Кіріспе

Парк және орман, Хэмпшир, Англия

Стаунтон ауылдық паркі – Англияның Хэмпшир округында орналасқан, Регенттік дәуірінде салынған және тізімге енген ландшафтық парк және орман. Бұл жердегі алғашқы бақтарды 1802 жылы жерді сатып алған Уильям Гарретт құрыла бастады. 1817 жылы парк Джон Джулиус Ангерштейнге сатылды, бірақ 1819 жылы Ангерштейн Гарретке қарсы құрғақ шіруді жасырғаны үшін сотқа шақырып, сатылым күшін жойды. 1820 жылы парк Регенттік саясаткер және ботаник сэр Джордж Томас Стаунтон сатып алды. 1861 жылы ол бақтар мен иелікті Уильям Генри Стоунға 60 000 фунт стерлингке сатты. Стоун 1865 жылы жаңа үй салып бітірді, ал ескі үйдің көп бөлігі сол кезде бұзылды. 1875 жылы Стоун иелікті және бақтарды Фредерик Фицвиграмға сатты. Фредерик Фицвиграм 1904 жылы қайтыс болғаннан кейін парк және иелік оның ұлы Фредерик Лофтус Фицвиграмға өтті. Ол 1920 жылы қайтыс болды, ал парк оның қарындасы Анжела Фицвиграмға бұйырды. 1940 жылы үйді Корольдік теңіз күштері пайдалануға алды. 1987 жылы ол ауылдық парк ретінде құрылды. Стоунның үйі 1959 жылы бұзылды.

Стаунтон ауылдық паркі 2012 жылдың 16 маусымынан бастап Havant parkrun жарысын қабылдап келеді. 2017 жылы парк лотереядан қаржы алып, ондағы әдемі нысандарды сақтау жұмыстарын жүргізіп, парктің ескі керуен үйінің орнына келушілер орталығын салды.

Лиу-вотер

Паркте Ли суы деп аталатын көл бар. Көлдің бастапқы құрылысы 1828 және 1836 жылдар аралығында жүргізілді. 1830 жылы «Қытай көпірі» деп белгілі үш аркалы көпір салынды. 1832 немесе 1834 жылдары көл жағасына әшекейлі беседка орнатылды. Көлде бірнеше арал бар, ең ірісінде коттедж орналасқан, ал «Форт аралы» деп аталатын кішкентай аралда бастапқыда тоғыз зеңбірекке арналған шағын батарея болған. Коттедж көлді күтуге жауапты бақтаванның үйі болды. Генри Стоун басшылығымен көл кеңейтіліп, тағы бір арал қосылды. Келесі жылдары, урнаның айналасына жартылай шеңбер пішіндесекелдік сегіз бюст орнатылды. 1840 жылы Стаунтон ғибадатханаға қосымша ескерткіштер қоймауға шешім қабылдады. Одан кейін де бюстер қосылды, бірақ олардың көпшілігі әлі тірі адамдардың бейнелері болды. Уильям Генри Стоун сол жерде жаңа үй салғанда ғибадатхана бұзылып алынды.

Қабық үйі

Шелл үйі 1828 жылы салынған және Хейлинг аралынан әкелінген қабыршақтармен жабылған. Үйдің пішіні алтыбұрышты, ол Чичестер кресінің дизайны негізінде салынған. 1836 жылы Джордж Стаунтон қабықшалы үйді түрлі қызықты заттарды, мысалы, құрғатылған қолтырауан мен римдік керамика үлгілерін көрсететін мұражай ретінде пайдаланған. Қазіргі таңда кіруге тыйым салу үшін аркаларға тұрақты кедергілер қойылған. Бұл ғимарат ІІ* санаттағы ескертулі ғимарат болып табылады.

Сайлау бағаны

Сайлау бағанасы 1837 жылы орнатылды және бастапқыда Стаунтонның сол кездегі жалғыз сайлаудағы жеңісі мен екі жеңілісінің күні жазылған. Бір жыл өткен соң, Портсмутқа парламент депутаты болып сайланған күні де қосылды. Стоун саябақты иеленген кезде бағана бір кезде алынып тасталды, ал Стаунтонның сайлаудағы жеңістерін көрсететін жазулар раковина үйіне (shell house) көшірілді.

Маяқ

Маяқ – 1830 жылы Льюис Вуллиамидың жобасы бойынша тосканалық ордердегі ғибадатхана стилінде салынған сәнді құрылыс. Ол негізінен бұзылған Пурбрук үйінің материалдарынан тұрғызылған. Оның шатырында ту тігу үшін арналған тесік бар. Шатыры күмбезді, қарапайым фризбен және архитравпен, сегіз тосканалық бағанаға тірелген. 2017 жылы Стаунтон ауылдық паркіне арналған £3.5 миллиондық Heritage Lottery грантының аясында маяқ қайта жаңартылды.

Мосс үйі

Мұх үйі 1830 жылдардың бірінші жартысында салынған сияқты және жабық орындыққа ие болған. Ішкі жағы мұхпен қапталған, ал едені әр түрлі түсті Эмсворт тасшақтарынан тұрған. Уильям Генри Стоун жүргізген құрылыс жұмыстарының бөлігі ретінде 1860 жылдары бұл үй алынып тасталды.

Каннинг обелискісі

Обелиск Льюис Вуллиамидің тағы бір жобасы еді. Құрылысы 1832 жылдың тамыз айында Джордж Каннинг есіміне арналған обелискпен басталды. 1986 жылға қарай оның жағдайы өте нашар болып кеткен.