Кіріспе

Ad hoc шағын, тәуелсіз, біріктірілген қарулы әскери бөлім

Ұшатын колонна – жылдам қимылдауға қабілетті және әдетте барлық қару түрлерінен құралған шағын, тәуелсіз әскери құрлықтық бөлім. Ол көбінесе операциялар барысында құрылатын арнайы жасақталған бөлімше болып табылады. Бұл термин әдетте, бірақ міндетті түрде емес, бригададан кем күштерге қолданылады. Ұшатын колоннаның басты мақсаты – жылдамдық болғандықтан, оның құрамында қажетті ең минималды жабдықтар ғана болады. Ол әдетте тиімді жылдам көлік құралдарын пайдаланады; тарихта жылқылар қолданылса, қазіргі заманда оларды жүк машиналары мен тікұшақтар алмастырды.

Тарих

Ұшатын колонналар туралы Сунь Цзы өзінің «Соғыс өнері» атты еңбегінде айтқан, бұл оның жазған кезінде бұл жаңа ұғым емес екенін көрсетеді. Бұл кем дегенде б.з.д. 6 ғасырдың ортасына дейін, мүмкін б.з.д. 8 ғасырдың соңына дейін сона жетеді. Рим әскері империяның алғашқы кезеңінде ұшатын колонналарды тиімді пайдаланды. Мұндай қолбасшылардың бірі, проконсул Герман Каисар, Римнің ең ірі жауы Арминийге қарсы жорықтың алғашқы кезеңдерінде ұшатын колонналарды табысты қолданды. Тютобург орманы шайқасында үш рим легионын (17-ші, 18-ші және 19-шы) жойған герман тайпаларына қарсы барлаушылар, шабуыл жасаушылар және қорғау күштері қолданылды. 17-20 ғасырлардағы Оңтүстік Африкадағы бур коммандолары ұшатын колоннаның бір түрі ретінде қарастырылуы мүмкін (қазіргі мағынадағы коммандолардан өзгеше). 1899-1902 жылдардағы Оңтүстік Африка соғысында британ империясының күштері бур күштеріне қарсы қолданған жылдам колонналар әдетте екі жаяу әскер батальоны, артиллерия батареясы және атты әскер эскадронынан тұрды, бұл аралас бригаданың шамамен жартысына тең болды. Ұшатын колонналар партизандық соғыста да қолданылды, әсіресе 1919-1921 жылдардағы Ирландия Тәуелсіздік соғысы кезінде Ирландия Республикалық Армиясының жылдам әрекет ететін құрамаларында. Осы кезеңде полиция мен әскерилерге ең көп зиян келтірген ирландтық ұшатын колонналар Майкл Килройдың басшылығындағы батыс Коннемара, оңтүстік Майо және батыс Майо колонналары болды. 1919 жылы поляк офицері Станислав Мачек жылқымен жылдамдығын арттырып, көптеген пулеметтермен жабдықталған, шайқаста шыңдалған жаяу әскерден ұшатын рота құрды. Олар Польшаның 4-ші жаяу әскер дивизиясының құрамына кірді. 1920 жылдары, АҚШ-тың басып кіруіне Канаданың ұсынған жауабы – No. 1 қорғаныс схемасы бойынша, подполковник Джеймс «Бастер» Браун соғыс жарияланған кезде ұшатын колонналарды дереу жіберуді ұсынды, бұл шекарадан қарсы шабуыл жасап, «жерді күйдіру» саясатын жүзеге асыруға, АҚШ-ты солтүстік қалаларын қорғауға әскери ресурстарды жұмылдыруға мәжбүрлеу үшін жасалды. 1941 жылғы Англо-Ирак соғысы кезінде және одан кейін британдық күштері «Кингкол», «Меркол» және «Гокол» кодтық аттарымен ұшатын колонналарды қолданды. Кингкол Иордания мен Палестинадан Иракқа қарай жылжыды.