Крапудоиттің құрамына кірген: бұл, әдетте, Сент-Петр аңғары арқылы өтетін өзенге сілтеме жасайды. Приход әкімшілігі Сент-Обин ауылында орналасқан. Қазіргі уақытта приход Штаттар Ассамблеясы сайлауы үшін екі сайлау округін құрайды және үш депутатты, сондай-ақ аралдық сайлау округінде сегіз сенаторды сайлайды. Сент-Бреледтің қазіргі депутаттары төменде тізімделген. Ұсынылып отырған сайлау реформасына сәйкес, Сент-Бреледе бір сайлау округін құрап, Коннетабельмен бірге төрт өкіл сайлайтын болады. Сент-Бреладе округтері мен винтейндеріОкругВингтейнДепутаты1Нойрмон винтейніКуин винтейніДжон ЯнгКвеннейвис винтейніЛа Мой винтейніМонти ТадьерГрехам Трускотт

География

Сент-Бреледе – Джерси аралының оңтүстік-батысында, Канал аралдары архипелагының бір бөлігі. Бұл тек бір ғана шіркеумен шектесетін жалғыз шіркеу, ол – Санкт-Петер шіркеуі. Ол Сент-Хелиердің батысында орналасқан. Приходта бірнеше танымал шығанақтар бар: Сент-Бреладе шығанағы, Уэйн, Портле, сондай-ақ Сент-Оуэн шығанағы мен Сент-Оубин шығанағының бір бөлігі, олардың барлығы приход шекарасына кіреді. Приходтың жерінің 29% құрылыс нысандарымен жабылған. Бұл ең аз ауыл шаруашылығы дамыған аймақ, оның тек 24% егіншілікке арналған. Дегенмен, 38% табиғи ортаға берілген, себебі приходта ерекше жағалау аймақтары бар. Приход халқы негізінен үш негізгі даму орталығында шоғырланған. Ең ірісі – Лес Квенневейс құрылыс аймағы, ол Сент-Бреладе шығанағын қамти дамыған. Бұл аймақта бірнеше дүкен, демалыс орталығы және орта мектеп бар. Басқа даму орындары – Ноирмонт және Монт-Никольль айналасы, сондай-ақ приходтың тарихи орталығы – Сент-Обин ауылы, бұл бастапқыда Сент-Обин шығанағының қарсы бетінде орналасқан Сент-Хелиерге қараған балық аулау порты болған. Портле шығанағы Сент-Бреледе мен Сент-Обин шығанағы арасында, Ноирмонт мүйісінің төменгі жағында орналасқан. Онда жергілікті отбасының атымен аталатын Île au Guerdain аралында Мартелло мұнарасы тұр. 1920 жылдары Джерсидегі алғашқы демалыс лагерлерінің бірі осы шығанаққа қарап ашылды, ол бір кезде сэр Билли Батлинге тиесілі болды, бірақ 2000 жылы жабылды. 2010 жыл шамасында шығанаққа қарап тұрған бірнеше үйлерге құрылыс рұқсаты берілгендігіне байланысты дау туды.

Мәдениет және қоғамдастық

Сент-Бреладе тұрғындарының дәстүрлі лақап аты – карпелеус (қазқалам). Приходтың эмблемасы немесе символы – балық, аңыз бойынша қасиетті кісімен байланысты, және балықтың түрі талқыланғанымен, 2010 жылғы жаңа жобалау, геральдикалық зерттеулерге негізделген, оны балық ретінде бейнеледі. 2009 жылы приход шағын жағажай курорты санатында «Britain in Bloom» сыйлығын жеңіп алды. 2012, 2014 және 2015 жылдары да «Britain in Bloom» сыйлығына ие болды. Приходта бірнеше қоғамдық нысандар бар. Сэр Уинстон Черчилль атындағы ескерткіш саябағы Сент-Брелейд шығанағында, ал «Филдер» саябағы Лес-Квеннейс аймағының жанында орналасқан. «Les Quennevais Brach кітапханасы» деп аталатын Джерси кітапханасының филиалы бар. Бұл филиал бұрын Лес-Квеннейс мектебінде орналасқан, бірақ 2020 жылы жаңа орынға көшірілді. Қазір ол Communicare орталығында орналасқан. Сент-Бреладедегі Лес-Кенневес демалыс орталығы Үкіметтің «Inspiring Active Places» стратегиясының аясында екі кезеңде қайта құрылады. Бірінші кезеңде жаңа скейт-парк, төрт алаңдық нетбол алаңы және 3G футбол алаңы салынады. Джерсидің жабық нетбол залы қазір Лес Орместе (сонымен қатар Сент-Бреладе) орналасқан, ол 2023 жылдың наурызына дейін жабылып, қайта жаңартылады. Бұл кезеңді жүзеге асырудың жоспарланған мерзімі – 2024 жыл. 2032 жылға қарай екінші кезең аяқталады: қазіргі спорт орталығының ғимараты бұзылып, жаңа демалыс орталығы салынғаннан кейін оның орнына 25 метрлік сегіз жолақты бассейн, сегіз алаңдық спорт залы, тұрақты демалыс гимнастикасы залы және үлкен фитнес-сауыты салынады. Бұл жаңа орын Джерси кітапханасының Лес-Квеннейс филиалына да үй болады.

Көлік

Парашінде бірнеше маңызды жол бар, оның ішінде A1 автомагистралінің батыс соңы және Five Mile Road тас жолы. Бұл ауданға бұрын Джерси темір жолы қызмет көрсеткен, ол Корбиерді Сент-Обинмен, содан кейін жағалау бойымен Сент-Хелиермен байланыстырған. 1871 жылы Джерси темір жолын, сол кезде тек Сент-Обинге дейін созылған, гранит кенішіне қызмет көрсету үшін Ла-Мойеге дейін ұзарту ұсынылды. 1936 жылы стансадағы өрттен кейін темір жол жабылды. Оккупация кезінде немістер бұл жолды қайта пайдаланды. Ескі темір жолдың учаскесі жалпы пайдаланылатын ауылдық саябақ пен жолға айналдырылды, ол "Railway Walk" деп аталады. Тұрақты көлік саясатының бөлігі ретінде, "Railway Walk" пен La Rue du Pont Marquet көшелерінің қиылысында, жиі апат болатын жерде "тукан" типті жаяу өткелі орнатылады.

Көрнекті орындар

Джерси түрмесі Ла-Мойеде орналасқан, ал аралдың тұзды суды тазарту қондырғысы да осы қаңтарықта орналасқан. Сент-Обин форты Сент-Обин шығанағындағы кішкентай аралда орналасқан. Ол 1542 жылы сэр Генри Корништің бұйрығымен салынды. 1643 жылы, Англия азамат соғысы кезінде, ол бекініске айналды. Оккупация кезінде арал қайтадан нығайтылды. Ла-Корбиердегі маяк Джерсидің 5 фунт стерлингтік банкнотасында (Jersey pound) және Джерсидің 20 пенсілік монетасында бейнеленген (Jersey pound). "Ла-Корбиер" атауы "қарақтар мен қарғалар орны" дегенді білдіреді. Бұл аралдың бұл бұрышы теңізшілер арасында жаман даңққа ие болды және көптеген кемелердің құлауына себеп болды. Маяк 1873 жылы сэр Джон Кудтың жобасы бойынша салынды. Маяк пен материк арасында жол бар, бірақ күнінің көп бөлігінде ол сумен жабылады.

Діни орындар

Сент-Бреладе шіркеуі Сент-Бреладе шығанағының соңында орналасқан, бұл ерекше жағдай, ол тарихи халық қоныстану орталықтарынан қашықтықта жатуымен ерекшеленеді. Жанындағы кішкентай Балықшы шіркеуінде Реформация кезіндегі иконаларға қарсы күрес кезінен сақталған ортағасырлық фрескалар бар. Халық аңызына сәйкес, шіркеудің осы жерде салынғанының себебі – бастапқыда Сент-Бреладай тұрғындары шіркеуді құрылысшылардың үйлеріне жақын, құрлықтың ішкі жағына салмақшы болған. Бірақ, жақын маңдағы дольменде ғибадатханасы болған les p'tits faîtchieaux (кішкентай халық) іргетас қазылғанда алаңдап, әр түнде құрылыс жұмыстарын бұзып, құралдар мен материалдарды жағалауға сиқырлы түрде тасып отырған. Соңында адамдар бас тартып, жұлдыздар көрсеткен жерге шіркеу салды. Тағы бір шіркеу Сент-Обиндегі шіркеу залынан жақын жерде орналасқан. St Aubin on the Hill – Сент-Бреладе епархиясындағы, Анжердегі Сент-Обинге арналған Англикан шіркеуі. Бүгінгі күні тұрған шіркеу 19 ғасырда салынған және әдемі әйнек терезелері бар викториандық готика стилінің көрнекті үлгісі. Осы ғимарат салынған кезде, Англикан шіркеуінің тағайындалған пасторы шіркеуден аз ғана қашықтықтағы жергілікті бастауыш мектептің құрылысын қолдады. St. Brelade's School 1984 жылға дейін бүкіл приходқа қызмет етті, содан кейін жабылып, шетелдік оқушыларға ағылшын тілін үйрететін St. Brelade's College мектебіне айналды.