Кіріспе

Ардросан – Австралияның Оңтүстік Австралия штатындағы Йорк түбегінің шығыс жағалауында орналасқан қала. Ол Аделаида қаласының орталығынан автомобиль жолымен шамамен [қашықтық] қашықтықта жатыр. Терең су кеме қабылдайтын порты және қызыл сазбалшықтан құралған биік жартастарымен көзге түседі.

Тарих

Ардросанның дамыған жерінің дәстүрлі иелері – Австралияның абориген халқы – Нарунга тайпасы еді. Олар Гуранда (Йорк түбегін) бөлісетін төрт рудан құралды: солтүстіктегі Курнара, оңтүстіктегі Дилпа, батыстағы Вари және шығыстағы Виндара. Оңтүстік Австралияны британдықтар отарлағаннан кейін алғашқы еуропалық қоныс салушылар мал өсірушілер болды, олар қой шаруашылықтарын құрды. 1852 жылы Уильям Шарплз Пасторалды жалға алу No. 232-ні алды. Жағалау бойымен созылған бұл жер, Нарунга тілінде «ортасы» деген мағына беретін Парара (немесе Паррана/Пирана) деп аталды, және қазіргі Ардросанның оңтүстігінде, Парара десант жанындағы үйімен бірге орналасқан. Ардросанның солтүстігінде Нарунга тайпасы Tiddy Widdy немесе Tittiwitti деп атаған жағалаудағы бұлақтар бар, бұл аймақта сирек кездесетін тұщы судың табиғи көзі. 1859 жылы Паркер Боуман (1831–1911) және Эдмунд Парнелл (1834–87) серіктестері Парара жалға алу құқығын қабылдады. Бұл жалға алу мерзімі 1865 жылы аяқталғаннан кейін, үкімет жақын маңдағы елді мекендерді құруға және астық өндіруге көшті. 19 маусым 1873 жылы Каннингэм жүзі жарияланды, оның құрамында 18 мың гектар болды, және жер өлшеу жұмыстары басталды. Жүздің екі үкіметтік қаласы болды: 13 қараша 1873 жылы жарияланған Ардросан және 3 тамыз 1882 жылы жарияланған Прайс. Бұрын Clay Gully деп аталған және қызыл сазды жартастарға дейін жететін терең шатқалға байланысты аталған Ардросан қаласы, географиялық ерекшеліктері ұқсас болғандықтан Шотландиядағы Ардроссан портының құрметіне атау берілді – «ард» сөзі биіктікті, ал «рос» сөзі көрнекті тас немесе мүйіс түбекті білдіреді. Бұл жер кеме қатынасы үшін инфрақұрылым құруға қолайлы болғандықтан таңдалды, бұл бидай өндірушілерге өнімдерін Сент-Винсент шығанағы арқылы Порт-Аделаидаға тасымалдауға мүмкіндік берді. Жаңа қаланың тұрғындары 1874 жылы үкіметтен кеме жасауға рұхсат сұрады. 1877 жылы аяқталған кеме кейіннен үлкен пароходтар мен желкенді кемелерді қабылдау үшін кеңейтілді, олар астықты теңіз арқылы экспорттау үшін пайдаланылды. 1878 жылға қарай мұнда алты үй, пошта кеңсесі, ұн диірмені, методист шіркеуі және қонақ үй болды. Сол жылы 53 оқушысы бар мемлекеттік мектеп ашылды. 1800 жылдардың соңында және 20 ғасырдың басында қала айналасындағы шаруашылықтардан түскен табысқа байланысты тұрақты түрде кеңейді. Сонымен қатар, бұл Кларенс Смит зауытының орналасқан жері ретінде танымал болды, онда ол 1880 және 1935 жылдар аралығында «Stump jump» атты егіс тірменін өндірді. Бұл Оңтүстік Австралияның өнертабысы Австралияның бүкіл малле аймағында егіс салуға мүмкіндік берді.

20 ғасыр

Айналадағы астық шаруалары гүлденуді жалғастырғанмен, 1900-жылдардың басында қаланың мөлшері көтеріңкі өзгеріске ұшырамады. 1930 жылдардағы экономикалық дағдарыстан кейін қала мен оның кәсіпорындары көбінесе тоқырап тұрды, 1950 жылдары BHP компаниясы Эйр түбегіндегі Whyalla Steelworks және Жаңа Оңтүстік Уэльстегі Порт Кемблада пайдалану үшін ірі ашық доломит кенішін ашқанға дейін. Жаңа, ұзын пирс салынды, сонымен қатар астық сақтауға арналған элеваторлар құрылысы басталды. "Жаңа" пирс қазір Price орналасқан жердегі күн тұзынан доломит, астық және тұз тиейтін кемелерге қызмет көрсетеді. Пирс қалалық пирстен оңтүстікке қарай орналасқан және Handymax класындағы кемелерді қабылдай алады. 2013 жылы Rex Minerals Ltd компаниясы пирсті темір кенін және мыс концентратын экспорттау үшін пайдалану мүмкіндігін қарастырды.

Басқару

Ардросан Йорк түбегі кеңесінің жергілікті басқару аймағында, Нарунга штатының сайлау округінде және Грей федералды аймағында орналасқан. Алты кит бірнеше жүз метрлік жағалау бойында шашыраңқы топта табылды, ал тағы бір кит солтүстікке қарай орналасқан еді. Оңтүстік Австралия мұражайы 10 желтоқсанда жұмысты бастап, мәйіттерден үлгі алып, мұражай үшін толық қаңқа жинауға тырысатынын хабарлады. 9 желтоқсанда Австралия теңіз жануарларын зерттеу және құтқару ұйымы (AMWRRO) талдау үшін бес киттен биопсиялық үлгілерді ресми түрде алды. AMWRRO ешқандай китте винт соққан іздер бар деген пікірді қабылдамады, олар байқаған іздердің киттердің тістерімен қырудан пайда болған іздер екенін, мұндай мінез-құлық көбінесе косаткалардың арасында кездесетінін мәлімдеді. 8 желтоқсан күні түнде жануарлардан бірнеше тіс заңсыз алынып кетті.

Виндара рифі

Виндара рифі – Австралиядағы ең ірі острица рифін қайта жаңарту жобасы және АҚШ-тан тыс ең ірі жоба. "Виндара" атауы риф орналасқан аймақтың Нарунга тіліндегі атауына сілтеме жасайды. Ол Ардроссанның оңтүстігінде, Рогс-Пойнт жанында, шамамен 8-10 метр тереңдікте орналасқан. ), судың ластануы және аурулар. Жобаның 1-кезеңі 2017 жылдың маусым айында аяқталды, ал 2-кезеңдегі жұмыстар, рифке қосымша , 2018 жылдың қыркүйек айында аяқталды. Рифтің негізіне 7 миллионнан астам жас австралиялық жалпақ острицалар орналастырылды. Жергілікті острицалар теңіз биоәртүрлілігін жақсартады: ересек острицалар күніне литрден астам суды сүзіп, қоректік заттарға толы затты бөліп шығарады, ол кішкентай моллюскаларға тамақ болады, ал олар өз кезегінде ірі балықтарға тамақ болады. Осы процестің арқасында острица рифтері басқа жасалма рифтерге қарағанда балық өнімділігін арттыра алады.

Туризм

Туризм Ардросан экономикасында маңызды рөл атқарады, қала демалыс күндері Аделаида тұрғындары үшін танымал саяхат орны болып табылады. Жағажайдың тартымды тоңдауға арналған жері болмаса да, балық және көк қабықшалы шағалаларды аулауға танымал орын. Қаланың екі пирсі де суға түсуге қолайлы, оларға оңай кіруге болады және бай теңіз фаунасын тамашалауға мүмкіндік бар.

Кеме апаттары

"Занони" тарихи кемесі шағын жағалаудан шамамен 24 шақырым қашықтықта орналасқан және бұрын балық аулауға танымал орын болған. Бұл кеме 1867 жылдың 11 ақпанында батып, 116 жылдан кейін 1983 жылдың 17 сәуірінде табылған. "Занони" Австралиядағы 19 ғасырға тән сауда кемелерінің ең жақсы сақталған мысалдарының бірі болып табылады. Дегенмен, 1983 жылдың мамыр айында "Занони" төңірегіндегі белгілі бір радиусты қамтитын қорғалатын аймақ жарияланды. Осыдан кейін, аталған аймақта қайық жүргізу және суға түсу қызметтеріне рұқсат алу талап етіледі.

Острица өсіру

Windara Reef (жоғарыда көрсетілген) экотуризмге де, жаңа "көк экономиканы" дамыту арқылы жұмыс орындарын құруға да мүмкіндік береді. Дегенмен, коммерциялық балық аулау, тікелей тоқтау, сүңгімен балық аулау, сондай-ақ қабылдақтар, устрицалар, теңіз кірпіктері және теңіз балдырлары сияқты жануарлар мен өсімдіктерді алып қоюға тыйым салынған.