Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Вернон Фрэнсис Кракнелл (30 мамыр 1912 – 4 маусым 1989) – Жаңа Зеландия саясаткері. Ол Әлеуметтік несие партиясының үшінші жетекшісі болды (1963–1970).
New Zealand politician
Vernon Francis Cracknell (30 May 1912 – 4 June 1989) was a New Zealand politician. He served as the Social Credit Party's third leader (1963–1970).
Ерте өмір
Крэкнелл 1912 жылғы 30 мамырда Оклендте дүниеге келген. Ол бухгалтер мамандығын алғанға дейін Окленд грамматикалық мектебінде және Кингс колледжінде білім алған. 1934 жылы Оклендтен Нортлендке көшіп, 1949 жылы үйленген. 1951 жылы Керикериде жеке бухгалтерлік фирмасын құрды. Кейіннен ол ақша реформасының әлеуметтік несие теориясын қолдайтын Әлеуметтік несие партиясы арқылы саясатқа қатысты. 1950 жылы жергілікті билікте саясатқа қадам басқан ол Орал шығанағы порты кеңесінің мүшесі болып сайланды және 1953 жылы кеңес төрағасы болды. 1962 жылғы мамыр айында өткен партия конференциясында партия президенті болып сайланды. Партияда тұрақты басшы болмағандықтан (әсіресе сайлау жылдарында), Крэкнелл партияның іс жүзіндегі басшысы ретінде оның басты өкіліне айналды. 1963 жылғы партия конференциясында ол партияның ресми басшысы болып сайланды. 1963 жылғы сайлауда алғашқы дауыс санауында ол 12 дауыспен көш бастады. Бірақ, арнайы дауыстар есептелгеннен кейін, оның шағын артықшылығын қазіргі депутат Логан Слоун (Ұлттық партиясы) басып өтті. Басшы ретінде Крэкнелл Әлеуметтік несие партиясын кәсіби саяси ұйымға айналдыруға тырысты. Ол орталықтандырылған басқару құрылымын енгізді және 1964 жылы партияның тұрақтылығын арттыру үшін партия басшысы мен орынбасары лауазымдары тұрақты етілді. Оның басшылығымен партия мүшелігі 7000-ға жетіп, мүшелік саны бойынша екінші ірі партияға айналды (Ұлттық партиядан басып өтіп, Лейбористерден сәл кем). Бұл парламенттік сессияның ортасында өткізілген тиімді үгіт-насихат науқандарының нәтижесінде мүмкін болды.
Cracknell was born in Auckland on 30 May 1912. He was educated at Auckland Grammar School and Kings College before qualifying as an accountant. In 1934 he left Auckland and moved to Northland and later married in 1949. He established his own accountancy firm in Kerikeri in 1951. Later, he became involved in politics through the Social Credit Party, a group dedicated to the social credit theory of monetary reform. He made his entry into politics in local government in 1950 when he was elected a member of the Bay of Islands Harbour Board and became the board's chairman in 1953. At the party conference in May 1962 he was elected president of the party. The party was without a permanent leader (which it often was outside of election years) and Cracknell became the main spokesperson for the party as its de facto leader. He was elected the official leader of the party at the 1963 party conference. At the 1963 election he was ahead after the initial election night count by 12 votes. However after special votes were included his small majority was surpassed by the incumbent MP, Logan Sloane of the National Party. As leader, Cracknell attempted to turn Social Credit into a more professional political organisation. He instigated a more centralised administrative structure and in 1964 the positions of party leader and deputy leader were made permanent to make the party more stable. Membership increased under his leadership reaching 7,000 members becoming the second biggest party in terms of membership (overtaking National and just slightly behind Labour). This was achieved by effective mid parliamentary term publicity campaigns.
Парламент мүшесі
1966 жылғы сайлауда Крэкнелл ақыры сәттілікке жетті, сайлаушылардың 48 пайызының дауысымен мандатты жеңіп алды. Ол 45 пайыз дауыс жинаған Слоанды шамалы айырмамен басып өтті. Кракнеллдің жеңісі күтпеген оқиға болды, себебі 1943 жылдан бері еңбекші немесе ұлттық партиялармен байланысы жоқ кандидат парламентке сайланбаған еді. Дегенмен, Крэкнелл парламенттік пікірсайыстарға қабілетсіз екенін сезінді және ешқандай маңызды әсер етпеді. Ол парламентте тәуелсіз дауыс табуға күресті, алғашқы жылында еңбекшілермен 22 рет, ал Ұлттық партиямен 14 рет дауыс берді. Кракнелл бұқаралық ақпарат құралдарымен жұмыс істеуде шебер болған жоқ, сондықтан көп назар алмады, осылайша саяси үстемдік тұрғысынан Әлеуметтік несие партиясының мүмкіндігін жоғалтты. Ол жақсы ұйымдастырушы, адалдығымен және сыйлылығымен танымал болды. Ұлттық партия Крэкнелл егер оларға қосылғанда, Әлеуметтік несие партиясына емес, министр бола алатынын мәлімдеді. Парламенттегі оқшаулануына байланысты Крэкнелл өзінің ұсыныстарын қолдау үшін басқа депутаттарға сене алмады, бірақ кеңсе мен хатшыны басқа партиядан келген депутатпен бөлісуге мәжбүр болды. Оның партия басшысы ретіндегі мәртебесі мойындалмады және оған алдыңғы қатарда орын берілмеді. Сонымен қатар, ол өзінің бірінші сөзін кейінге шегерудің ұяттылығын бастан өткерді. 1969 жылғы сайлауда Крэкнеллдің науқаны көбінесе нашар деп бағаланды, теледидардағы өнері қызығусыз, тым ғылыми және ұзақ сөзді деп сипатталды. Көптеген сарапшылар бұл жағдайға себепкер ретінде Әлеуметтік несие партиясының ішкі даулы жағдайларын атады, бұл партияның күшін сайлау кампаниясы мен саяси бағдарламалардан аударды. Партия сайлауда 5 пайыз дауыс жоғалтты, ал Крэкнеллдің Хобсон округіндегі көрсеткіштері нашарлап, Логан Слоан мандатты айқын артықшылықпен қайта жеңіп алды.
In the 1966 election, Cracknell was finally successful, winning the seat with 48% of the vote. He narrowly defeated Sloane, who won 45% of the vote. Cracknell's victory was a surprise, as no candidate not aligned with either the Labour or National parties had been elected to Parliament since 1943. However, Cracknell found himself unsuited to Parliamentary debate and did not make any substantial impact. He struggled to achieve an independent voice in Parliament, voting with Labour 22 times and with National 14 times in his first year. Cracknell was not particularly skilled at dealing with the media and so received little attention, thus undoing Social Credit's foot in the door in terms of political ascendancy. He was a good organiser and recognised for his honesty and respectability. National claimed that Cracknell could have become a cabinet minister if he had joined them rather than Social Credit. Due to his isolation in parliament Cracknell could not rely on any other MPs to second any motion of his but did have to share an office and secretary with an MP from another party. His status as a party leader went unrecognised and was not allocated a front bench seat. He also had the indignity of having his maiden speech deferred. In the 1969 election, Cracknell's campaign was almost universally regarded as poor, with his television appearance being described as uninteresting, too academic and rambling. Many observers cited growing internal divisions within the Social Credit Party as a cause of this by diverting the party's efforts and attention away from campaigning and policy platforms. The party dropped 5% in the polls and Cracknell likewise did worse in Hobson where Logan Sloane regained the seat by a substantial margin.
Парламентке дейін
1970 жылы партияның жылдық конференциясындағы қатал даудың нәтижесінде Крэкнелл Әлеуметтік несие партиясының басшылығын өзінің орынбасары, одан да белсендірек Джон О'Брайенге жоғалтты. 1970 жылғы конференция Джон А. Лидің 1940 жылғы Лейбористік партия конференциясынан қуылғаннан бергі "көзге көрінетін саяси қырқыстың ең айқын мысалы" ретінде сипатталды. Осының шешімі ретінде, партия президенті лауазымына Крэкнеллді және О'Брайенді қолдайтын кандидаттар арасында дауыс беру өтті. О'Брайеннің жақтасы П.Демпси, Крэкнеллдің адамы А.Дж. Грейді 137 дауысқа 60 дауыспен жеңді. Бұл болашақтың белгісі деп есептеген Крэкнелл күлімдеп, хаттамашыдан басшылық бюллетеньнен өзінің атын шығарып тастауын сұрады. Ол делегаттардың дауысысыз басшылықтан кетіп, О'Брайеннің одан тікелей жеңіп алмауымен басшылыққа ие болуына жол ашты. Содан кейін Крэкнелл саясатқа көп араласпады және өзінің мандатын қайтаруға тырыспады. Бірақ О'Брайен партиядан кетіп, оның орнына Брюс Битам басшы болып келгеннен кейін, Крэкнелл 1975 жылы партияға қайта қосылып, партияның "құрметті президенті" атанды және сол жылғы партия конференциясында сөз сөйлеп, партияны тыныштандырып, Битамның басшылығын қолдау үшін партия мүшелерін біріктіруге көмектесті. Битам үш жылдан кейін Әлеуметтік несие партиясының екінші депутаты болып сайланды.
In 1970, a bitter dispute at the party's annual conference saw Cracknell lose the Social Credit Party's leadership to his deputy, the more confrontational John O'Brien. The 1970 conference was described as "the most vivid example of political bloodletting in public" since John A. Lee had been expelled at the 1940 Labour party conference. The culmination of which, a vote was held for the office of party president with a pro Cracknell and Pro O'Brien candidate. O'Brien's ally P. J. Dempsy defeated Cracknell man A. J. Gray 137 votes to 60. Seeing this as a sign of things to come, Cracknell smilingly asked the minutes clerk to remove his name from the leadership ballot. He resigned the leadership without a delegate vote leaving O'Brien to gain the leadership, without winning it from him. Thereafter, Cracknell had little involvement in politics, and did not attempt to regain his seat again. However after O'Brien left the party and was replaced by Bruce Beetham as leader, Cracknell rejoined the party in 1975 and was made 'president emeritus' of the party and gave a speech at that years party conference which helped to calm the party and consolidate the membership around Beetham's leadership. Beetham was elected as Social Credit's second MP three years later.
Кейінгі өмір және өлім
1985 жылы зейнеткерлікке шыққанға дейін Керикеридегі есепшілік практикасына оралды. Зейнетке шыққаннан кейін ол 18 Hereford тұқымды бұқадан тұратын мал төлқұжатты өсірді. Крэкнелл 1989 жылы Кавакавада 77 жасында дүниеден озды. Оның әйелі Шелла Ральстон Джулиус, екінші дүниежүзілік соғыс кезінде WAAF эскадрильясының командирі болған, 1993 жылы қайтыс болды. Олардың төрт баласы және алты немересі қалды.
He returned to his accountancy practice in Kerikeri before retiring in 1985. In his retirement he raised a herd of 18 Hereford steers. Cracknell died in Kawakawa in 1989 aged 77 years. His wife Shelagh Ralston Julius, who was a Squadron Leader in the WAAF during the second world war, died in 1993. They were survived by four children and six grandchildren.