Ғылыми қауымдастық метафорасы: ғылымды түсіну моделі
Scientific community metaphor
Ғылыми қоғам метафорасы – ғылыми қауымдастықтарды түсінуге көмектесетін маңызды тұжырым. Ether бағдарламалық тілі, Карл Поппер және Имре Лакатос еңбектері негізінде жасалған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Компьютерлік ғылымда ғылыми қауымдастық метафорасы – ғылыми қауымдастықтарды түсінуге көмектесетін метафора. 1981 және 1982 жылдары ғылыми қауымдастық метафорасы туралы алғашқы жарияланымдар бағдарлама орындалу барысында жаңа ережелерді динамикалық түрде жасау арқылы мақсаттар мен тұжырымдамаларды бір уақытта өңдеу үшін процедуралық жоспарларды қолданатын «Эфир» деп аталатын бағдарламалау тілін әзірлеуді қамтыды. «Эфир» сондай-ақ, әртүрлі білім көздері мен әртүрлі көзқарастар тудырған қайшылықтар мен қарама-қайшылықтар мәселелерін де қарастырды.
In computer science, the scientific community metaphor is a metaphor used to aid understanding scientific communities. The first publications on the scientific community metaphor in 1981 and 1982 involved the development of a programming language named Ether that invoked procedural plans to process goals and assertions concurrently by dynamically creating new rules during program execution. Ether also addressed issues of conflict and contradiction with multiple sources of knowledge and multiple viewpoints.
Даму
Ғылыми қауым метафорасы ғылымның философиясы, тарихы және социологиясы негізінде құрылған. Ол бастапқыда Карл Поппер мен Имре Лакатостың ғылым философиясы саласындағы еңбектеріне сүйене отырып дамытылды. Атап айтқанда, алғашқыда Лакатостың дәлелдеу және жолдандыру жұмыстары пайдаланылды. Кейіннен Геф Боукер, Мишель Каллон, Пол Фейерабенд, Елиу М. Герсон, Бруно Латур, Джон Лоу, Карл Поппер, Сьюзан Ли Стар, Ансельм Штраус және Люси Сукманның еңбектері оның дамуына әсер етті. Әсіресе, Латурдың "Іс әрекетіндегі ғылым" атты еңбегі зор ықпал етті. Осы кітапта Янус тұлғалары ғылыми даму туралы парадоксалды тұжырымдар жасайды. Ғылыми қауым метафорасы үшін маңызды міндет – осы парадоксалды тұжырымдарды қабылдастыру.
The scientific community metaphor builds on the philosophy, history and sociology of science. It was originally developed building on work in the philosophy of science by Karl Popper and Imre Lakatos. In particular, it initially made use of Lakatos' work on proofs and refutations. Subsequently, development has been influenced by the work of Geof Bowker, Michel Callon, Paul Feyerabend, Elihu M. Gerson, Bruno Latour, John Law, Karl Popper, Susan Leigh Star, Anselm Strauss, and Lucy Suchman. In particular Latour's Science in Action had great influence. In the book, Janus figures make paradoxical statements about scientific development. An important challenge for the scientific community metaphor is to reconcile these paradoxical statements.
Ғылыми зерттеулердің қасиеттері
Ғылыми зерттеулер ғылыми әдістерді, тәжірибелерді және теорияларды ұсыну, өзгерту, қолдау және қарсылық көрсету үшін монотондылыққа, бір мезгілдестікке, коммутативтілікке және плюрализмге тән. Карл Хьюиттен сілтеме келтіре отырып, ғылыми қоғамдастық метафоралық жүйелері монотондылық, бір мезгілделік, коммутативтілік, плюрализм, скептицизм және шығу тегі сипаттамаларымен ерекшеленеді. Монотондылық: Бір нәрсе жарияланса, оны кері қайтару мүмкін емес. Ғалымдар өздерінің нәтижелерін жариялайды, осылайша олардың барлығына қолжетімді болуын қамтамасыз етеді. Жарияланған еңбектер жинақталып, кітапханаларда тізімделеді. Пікірін өзгерткен ғалымдар бұрынғыларына қайшы келетін жаңа мақалалар жариялай алады. Бір мезгілдестік: Ғалымдар бір мезгілде жұмыс істей алады, уақыт бойынша қабаттасып, бір-бірімен өзара әрекеттеседі. Коммутативтілік: Жарияланымдарды жаңа зерттеуді бастауға немесе ағымдағы зерттеуге қатысты болуына қарамастан оқуға болады. Ғылыми сұраққа қызығушылық танытқан ғалымдар әдетте оның жауабы бұрын жарияланған ба, жоқ па, соны білуге тырысады. Сонымен қатар, олар өз жұмысын жалғастыра отырып, жаңа жаңалықтармен қадамдасып жүруге тырысады. Плюрализм: Жарияланымдар әртүрлі, бір-бірімен байланысты және мүмкін қайшы келетін ақпаратты қамтиды. Ғылыми қоғамдастықта шындықты анықтау үшін ортақ төреші жоқ. Скептицизм: Қазіргі ақпаратты тексеруге және растауға, оны жақсырақ ақпаратпен алмастыруға көп күш жұмсалады. Ақпараттың шығу тегі мұқият қадағаланып, тіркеледі. Жоғарыда аталған сипаттамалар нақты ғылыми қоғамдастықтарда толыққанды көрінбейді. Кейде жарияланымдар жоғалып кетеді немесе оларды табу қиынға соғады. Бір мезгілде жұмыс істеуге кадрлар мен қаржыны қоса алғанда, ресурстар шектеу қояды. Кейде нәтижені қайта табу, оны іздеуден оңайырақ болады. Ғалымдардың әдебиетті оқып, түсінуге тырысуға уақыты мен күші шектеулі. Ғылыми тенденциялар кейде саланың барлық дерлік мамандарын қамтиды. Ақпаратты қабылдау реті оның өңделу әдісіне әсер етеді. Демеушілер ғылыми қызметті бақылауға тырыса алады. Эфирде осы тарауда сипатталған қызмет түрлерінің семантикасы актерлік модельмен реттеледі. Ғылыми зерттеулер теорияларды жасауды және осы теорияларды өзгерту, қолдау және қарсылық көрсету процестерін құруды қамтиды. Карл Поппер бұл процесті «болжамдар мен жоққа шығарулар» деп атады, ол маңызды түсінік болғанымен, Мишель Каллон, Пол Фейерабенд, Элиу М. Герсон, Марк Джонсон, Томас Кун, Джордж Лакофф, Имре Лакатос, Бруно Латур, Джон Лоу, Сьюзан Ли Стар, Ансельм Штраус, Люси Сукман, Людвиг Витгенштейн және т.б. еңбектерінде бұл сипаттама тым шектеулі екені көрсетілді. Эфирдегі үш негізгі қатысу түрі – ұсыну, қолдау және қарсылық көрсету. Ғылыми қоғамдастықтар бәсекелестікті де, ынтымақтастықты да қолдайтын құрылымға ие. Бұл іс-шаралар ғылыми қоғамдастықтағы тәсілдерге, теорияларға, әдістерге және т.б. сәйкес келуге әсер етеді. Қазіргі уақыттағы сәйкес келу болашақта да сәйкес келеді дегенді білдірмейді. Келешектегі дамулар қазіргі түсініктерді өзгертіп, кеңейтеді. Сәйкес келу – жалпы емес, жергілікті құбылыс. Ешкім де ғылыми қоғамдастықтың атынан сөйлей алмайды. Қарсы идеялар қоғамда ғасырлар бойы қатар өмір сүруі мүмкін. Сирек жағдайларда қоғам бұрын түсініксіз мәселені шешетін жаңалыққа жетеді.
Scientific research depends critically on monotonicity, concurrency, commutativity, and pluralism to propose, modify, support, and oppose scientific methods, practices, and theories. Quoting from Carl Hewitt, scientific community metaphor systems have characteristics of monotonicity, concurrency, commutativity, pluralism, skepticism and provenance. monotonicity: Once something is published it cannot be undone. Scientists publish their results so they are available to all. Published work is collected and indexed in libraries. Scientists who change their mind can publish later articles contradicting earlier ones. concurrency: Scientists can work concurrently, overlapping in time and interacting with each other. commutativity: Publications can be read regardless of whether they initiate new research or become relevant to ongoing research. Scientists who become interested in a scientific question typically make an effort to find out if the answer has already been published. In addition they attempt to keep abreast of further developments as they continue their work. pluralism: Publications include heterogeneous, overlapping and possibly conflicting information. There is no central arbiter of truth in scientific communities. skepticism: Great effort is expended to test and validate current information and replace it with better information. provenance: The provenance of information is carefully tracked and recorded. The above characteristics are limited in real scientific communities. Publications are sometimes lost or difficult to retrieve. Concurrency is limited by resources including personnel and funding. Sometimes it is easier to rederive a result than to look it up. Scientists only have so much time and energy to read and try to understand the literature. Scientific fads sometimes sweep up almost everyone in a field. The order in which information is received can influence how it is processed. Sponsors can try to control scientific activities. In Ether the semantics of the kinds of activity described in this paragraph are governed by the actor model. Scientific research includes generating theories and processes for modifying, supporting, and opposing these theories. Karl Popper called the process "conjectures and refutations", which although expressing a core insight, has been shown to be too restrictive a characterization by the work of Michel Callon, Paul Feyerabend, Elihu M. Gerson, Mark Johnson, Thomas Kuhn, George Lakoff, Imre Lakatos, Bruno Latour, John Law, Susan Leigh Star, Anselm Strauss, Lucy Suchman, Ludwig Wittgenstein, etc Three basic kinds of participation in Ether are proposing, supporting, and opposing. Scientific communities are structured to support competition as well as cooperation. These activities affect the adherence to approaches, theories, methods, etc. in scientific communities. Current adherence does not imply adherence for all future time. Later developments will modify and extend current understandings. Adherence is a local rather than a global phenomenon. No one speaks for the scientific community as a whole. Opposing ideas may coexist in communities for centuries. On rare occasions a community reaches a breakthrough that clearly decides an issue previously muddled.
Эфир
Эфир басылымдарда салыстырмалы ақпаратты қарастыру үшін көзқарастарды пайдаланды. Дегенмен, көптеген ақпарат түрлі көзқарастарда ортақ болып табылады. Сондықтан Эфир мұрагерлік принципін қолданды, осылайша бір көзқарастағы ақпаратты басқа көзқарастарда оңай пайдалануға болады. Кейде бұл мұрагерлік толық емес, мысалы, Ньютон механикасының физика заңдары арнайы салыстырмалылық теориясынан туындаған кезде. Мұндай жағдайларда Эфир мұрагерлік орнына аударма қолданды. Бруно Латур ғылыми қауымдастықтағы аударманы актерлік желілер теориясы тұрғысынан талдады. Имре Лакатос математикалық (мысалы, көпбұрыштар үшін Эйлер формуласы) және ғылыми теориялардың күрделі түрлерін зерттеді. Эфирде табиғи логикалық қорытындыны (Fitch [1952]) іске асыру үшін көзқарастар пайдаланылды. Көзқарас ішіндегі түрдегі мақсатты дәлелдеу үшін, көзқарасынан мұрагерлік етіп, жаңа көзқарасын жасау жеткілікті, оны ішінде тұжырымдап, содан кейін оны ішінде дәлелдеу керек. Осындай идея алғаш рет Rulifson, Derksen және Waldinger [1973] есімділер бағдарламалық тілдерді дәлелдеуде қолданған, бірақ Эфир параллель жұмыс істейтіндіктен, тізбекті түрде итеріліп, алынып тасталатын бір көзқарасқа тәуелді емес. Ақырында, осы көзқарастар арасындағы мәселелерді шешу келіссөздер арқылы жүзеге асырылады (Геоф Боукер, Мишель Каллон, Пол Фейерабенд, Елиу М. Герсон, Бруно Латур, Джон Лоу, Карл Поппер, Сьюзан Ли Стар, Ансельм Штраус, Люси Сукман және т.б. ғылымның әлеуметтану және философиясында зерттеген).
Ether used viewpoints to relativist information in publications. However a great deal of information is shared across viewpoints. So Ether made use of inheritance so that information in a viewpoint could be readily used in other viewpoints. Sometimes this inheritance is not exact as when the laws of physics in Newtonian mechanics are derived from those of Special Relativity. In such cases Ether used translation instead of inheritance. Bruno Latour has analyzed translation in scientific communities in the context of actor network theory. Imre Lakatos studied very sophisticated kinds of translations of mathematical (e. g., the Euler formula for polyhedra) and scientific theories. Viewpoints were used to implement natural deduction (Fitch [1952]) in Ether. In order to prove a goal of the form in a viewpoint , it is sufficient to create a new viewpoint that inherits from , assert in , and then prove in An idea like this was originally introduced into programming language proving by Rulifson, Derksen, and Waldinger [1973] except since Ether is concurrent rather than being sequential it does not rely on being in a single viewpoint that can be sequentially pushed and popped to move to other viewpoints. Ultimately resolving issues among these viewpoints are matters for negotiation (as studied in the sociology and philosophy of science by Geof Bowker, Michel Callon, Paul Feyerabend, Elihu M. Gerson, Bruno Latour, John Law, Karl Popper, Susan Leigh Star, Anselm Strauss, Lucy Suchman, etc. ).
Жеке тұлғаларға емес, қауымдастықтарға басымдық беру
Алан Тьюринг жеке интеллектіні дәлірек сипаттауға тырысқан алғашқылардың бірі болды, осы мақсатта оның танымал Тьюринг тестін ұсынды. Бұл парадигма жасанды интеллект саласында дамытылып, тереңдетілді. Аллен Ньюэлл мен Герберт А. Саймон адамның жекелеген проблемаларды шешу әрекеттерін, мысалы, жұмбақтарды шешудегі протоколдарын талдау бойынша маңызды жұмыстар жасады. Соңғы кезде Марвин Мински жеке адамның санасы – «Ақыл-ой қоғамы» еңбегінде айтылғандай, агенттерден тұратын қоғам деп санайды (Пуш Сингхтің талдауын қараңыз). Жоғарыдағы жеке адамның проблемаларды шешуге қатысты зерттеулер ғылыми қоғамдастық метафорасын толықтыра түседі.
Alan Turing was one of the first to attempt to more precisely characterize individual intelligence through the notion of his famous Turing Test. This paradigm was developed and deepened in the field of Artificial Intelligence. Allen Newell and Herbert A. Simon did pioneer work in analyzing the protocols of individual human problem solving behavior on puzzles. More recently Marvin Minsky has developed the idea that the mind of an individual human is composed of a society of agents in Society of Mind (see the analysis by Push Singh). The above research on individual human problem solving is complementary to the scientific community metaphor.
Қазіргі қолданылулары
Интернетке арналған аппараттық және бағдарламалық қамтамасыз ету технологиясының кейбір жетістіктері ғылыми қоғамдастық метафорасы тұрғысынан қолданылуда. Құқықтық талаптар (мысалы, HIPAA, Sarbanes Oxley, SEC Rule 17a 3/4-тегі «Кітаптар мен жазбалар ережелері» және АҚШ-тағы DOD 5015.2 стандартындағы «Электрондық жазбаларды басқару бағдарламалық жасақтамаларының жобалау критерийлері») ұйымдарды ақпаратты мәңгілік және біртекті түрде сақтауға итермелейді. Көп жағдайда ақпаратты магниттік дискіде сақтау, магниттік таспаға қарағанда төмен құнмен жүзеге асырылуда. Сақтау сыйымдылығының артуымен, сайттар Интернеттен алғандарын, сондай-ақ өздерінің операцияларын біртекті түрде жаза алады. Қазіргі іздеу жүйелері осы ақпаратқа қарапайым қол жеткізуді қамтамасыз етеді. Алдағы жүйелер кең ауқымды сұрақтарға жауап беретін, интерактивті мүмкіндіктер ұсынатын болады, бұл аталған ақпаратты одан да тиімді пайдалануға мүмкіндік береді. Жаппай параллелизм (яғни, веб-қызметтер және көп ядролы компьютерлік архитектуралар) болашақта ғылыми қоғамдастық метафорасы үшін зор қиындықтар мен жаңа мүмкіндіктер тудырады. Атап айтқанда, ғылыми қоғамдастық метафорасы клиенттік бұлтты есептеулерде қолданылуда.
Some developments in hardware and software technology for the Internet are being applied in light of the scientific community metaphor. Legal concerns (e. g., HIPAA, Sarbanes Oxley, "The Books and Records Rules" in SEC Rule 17a 3/4 and "Design Criteria Standard for Electronic Records Management Software Applications" in DOD 5015.2 in the U. S.) are leading organizations to store information monotonically forever. It has just now become less costly in many cases to store information on magnetic disk than on tape. With increasing storage capacity, sites can monotonically record what they read from the Internet as well as monotonically recording their own operations. Search engines currently provide rudimentary access to all this information. Future systems will provide interactive question answering broadly conceived that will make all this information much more useful. Massive concurrency (i. e., Web services and multi core computer architectures) lies in the future posing enormous challenges and opportunities for the scientific community metaphor. In particular, the scientific community metaphor is being used in client cloud computing.