Филиппин қаласы: Санто-Доминго тарихы мен аты

Кіріспе

Албай провинциясындағы муниципалитет, Филиппин

Санто-Доминго, ресми түрде Санто-Доминго муниципалитеті, (;) – Филиппиннің Албай провинциясындағы 4-ші сыныптағы муниципалитет. 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 37 765 адамды құрайды.

Тарих

Санто-Доминго – Ибалонның бұрынғы бариосы, кейін Альбай муниципалитеті, қазіргі Легаспи қаласы. Ол 1749 жылы тұрғындарының наразылығы мен Диего Кастелланос басшылығымен жеке муниципалитетке айналды, ол мәселені алдымен Манила билігіне және Амбос Камаринс епископына жеткізді. Бірақ шіркеу 1785 жылы ғана, қала құрылғаннан кейін 36 жыл өткен соң салынды. Сол кезде шіркеу ғана қаланың белгісі болды. Алғашқы шіркеу ағаштан және бамбуктан салынған. Мұнда әр жылдың 4 тамызында мерекесі тойланатын Санто-Доминго (Санто-Доминик де Гусман) әулиесінің мүсіні орнатылды. 1882 жылы шіркеу өртенгенде, испан дін қызметкерлері жаңа шіркеу салды – қазіргі көркем шіркеу, кесілген балюстрадалары мен екі күмбезі бар. Санто-Доминго қаласының бастапқы атауы Либог болған. Альбай тарихшылары Либог атауының шығу тегі туралы бірнеше әңгіме бар екенін айтады. Бір нұсқа бойынша, Либог Бикол сөзі «лабог» сөзінен шыққан, ол «мөлдір емес су» дегенді білдіреді, себебі бір кезде жергілікті жерде ішуге жарамды су болмаған. Тағы бір пікір бойынша, қала жағалау суларында көптеп кездесетін лабог (медуза) атымен аталған болуы мүмкін. Либод (артында) деген нұсқа да бар, себебі қала Легаспиден Табакоға дейінгі Басуд арқылы Санта-Мисерикордияға дейінгі тура жолдың артында орналасқан. Тағы бір нұсқа – бұл «айналып өту» немесе «қия жол» деген мағына беретін «либот» сөзінің бұрмаланған түрі. Испандықтардың басып алуының алғашқы күндері Табакоға екі жол өткен: біреуі тура, екіншісі қала ортасынан (Побласион арқылы) айналып өтетін жол. Кейін бұл елді мекенді жіктеу және саяси мәртебе беру үшін оны Бинануаханның визитасы ретінде реттегенде, қазіргі Легаспи порты, бұрмалау Либогтан Либотқа ауысты. Сондықтан испан жаулап алушылары бұл қалаға Эль-Пуэбло-де-Либуг деп ат қойды. 1816 жылы бір жүз елу тоғыз (159) морондық қарақшылар мен алты (6) винта қалаға шабуыл жасап, Хуан де ла Консепсияны тұтқынға алды, ол 30 жылдан кейін оралды. Бұл шабуыл халықты жағалау бойына күзет мұнаралары мен қабырғалар салуға итермеледі, олар шабуылдардан қорғаныс қызметін атқарды. Қабырғалардың қираған қалдықтары әлі де табылады. 1832 жылы қалаға алғашқы филиппин дін қызметкері, әке Мартин Мартинес келді. Сол жылы капитан Теодоро Фелебрико басшылығымен Presidencia Municipal құрылысы аяқталды. Бұл ғимарат қирағаннан кейін 1918 жылы мемлекеттік мектепке айналдырылды. 1959 жылдың 21 маусымында Либог 2520-шы Республикалық заң бойынша Санто-Доминго болып қайта аталды.

Santo Domingo was a former barrio of Ibalon, then the Municipality of Albay, now Legazpi City. It became a separate Municipality in 1749 through the uproar of its inhabitants and under the leadership of Diego Castellanos who took the matter first to the authorities in Manila, and to the Bishop of Ambos Camarines. But it was not until 1785, 36 years after its establishment as a town that a church was built. In those days, it was only church building that represented the town. The first church was made of wood and basag (bamboo split). Here, the statue of the patron saint Santo Domingo (Saint Dominic de Guzman), whose feast is observed every August 4, was placed. When the church was burned in 1882, the Spanish priests built a new one; the present artistic church with piedras ladradas chiseled balustrades and twin domes. The town of Santo Domingo was originally named Libog. Albay historians say that there were a number of stories on the origin of the name Libog. One version is that libog was derived from the Bikol word labog meaning "unclear water" for there was a time when no potable water was available in the locality. Another has it that the town might have been called after labog (jellyfish), which abound in its coastal water. Libod (behind) is another version because the town's position is behind the straight road from Legazpi to Tabaco across Basud to Santa Misericordia. Still another version is the corrupted form of the word libot which means "round about" or "winding way". In the early days of Spanish invasion, there were two routes passing through this place to Tabaco: one trail was straight or a short cut and the other was a round about (libot) way passing through the center of the town (via Poblacion). Later when the time came to classify and arrange this settlement to give it a political status as a visita of Binanuahan, now Legazpi Port, the corruption crept in – Libog for Libot. Hence, this town was named El Pueblo de Liboug, by the Spanish conquerors. In 1816, one hundred fifty nine (159) Moro pirates and six (6) vintas attacked the town, taking them one captive, Juan de la Conception, who was able to return after 30 years. The attack prompted the people to construct watchtowers and walls along the shores, which served as their shelter from attacks. Ruins of the walls can still be found. In the year 1832, the town received its pioneer Filipino priest, father Martin Martinez. The same year, the Presidencia Municipal was completed under Captain Teodoro Felebrico. This building was ruined and rehabilitated into a public school building in 1918. On 21 June 1959, Libog was renamed into Santo Domingo, through Republic Act 2520.

География

Санто-Доминго орналасқан. Филиппин статистикалық бас басқармасының мәліметінше, муниципалитеттің жер ауданы Альбай облысының жалпы ауданының құрайды. Санто-Доминго Легаспи қаласынан және Маниладан шақырым қашықтықта орналасқан.

Барангай

Санто-Доминго саяси тұрғыдан 23 барангайға бөлінген. Әр барангай пуроктардан құралады, ал кейбіреулерінде сайтолар да бар.

Демография

2020 жылғы санақта Санто-Домингоның халқы 37 765 адамды құрады. Халық тығыздығы болды .

Туризм

1880 жылы 19 мамырда Биколаноның әйгілі композиторы және музыканты Потенциано Грегорио, аға, осы қалада дүниеге келді. Оның қабірлері сақталатын құрметті орын Таун-Плазада орналасқан. Мұнда жыл сайын мамыр айында Потенциано Грегорио, ағаның мәңгілік композициясын бейнелейтін "Сарунг Бангги" фестивалі өткізіледі. Санто-Доминго жағалауындағы курорттар қара жағажайдың, Альбай шығанағының және Легаспи қаласының бір бөлігінің әдемі көрінісін ұсынады. Кейбір курорттарда видеоойын және бильярд сияқты ойын-сауық құралдары бар. Ал кейбірінің жеке бассейндері бар. Испан галеонының құлау орны, испан дәуірінде Манила мен Акапулько (Мексика) арасындағы бай сауда жолдарының маңызды естеліктерінің бірі. Санто-Домингодағы Бухатан жағалауында табылған бұл галеон қалдығы Акапулькоға бағыт алған күшті тайфунның салдарынан Альбай шығанағының рифтеріне шағылысып, қирады. Бұл тарихи қалдық теңіздің түбінде 9 метр тереңдікте жатыр. Бұл су астында жүзу, балық аулау немесе қайықпен саяхаттау үшін өте қолайлы орын.