Кіріспе

Вирустар класы Caudoviricetes – құйрықты бактериофагтар деп аталатын вирустар класы (cauda латын тілінде "құйрық" деген мағынаны білдіреді). Балтимор жіктелу жүйесі бойынша Caudoviricetes I топқа жатады, себебі олардың екі тізбекті ДНК (dsDNA) геномдары бар, олардың ұзындығы 18 000 негіз жұбынан 500 000 негіз жұбына дейін жетеді. Вирустық бөлшектердің ерекше пішіні бар; әрбір вирион икосаэдр пішіндес басқа ие, онда вирус геномы орналасқан, және ол иілгіш байланыс ақуызы арқылы иілгіш құйрыққа бекітілген.

Инфекция

Үй иесі бактериямен кездескенде, вирионның құйрық бөлігі жасуша бетіндегі рецепторларға байланып, ДНК-ны инъекциозомаға ұқсас механизм арқылы жасушаға жеткізеді (инъекциозома – III типті секреция арқылы ақуыздарды жеткізуге эволюциялаған наномашина). Вирустың құйрығы бактерияның жасуша қабырғасы мен плазмалық мембранасын тесіп өтеді, геном құйрық арқылы жасушаға еніп, ішінде үй иесінің механизмі жасаған транскрипттерден гендер экспрессияланады, үй иесінің рибосомалары қолданылады. Әдетте геном конкатемерлер арқылы көбейтіледі, онда ДНК-ның бір-бірімен үстігіше жатқан сегменттері жасалып, кейін толық геномды құру үшін біріктіріледі. Сифовиридтер – белгілі құйрықты вирустардың көпшілігін құрайды. Брэдли Myoviridae-ді А типі, Siphoviridae-ді В типі, Podoviridae-ді С типі деп атаған. Ол бас морфологиясы бойынша топтарын да бөліп көрсетті: А тобының ішінде А1 кішкентай изометриялық басқа ие, А2 – пролат басқа, ал А3 – созылған басқа ие. В және С топтарында да сандар осылай тағайындалды: В1 және С1 кішкентай изометриялық басқа, В2 және С2 пролат басқа, ал В3 және С3 созылған басқа ие. Myoviridae, Podoviridae және Siphoviridae «отбасылары» полифилетикалық болғандықтан таратылды, сондықтан Caudoviricetes класында бұрынғы таксондарсыз көптеген дербес отбасылар, кіші отбасылар және туыстар бар. Қазіргі уақытта класта 7 орден, 63 отбасы, 109 кіші отбасы, 1360 туыс және 4079 түр тіркелген. Бұл мақалада Caudoviricetes класының барлық ресми және ұсынылған таксондары тізімделген. (Ескерту: Тікелей сөздер таксонның ұсынылып, әлі ICTV ратификацияламағанын білдіреді.)

Бактериофагтардың эволюциясы

Бактериофагтар 1100-ден астам бактериялық немесе археялық туыстарда кездеседі.