Кіріспе
1944 жылы Жаку Турнердің "Қауіпті тәжірибе" фильмі – 1944 жылы түсірілген американдық мелодрама. Фильм Маргарет Карпентердің 1943 жылы жазылған, осы аттас романы негізінде түсірілген, режиссері Жак Турнеур. Альберт С. Д’Агостино, Джек Оки, Даррелл Сильвера және Клод Э. Карпентер "Ең үздік көркемдік безендіру, интерьер" номинациясы бойынша "Оскар" сыйлығына ие болды. Хеди Ламаррдың ән даусы Паула Реймондпен дубляждалды.
Experiment Perilous is a 1944 American melodrama film set at the turn of the 20th century. The film is based on a 1943 novel of the same name by Margaret Carpenter, and directed by Jacques Tourneur. Albert S. D'Agostino, Jack Okey, Darrell Silvera, and Claude E. Carpenter were nominated for an Academy Award for Best Art Direction Interior Decoration, Black and White. Hedy Lamarr's singing voice was dubbed by Paula Raymond.
Сюжет
Бұл оқиға 1903 жылы орын алады. Пойыз сапарында психиатр доктор Хантингтон Бейли (Джордж Брент) бір мейірімді қарт әйелмен (Олив Блейкени) танысады, ол қатты жаңбыр кезінде одан көмек сұрайды. Ол Бейлиге ағасы Ник пен оның әдемі жас әйелі Алиданы көруге бара жатқанын айтады, олардың екеуін де ол тәрбиелеп өсірген. Нью-Йоркке келген соң, Бейли жолдасының ағасына шайға барып қайтқанда күрт қайтыс болғанын естіп алады. Біраз уақыттан кейін ол осы ерекше жұппен кездеседі және Никтің әйеліне қатысты өрескел мінез-құлқына күмән тудырады. Ник (Пол Лукас) Алиданы (Хеди Ламарр) ақыл-есі дұрыс емес деп көрсетуге тырысады, ол сыртқы әлеммен байланысын толығымен үзіп, олардың қалалық үйінде (фильмде Нью-Йорктің қоңыр тас үйі) дерлік тұтқын болып қалады. Мейірімді Бейли өзінің жаңа сүйіктісі Алиданы, өте қызғанышпен мазалаған Никтің билігінен босатуға бел буады. Үйде болған қырқысып атыс және жұдырықпен ұрыс, бірнеше үлкен аквариумдардың қирауы, сынық шынылардың шашырауы, судың құйылуы және балықтардың құлпырауы – фильмдегі ең есте қаларлық (және көбінесе еліктелетін) көрініс болуы мүмкін. Никтің іс-әрекеттері (оны өлтіру) салдарынан үй толығымен өртеніп кетеді, бірақ Алида, оның ұлы және Бейли елде бақытты өмір сүреді.
Өндіріс жазбалары
Фильмнің түсірілім мерзімі 1944 жылдың 12 шілдесінен қазан айының басына дейін созылды. "Голливуд репортер" газетінің алдын ала хабарларына сәйкес, бұл фильмді бастапқыда Дэвид Хемпстед өндіріске алып, Кэри Грант басты рөлде ойнауға тиіс болған. Бірақ Хемпстед RKO компаниясымен келісімшартын тоқтатқаннан кейін Грант жобадан бас тарды, ал Роберт Феллоуз өндірісші болып тағайындалды. Грегори Пек ер адамның басты рөліне қарастырылған еді, алайда Дэвид О. Селзникпен бұрынғы шарттасулары оны бас тартуға мәжбүр етті. Қарлы дауыл сахнасын жасау үшін студия 100 тонна мұз және алты жел машинасы қолданды.
Радиоға бейімделу
"Эксперимент қауіпті" 1946 жылы 12 қазанда Screen Guild Players арнасында көрсетілді. Брент экрандағы рөлін қайта ойнады, ал Джоан Беннетт пен Адольф Менжу бас рөлдерде ойнады. Джордж Брент 1945 жылы 10 қыркүйекте Lux Radio Theatre радиосындағы эфирде рөлін қайта ойнады, Вирджиния Брюспен бірге ойнады.
Қазіргі заманғы мәдениет
"Газлы жарық" фильмімен бір жылда шыққан екі фильмнің де тақырыбы – әйеліне үстемдік танытып, түрлі мазақтаулар, жалған сигналдар мен қатыгездік арқылы оның шындығын өзгертуге тырысатын күйеудің әрекеттері. Екі фильмде де басты кейіпкер күйеуі тарапынан қате пікірлерге берілгендігі үшін айыпталады, бірақ оны қамқорлық танытқан күйеу жігіті құтқарады. Осы психологиялық зорлық-зомбылық түрі кейіннен "газлайтинг" деп атала бастады, бұл атау сол фильмге сілтеме жасайды.