Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Портмуна (мәнісі «емен ағашының түсірілетін орны») – Ирландияның Голвей графтығының оңтүстік-шығысындағы сауда қаласы, Типперри графтығымен шекаралас және көпір арқылы байланысқан. Қала Шаннон өзені Лох-Дергге құятын жердің батысында жатыр. Типперри және Голвей графтықтары арасындағы Шаннон өзені арқылы тарихи маңызды өткізу пункті, көптеген көпірлер мен паромдық өткелдердің ұзақ тарихына ие. Қаланың оңтүстік-батыс жиегінде Портмуна қамалы және Портмуна орман паркі орналасқан.
Portumna ( meaning 'the landing place of the oak') is a market town in the south east of County Galway, Ireland, on the border with and linked by a bridge to County Tipperary. The town is located to the west of the point where the River Shannon enters Lough Derg. This historic crossing point over the River Shannon between counties Tipperary and Galway has a long history of bridges and ferry crossings. On the south western edge of the town lie Portumna Castle and Portumna forest park.
Портумна көпірі
Портмуна Шаннон өзені үстінен бес аралықты көпір арқылы байланыстырылған. Оны Лондондық С. Э. Станиер жобалап, 1911 жылы құрылысы аяқталған. Көпірдің орталық бөлігі Хайс аралында орналасқан, ол өзенді екі арнаға бөледі. Басты көпірдің және кеме жүретін арнадағы айналмалы көпірдің болат конструкциясы техникалық және инженерлік тұрғыдан қызығушылық тудырады, және ол Еуропадағы ХХ ғасыр басында салынған ең ірі айналмалы көпір болып табылады. Ашылатын бөлігі 2008 жылдың қазан айында жаңасына алмастырылды. Шаннон өзенінің осы бөлігінде екі арна бар, оларды Хейс аралы бөліп тұрады. Типперри округі жағындағы арнаның ені шамамен 79 метр (260 фут), ал Галвей жағындағы арнаның ені шамамен 73 метр (240 фут). Әрбір арнада үш жұп жұмсақ болат пластиналы фермалар орналасқан, олардың ұзындығы 24 метр (80 фут) немесе 27 метр (90 фут) және диаметрі 3 метр (9 фут) болатын бетонға толтырылған құйма темірден жасалған цилиндрлерге тіреледі.
Portumna is served with a five span road bridge over the Shannon. This was designed by C. E. Stanier of London, and completed in 1911, with a central section resting on Hayes's Island which divides the river into two channels. The steel structure of the main bridge and pivoting swing bridge over the navigation channel are of technical and engineering interest, and it is the largest early twentieth century swing bridge in Europe The opening section was replaced in October 2008. The Shannon at this point consists of two channels divided by Hayes Island, the one on the County Tipperary side being about 79 m (260 ft) wide, and that on the Galway side being about 73 m (240 ft) wide. Each channel is spanned by three pairs of mild steel plate girders, either 24 m (80 ft) or 27 m (90 ft) in length, resting on 3 m (9 ft) diameter concrete filled cast iron cylinders.
Жұмыс үйі
Ұлы ашаршылық кезінде Ирландия бойынша бірнеше кедейлер одағы құрылды. Портмуна одағы 1850 жылдың 22 ақпанында ресми түрде жарияланды, ол 121 шаршы миль (313 км²) аумақты қамтыды және Баллинасло және Лаугреа одақтарының бөлімшесі болды. Портмуна одағының жұмыс үйі Портмунадан солтүстік-шығысқа қарай 0,5 миль (1 км) қашықтықта салынды. Кедейлер заң комиссарларының сәулетшісі Джордж Уилкинсон жобалаған бұл ғимарат 600 тұтқынды қабылдауға арналған, олар сол кезде жұмыссыздық пен азық-түлік тапшылығынан ауыр күйзеліске ұшырады. Оның құрылысына 6 700 фунт стерлинг, ал жабдықтарға және басқа да шығындарға 1 175 фунт стерлинг жұмсалды, бірақ соңғы жылдары жұмыс үйі жартылай қирап қалды. Бірақ, алдыңғы блоктардың бірі жергілікті кеңес қоймасы ретінде пайдаланылуда. 2011 жылдың жазында ескі Портмуна жұмыс үйінде ашылған Ирландия жұмыс үйлері орталығы – Ирландиядағы жұмыс үйлерінің тарихын баяндайтын жалғыз орталық.
A number of Poor Law Unions were set up across Ireland during the Great Famine. The Portumna Union was formally declared on 22 February 1850, covering an area of 121 square miles (313 km2) as a subdivision of the Ballinasloe and Loughrea unions. The Portumna Union workhouse was erected on a site 0.5 mile (1 km) to the north east of Portumna. Designed by the Poor Law Commissioners' architect George Wilkinson, the building was intended to accommodate 600 inmates who were badly affected by the lack of both employment and food at the time. Its construction cost £6,700 plus £1,175 for fittings etc., but in recent years the workhouse site has been left semi derelict. One of the front blocks is, however, used by a local council depot. The Irish Workhouse Centre, opened in the old Portumna Workhouse during summer 2011, is the only centre telling the history of workhouses in Ireland.
Қалқа
Қала Портмуна қамалы және онда тұрған иелерімен танымал. Қамал шын мәнінде жартылай бекінілген үй және ол 1618 жылға дейін Ричард Берк немесе де Бурго, Кланрикардтың 4-ші графы салған. Бұл 1826 жылы өртеніп кеткенге дейін 200 жылдан астам уақыт бойы де Бурго отбасының негізгі орталығы болды. Қамал Портмуна (немесе "Жаңа") гаванінен солтүстікке қарай 200 метр жерде орналасқан, батысында Портмуна орман паркі, ал солтүстік және шығысында Портмуна қаласы 300 метр қашықтықта. Сақтау және қалпына келтіру жұмыстарынан кейін қамалдың бірінші қабаты сәуірден қыркүйекке дейін күнделікті, ал қыркүйектен қазанға дейін демалыс күндері ашық. Қамалдың басқа бөліктерін қалпына келтіру жұмыстары жалғасуда. Қамалдың солтүстігінде геометриялық түрде жоспарланған бақтар бар. Қамалға 17 ғасырлық қабырғалы бақша кіреді. Көптеген тарихи ғимараттар сияқты, қамалдың айналасында да жергілікті аңыздар пайда болған. Бір аңыз бойынша, бір бала жоғарғы қабаттан құлап түскен. Ирландиялық қасқыр иті жылдам жетіп, баланың құлауын жұмсақ қондырып, оны құтқарып қалған. Қазір сол жерде ескерткіш тас тұр. Иттің сүйектері, ол өлген кезде орнатылған таста "Фьюри" деп аталған, қазба жұмыстары кезінде табылған және қазір қамалдың ішінде қойылған. Дегенмен, оның рас екендігі күмәнді. Бұл аймақтың ең көне отбасыларының тарихы қамалмен қатар жүреді, аңыз бойынша графтың қасқыр иті өрт кезінде графтың қызымен бірге балконда қайтыс болған. Ирландиялық Ұлттық жер лигасының жер соғысы, жер иелерін жалға алу ақысын төмендетуге мәжбүрлеу мақсатындағы науқан Портмунадан басталды. Хьюберт де Бург Каннинг, Кланрикардтың 2-маркизі, жалға алушыларға қатыгездікпен қарағаны үшін нысанаға алынды. Кланрикард: "Егер сіз мені агентімді атып қорқыта аласыз деп ойласаңыз, қателесесіз" деген сөзді айтқан. Ол үкіметтен өзінің меншігіне тиіс барлық қорғауды талап етті, және үкімет солай істеді. 1886 жылғы қарашада жалға беру күні келгенде 4000 жалға алушы қола оркестрмен бірге мұражай кеңсесінен өтіп, парламент мүшелерінің тобы қанша жалға төлеу керектігін шешкен қонақ үйге бет алды. Содан кейін жалға алушылар кеңсеге қайтып, жалға алу ақысын ұсынды, бірақ үй иесі белгілеген сомадан төмен болғандықтан оны қабылдаудан бас тартты. Ақша кейін депутаттарға жалға алушыларды қорғау үшін берілді. Парламент депутаты Уильям О'Брайен оны "саяси мелодрамадағы шебер" деп сипаттады. Бұл драманың басты бастамашыларының бірі - Жеремия О'Дрисколл, ол "Кус" деп лақап аталған. Портмунадағы аласапырандықтарға байланысты 1887 жылғы "Мәңгілік қылмыстар туралы" заң күшіне енді, бұл британдық заң кітабына енгізілген соңғы ирландиялық қылмыстар туралы заң болды. Бүгінде Портмуна қамалы - "Жабайы қаздардың қашқыны" мұражайы.
The town is noted for Portumna Castle and for the lords that lived there. The castle is actually a semi fortified house and was built before 1618 by Richard Burke or de Burgo, the 4th Earl of Clanricarde. It was the main seat of the de Burgo family for over 200 years, until it was gutted by fire in 1826. The castle is located about 200 metres North of Portumna (or 'New') Harbour on Lough Derg, with Portumna Forest Park to the west and the town of Portumna about 300 metres to the north and east. Following conservation and restoration work, the ground floor of the castle is now open to the public from April–September daily and from September–October on weekends only. The conservation works on other parts of the castle are ongoing. To the north of the castle are formal, geometrically laid out gardens. The castle also includes the restored 17th century walled kitchen garden. As with many historic buildings a number of local legends have grown up around the castle. One local legend goes that a child fell out of the upper windows. An Irish Wolfhound raced over, broke the child's fall and saved the child. A marker stone now rests on the site. The bones of the dog, called "Fury" according to a marker stone erected at the time of his death, have been found during excavations, and are now on display in the castle itself. However, the veracity of this is doubted. Amongst the oldest families of the area, whose histories run alongside that of the castle, the legend is that the Earl's wolfhound died during the fire, on the balcony alongside the Earl's daughter. The Irish National Land League's Land War, a plan of campaign to force landlords to reduce rents, started in Portumna. Hubert de Burgh Canning, 2nd Marquess of Clanricarde was targeted because of his harsh treatment of his tenants. Clanricarde was quoted as saying "if you think you can intimidate me by shooting my agent, you are mistaken." He demanded that the government offer all the protection to which his property was entitled, which they did. When rent day came in November 1886, 4,000 tenants marched with a brass band past the estate office and to the hotel where a group of nationalist members of parliament decided how much rent was to be paid. The tenants then returned to the estate office and offered their rent, which the officer in charge refused to take as it was lower than the amount the landlord had set. The money was then handed over to the MPs for the defence of the tenants. The MP William O'Brien described it as "an artist in political melodrama." One of the main instigators in this drama was Jeremiah O'Driscoll, affectionately known as "cus". Because of the disturbances in Portumna an 1887 act was brought into effect, the Perpetual Crimes Act, in effect the last Irish crimes act ever to be put on the British statute book. Today, Portumna Castle is a heritage museum of the Flight of the Wild Geese.
Портумна орман саябағы
Портмуна орман паркі қаланың оңтүстік-батыс шетінде, Лох Дергтің солтүстік жағалауында орналасқан. Парк шамамен 600 гектар (1500 акр) жерді алып жатыр және Портмуна қамалында тұратын Кланрикард графының иелігіндегі жерлердің бір бөлігі болған. Ол 1948 жылы Ирландия үкіметі сатып алып, қазір Coillte компаниясына тиесілі. Парк ішінде орман және көл жағасында серуендеуге арналған жолдар, автотұрақ, дәретхана және бақылау алаңдары бар. Сондай-ақ, велосипедпен жүруге қолайлы жолдар да бар. Аумақтың ішінде 15 ғасырға дейін соққан цистерциандық аббаттың қиратындары орналасқан, ал парктің жанында Шаннон су жолы жүйесіне қол жеткізуге мүмкіндік беретін марина бар. Орманның көп бөлігі қылқан жапырақты ағаштардан тұрады, бірақ сонымен қатар жергілікті және экзотикалық кең жапырақты ағаштардың көптеген түрлері де кездеседі. Орманнан басқа, кең ашық кеңістіктер, жасыл шалғындар, бұталар, батпақтар, су және көптеген жағалау аралдары бар. Орманның, ашық алаңдардың, судың және аралдардың осы араласуы өсімдіктер мен жануарлардың алуан түрлілігін қолдайтын кеңінен таралған мекендеу ортасын ұсынады.
Portumna forest park is located on the southwestern edge of the town, on the northern shore of Lough Derg. The park spans almost 600 hectares (1,500 acres) and formed part of the lands of the Earl of Clanricarde, who was seated at Portumna Castle. It was purchased by the Irish government in 1948, and is now owned by Coillte. Within the park there are forest and lakeside walks, car parking and toilet facilities and observation points. There are also a number of bike friendly trails. Also within the site are the remains of a Cistercian abbey, dating from the 15th Century and adjacent to the Park is a marina giving access to the Shannon waterway system. The forest is mainly coniferous but also contains a wide variety of broadleaved trees, both native and exotic. In addition to woodlands there are wide open spaces, green fields, scrub, marsh, water and numerous off shore islands. This inter mix of forest, open area, water and islands gives a wide choice of habitat to support a great variety of flora and fauna.
Теңіз туризмі
Портмуна – қайықпен жүзушілер, гольфшылар және балық аулаушылар үшін танымал туристік орын. Қала Шаннон өзені мен Лох Дергтің қосылған жерінде орналасқан. Мұнда бірнеше порты бар, олардың екеуі өзеннің Портмуна жағында орналасқан. Бірі – Коннахт порты, ол қаланың шығыс жағында, Бридж-роудтың жанында, өзен арқылы кіруге қолайлы. Екіншісі – Портмуна (немесе "Жаңа") порты, ол Касл авенюімен қатар Лох Дергтің солтүстік жағалауында, қаланың оңтүстік шетіндегі сарай мен орман паркіне іргелес орналасқан. Жақында Типперри жағында, Портленд Хаусқа жақын үшінші жеке порт ашылды. Белл-Айл портында жеке тұрақтар да бар. Коннахт портындағы Emerald Star Line крейсерлерінен демалыс кемелерін жеке жалға алуға болады.
Portumna is a tourist destination for boaters, golfers and anglers. The town is at the junction of the River Shannon and Lough Derg, and there are a number of harbours – two of which are on the Portumna side of the river. These are Connacht Harbour, accessed via the river, which is beside Bridge Road, on the eastern side of the town, and Portumna (or 'New') Harbour which is on the northern shore of Lough Derg beside Castle Avenue, adjacent to the castle and the forest park on the southern edge of the town. A third private harbour has been recently established on the Tipperary side of the river at Portland House. There are also private moorings at Belle Isle harbour. Pleasure craft can be privately hired at Emerald Star Line cruisers at Connacht Harbour.
Жаяу жүру және велосипедпен жүру жолдары
Орман паркі ішіндегі жолдарға қоса, Портмуна Гимания жолының оңтүстік басталу орны болып табылады, және бұл жерде Беара түбегінен (Корк округі) Блэклионға (Каван округі) дейінгі Беара-Брейфн ұзақ қашықтықты жаяу және велосипедпен жүру жолының бір бөлігін құрайды. Орман паркінің ішіндегі ормандық жолдарда апта сайын тегін, уақыт бойынша бағаланатын 5 шақырымдық Parkrun жарысы өтеді.
In addition to trails within the forest park, Portumna is the southern trailhead of the Hymany Way which here forms part of the Beara Breifne long distance walking and cycling trail between the Beara Peninsula in County Cork and Blacklion in County Cavan. A free weekly timed 5 km Parkrun takes place on forest paths within the forest park.
Спорт
Қалада 2006, 2008, 2009 және 2014 жылдарғы Бүкіл Ирландияның аға клубтар арасындағы харлинг чемпионатының жеңімпаздары – Портмуна ГАА клубы орналасқан. Харлингшілер сонымен қатар 2003, 2005, 2007, 2008, 2009 және 2013 жылдары Галвей округінің алты титулын жеңіп алды. Портмуна клубының бірнеше ойыншысы, соның ішінде Джо Каннинг, Галвейдің аға құрамына енді. Футбол Портмунада жылдар бойы түрлі форматтарда ойналған, бірақ 2006 жылы Портмуна және айналасындағы балаларға ұйымдасқан футбол мүмкіндігін беру мақсатымен Портмуна Таун ФК клубы құрылды. Клуб Мидлендс мектеп лигасына қатысады және жылдар бойында түрлі жас топтарында лига, кубок және қалқандарды жеңіп алды. Клубта 3G астыңғы жабыны бар, ал 2013 жылы Солтүстік Типперри лигасының турниріне қатысу үшін аға команда құрылды. Портмунаның жанында балық аулауға арналған бірнеше орын бар, олардың көпшілігі Шаннон өзені мен Лох-Дергтің солтүстік жағалауында орналасқан ресми жарыс алаптары. Өзенде Портмунаның жанында екі негізгі учаске бар. Біреуі Портмунадан төмен қарай орналасқан және жергілікті тұрғындар арасында «төменгі қала учаскесі» немесе «Роджерс аралы» деп белгілі. Екіншісі қаладан жоғары орналасқан және «Жоғарғы ESB учаскесі» немесе «Fairyhill» деп аталады. Ең көп ұсталатын балық түрлері: судақ, ақбалық, көкбалық, ротан және гибридтер. Шаннон өзені мен Лох-Дерг де демалыспен қайықпен жүзуге және су спортына мүмкіндік береді. Жаз айларында Портмунада су шаңғысы және вейкборд сияқты спорт түрлері танымал. Портмуна гольф клубы (1913 жылы құрылған) және оның 18 тесікті парктік гольф алаңы (пар 72), Портмуна орман паркінің ішінде орналасқан, қала орталығынан шамамен екі километр қашықтықта, Эннис/Горт тас жолында орналасқан. 2010 жылы Golf Digest Ireland журналы бұл алаңды Ирландияның ең жақсы 100 алаңының 61-ші орнына қойды. 2014 жылы алаң 53-ші орынға көтерілді. 2010 жылы жыл сайын өткізілетін ұзақ қашықтыққа жүгіру жарысы – Портмуна орман марафоны басталды. Жарысқа толық және жартылай марафон, сондай-ақ 50 шақырымдық және 100 шақырымдық ультра марафондар кіреді. 2014 жылы жарыс әлем кубогының бірінші кезеңіне табанды етті.
The town is home to the 2006, 2008, 2009 and 2014 All Ireland Senior Club Hurling Championship winners, Portumna GAA. The hurlers have also won six Galway county titles, in 2003, 2005, 2007, 2008, 2009 and 2013. A number of Portumna players, including Joe Canning, have been members of the Galway senior panel. While soccer has been played in Portumna in various guises over the years, Portumna Town FC was founded in 2006, with a view to providing organised football for the children of Portumna and the surrounding areas. The club competes in the Midlands Schoolboy League, and league, cup and shield trophies at various age groups have been won over the years. The club has a 3G astro turf facility and in 2013 a senior team was started up to compete in the North Tipperary League. There are several angling spots near Portumna – a number of which are official match stretches located on the River Shannon itself and the northern shores of Lough Derg. On the river there are two main stretches near Portumna. One is downstream of Portumna and is known locally as the 'lower town stretch' or 'Rogers Island'. The other is upstream of the town and is known as the upper ESB stretch or 'Fairyhill'. The most commonly caught species include pike, perch, bream, roach and hybrids. The River Shannon and Lough Derg also provide for pleasure boating and watersports. During the summer months, sports such as water skiing and wakeboarding are undertaken in Portumna. Portumna Golf Club (founded in 1913) and its 18 hole parkland golf course (par 72), set within the Portumna Forest Park, is located on the western approach to the town, approximately two kilometres from the town centre on the Ennis/Gort road. In 2010, Golf Digest Ireland ranked the course as number 61 out of 100 of the top courses in Ireland. As of 2014, the course was ranked 53rd. A now annual long distance running event, the Portumna Forest Marathon, was started in 2010. The event includes both a full and half marathon, along with 50 km and 100 km ultra marathons. The event staged one of the world cup trophy series in 2014.
Джамборе
1985 жылдың тамызында Ирландияның үш скаут ұйымы (CBSI, SAI және NISC) Халықаралық жастар жылын мерекелеу үшін Портмунада үлкен джамборе өткізді. Портмуна '85 – ирланд скаутының барлық үш ұйымының қатысқан алғашқы скаут лагері болды. Оны қатысушылар да, жергілікті тұрғындар да сол жаздағы құйындардың салдарынан 10 000-ға жуық қатысушының батпаққа түсіп, қиын жағдайға тап болғандықтан "Портмунаның сазы '85" деп еске алады.
In August 1985 the three Scout Associations in Ireland (CBSI, SAI, and NISC) held a major Jamboree at Portumna to celebrate International Youth Year. Portumna '85 was the first Scout camp involving all three Irish Scouting organisations. It is remembered by both participants and locals as Port mud na '85 on account of the muddy conditions that had to be endured by the 10,000 or so participants, caused by the torrential rain which fell during that summer.
Фестивальдар
Портмунада жылына екі фестиваль өтеді. Біріншісі, маусым айының соңында өтетін "Портмунаның табиғат аясындағы фестивалі", Портмунаның ұсынатын көптеген табиғи мүмкіндіктерін тойлайды және үш күнге созылады. Екіншісі – қыркүйек айының соңында төрт күнге созылатын "Shorelines Arts Festival" фестивалі.
Portumna holds two festivals each year. The first in late June is the "Portumna's Great Outdoors Festival", a celebration of the many outdoors attractions that Portumna has to offer, which takes place over three days. The second is the Shorelines Arts Festival in late September over four days.