Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Дупакс-дель-Сур муниципалитеті – Филиппиннің Нуэва-Визкая провинциясындағы 2-ші санаттағы муниципалитет. 2020 жылғы халық санауы бойынша, халқы 21 224 адамды құрайды.
Municipality in Nueva Vizcaya, Philippines
Dupax del Sur, officially the Municipality of Dupax del Sur, is a 2nd class municipality in the province of Nueva Vizcaya, Philippines. At the 2020 census, it had a population of 21,224 people.
Этимология
Дупакс атауы иснай тіліндегі "допаж" сөзінен шыққан, ол "толыққанды демалыс алып, тынығу" деген мағынаны білдіреді. Орманда аң аулап оралғаннан кейін, лагерьлерін жөндеп, аулағандарын жеген соң, үйлеріне қайту алдында жергілікті тұрғындардың жасағысы келген нәрсе осы еді.
The name Dupax came from the Isinay word "dopaj" which means "to lie down in complete relaxation and rest", the thing the natives wanted to do, upon repairing their camp and eating their catch, after hunting in the forest and before going homes.
Тарих
Дупакс қаласын алғаш рет 1591 жылы Луис Перес Дасмариньяс ашқан. Он сегіз жыл өткен соң, доминикандықтар миссияны құрды, бірақ кейіннен францискандықтармен аумақтық дауларға байланысты одан бас тартылды. 18 ғасырдың басында Дупакс аймағында үш тайпа тұрған. 1954 жылғы 20 маусымда мақұлданған ҚР № 1181 заңымен үкімет орталығы ескі poblacion-нан Барио Маласинге көшірілді. Кейін Дупакс үш жеке муниципалитетке бөлінді. Осы муниципалитеттің құрылуы 1971 жылғы 8 қарашада өткен халық қауымдастығында расталды.
The town of Dupax was first discovered by Luis Pérez Dasmariñas in 1591. Eighteen years later, the mission was established by the Dominicans, but was later abandoned due to territorial disputes with the Franciscans. In the early 18th century, Dupax was inhabited by three tribal groups. By virtue of Republic Act (RA) No. 1181 approved on June 20, 1954, the seat of government was transferred from old poblacion to Barrio Malasin. Dupax was later divided into three separate municipalities. The creation of this municipality was ratified in a plebiscite held on November 8, 1971;
1979 жылы Маркос бекіткен Batas Pambansa Blg. 27 арқылы Альфонсо Кастаньеда муниципалитеті құрылды, оған екі барангай, оның ішінде үкімет орталығы болып тағайындалған Люблуб, муниципалитеттегі жеті сайто және Дупакс-дель-Нортенің бір бөлігі кірді.
In 1979, through Batas Pambansa Blg. 27 approved by Marcos, the municipality of Alfonso Castañeda was established upon separation of two barangays, including Lublub which was designated the seat of government, and seven sitios in the municipality, along with parts of Dupax del Norte.
Мәдениет
Қалада Сан-Висенте-Феррер шіркеуі (Dupax del Sur) орналасқан, ол сондай-ақ Dupax шіркеуі немесе Dopaj шіркеуі деп аталады. Бұл мұра құрылымы – Барангай Допажда орналасқан 18 ғасырға тән барокко стиліндегі шіркеу. Әулие Винсент Феррердің қамқорлығындағы приход шіркеуі Баёмбонг Рим-католик епархиясының басқаруында. 2001 жылдың шілде айында Филиппин Ұлттық мұражайы бұл шіркеу кешенін Ұлттық мәдени қазына деп жариялады. Оның құрылысы 1776 жылы аяқталған, бұл оны елдегі басқа мұра құрылымдарынан ескірек етеді. 1773 жылға дейін қарапайым дизайстағы алдыңғы шіркеу құрылысы болған болуы мүмкін, ал деректер көрсеткендей, 1773 жылы қазіргі шіркеу салынғаннан кейін ата Мануэль Коррипио, OP оны мектеп ретінде пайдаланған. Сол кезде Антонио Лобато, OP әкесінің Тугегарао шіркеуі де тұрды. Тугегараодағы бұрынғы шіркеу сияқты, Коррипио әкесі Дупакс шіркеуін кірпіштен салдырған, тіпті шіркеу кешенінің жанында екі пеш салынды – біреуі кірпіш пісіру үшін, екіншісі әк дайындау үшін. Қазіргі қасбеті, бұрынғы Тугегарао соборының силуэтін қайталайды және Жаңа Вискаядағы Байомбонг және Бамбанг шіркеулерінде көрініс тапқан, 1776 жылға дейін салынған, ал қоңырау мұнарасының әр деңгейінде оның аяқталу жылдары жазылған. Оның бастапқы қамқоршысы – Нуэстра-Сеньора-дель-Сокорро, бірақ миссия доминикандықтарға қайтарылғаннан кейін Сан-Висенте-Феррермен ауыстырылды. Қасбет кәрниздермен бөлінген, жабынмал кірпіштен жасалған көлденең бөліктерге бөлінеді. Бірінші деңгейде қыштан жасалған әшекейлермен безендірілген жартылай дөңгелек аркалы басты есік орналасқан. Бас есіктің екі жағында Киелі Евхаристияның бейнесі салынған екі терезе бар. Екінші қабатта рельефті ою-өрнектермен шеңберленген ниша мен екі терезе орналасқан. Үшбұрышты фронтон екі көлденең бөлікке бөлінген, төменгі жартысы терең ойысқан люкпен, ал жоғарғы бөлігі крест бейнесімен безендірілген. Бүкіл фронтонды толқынды кәрниздер мен жеті финиал қоршап тұрады, ал орталық финиал крестпен тәжделген. Қасбеттің сол жағында төрт қабаттан тұратын, жабынмалсыз, тікбұрышты қоңырау мұнарасы орналасқан. Негізі қасбеттің екінші қабатындағы сияқты қасиеттілердің нишаларымен безендірілген, ал екінші қабатында тірек бағаналарымен шеңберленген ұзын, тар терезелер бар. Мұнараның үстінде декоративтік парапет және крестпен тәжделген шағын күмбез орналасқан. Шіркеу алаңы төменгі қабырғамен және бұрынғы атриалдық айқышқа ұқсас көшірмемен қоршалған. Шіркеу ішіндегі екі басты нүкте – хордың төбесін көтеріп тұрған бағаналар. Екі ақ түсті бағана херувимдер, қабыршақтар, гүлдер және арабескалармен безендірілген. Баптистерияда да осындай мотивтер кездеседі. Бастапқы бас алтарь және мінбар сақталған, бірақ алтарьдағы мүсіндердің бастары шіркеу тарихында ұрланған піл сүйегінен жасалған мүсіндердің көшірмелері деп есептеледі. Дупакс-дель-Сур шіркеуі Филиппиннің Ұлттық мәдени қазынасы ретінде ресми түрде жарияланды. 2015 жылы Дампол көпірі де Ұлттық мәдени қазына деп жарияланды, екі мұралық орын да Ұлттық мәдениет және өнер комиссиясымен бірлесіп Сан-Висенте-Феррер шіркеу кешені және Дупакс-дель-Сурдың Дампол көпірі деп аталды. Бұл жариялау Жаңа Виская провинциясының бүкіл аумағындағы жалғыз Ұлттық мәдени қазына болып табылады. Дупакс-дель-Сур қаласының ерекше мәдени құндылығына байланысты көптеген ғалымдар оны ЮНЕСКО-ның Филиппиннің әлемдік мұра орындарының алдын ала тізіміне енгізуді ұсынады.
The town hosts the San Vicente Ferrer Church (Dupax del Sur), which is also known as the Dupax Church or Dopaj Church. The heritage structure is an 18th century Baroque church located at Barangay Dopaj. The parish church, under the advocation of Saint Vincent Ferrer, is under the jurisdiction of the Roman Catholic Diocese of Bayombong. The church complex has been declared a National Cultural Treasure by the National Museum of the Philippines in July 2001. Its construction was finished in 1776, making it older than other heritage structures in the entire country. An earlier church structure of modest design might have been erected before 1773 and records tell that the structure may have been reused as a schoolhouse after the erection of the present church at around 1773 by Father Manuel Corripio, OP. By this time, the church of Tuguegarao by Father Antonio Lobato, OP was already standing. Like the earlier Tuguegarao church, Father Corripio had the church of Dupax made of bricks and even had two kilns made near the church complex, one for firing bricks and the other for preparing lime. The current façade, which mimics the silhouette of the earlier Tuguegarao Cathedral and is reflected on the churches of Bayombong and Bambang in Nueva Vizcaya, dates back to 1776 while each level of the bell tower bears inscription of the years when which it must have been completed. Its original titular patron is the Nuestra Señora del Socorro but was replaced by San Vicente Ferrer soon after the mission was returned to the Dominicans. The façade is divided by cornices into horizontal segments of plastered brick. The first level features a semicircular arched main portal embellished with clay insets. The main doorway is flanked on both sides by two blind windows with an embossed image of the Holy Eucharist. The second story features a niche and two windows framed by embossed carvings. The triangular pediment is divided into two horizontal sections with the lower half pierced with a deeply recessed oculus and the upper part featuring a relief of a cross. The entire pediment is capped by undulating cornices and seven finials, with the central finial crowned with a cross. To the left of the façade is the four level, unplastered, rectangular bell tower. The base features saint's niches similar to that found on the second level of the façade while the second level features long, narrow windows framed with bracket columns. The tower is capped with a decorative parapet and a small cupola surmounted by a cross. The church plaza is enclosed by a low perimeter wall and a replica of an earlier atrial cross. Two focal points inside the church are the pillars supporting the choir loft. The two, white washed pillars are embellished with reliefs of cherubs, shells, florals and arabesques. Similar motifs can also be found on the baptistery. The original main altarpiece and pulpit are still intact but the heads of the images in the altarpiece are believed to be replicas of the ivory ones stolen over the course of the church's history. The Dupax del Sur church is an officially declared National Cultural Treasure of the Philippines. In 2015, the Dampol Bridge was also declared as a National Cultural Treasure, where both heritage sites were collectively named by the National Commission for Culture and the Arts as the San Vicente Ferrer Church Complex and Dampol Bridge of Dupax Del Sur. The declaration remains as the only National Cultural Treasure declaration in the entire Nueva Vizcaya province. Due to the outstanding cultural value of the town of Dupax del Sur, many scholars have been pushing for its inclusion in the Tentative List of UNESCO World Heritage Sites of the Philippines.
Жергілікті билік
Ньюэва-Визкая провинциясының жалғыз конгресс округіне кіретін Дупакс-дель-Сур муниципалитетін жергілікті басқару кодексіне сәйкес, жергілікті атқарушы орган ретінде тағайындалған әкім және заң шығару органы ретінде муниципалдық кеңес басқарады. Әкім, вице-әкім және кеңес мүшелері халықтың тікелей сайлауы арқылы сайланады, бұл сайлау үш жыл сайын өтеді.
Dupax del Sur, belonging to the lone congressional district of the province of Nueva Vizcaya, is governed by a mayor designated as its local chief executive and by a municipal council as its legislative body in accordance with the Local Government Code. The mayor, vice mayor, and the councilors are elected directly by the people through an election which is being held every three years.
Сайланған лауазымды адамдар
+ Қалалық кеңес мүшелері (2019–2022) Лауазым аты Конгрессмен Луиза Л. Куаресма Мэр Рубен С. Басконсильо кіші Вице-мэр Нил М. Магавей Кеңесшілер Эмилио С. Феликс Фердинанд Д. Донгуис Джонни А. Багидудол Родель Р. Кампо Эдукар П. Даран Дарио Л. Дупос үлкен Бернард Б. Рейес Марсон Б. Асас
+ Members of the Municipal Council(2019–2022) Position Name Congressman Luisa L. Cuaresma Mayor Ruben S. Basconcillo Jr. Vice Mayor Neil M. Magaway Councilors Emilio C. Felix Ferdinand D. Donguis Johnny A. Baguidudol Rodel R. Campo Educar P. Daran Dario L. Dupos Sr. Bernard B. Reyes Marson B. As as
Білім
Ньюэва-Визкаяның мектептер бөлімі қаланың мемлекеттік білім беру жүйесін басқарады. Бөлім кеңсесі – Кагаян аңғары аймағындағы Білім министрлігінің (DepEd) аймақтық кеңсесі. Бұл кеңсе муниципалитет аумағындағы мемлекеттік және жеке бастауыш мектептерді, сондай-ақ мемлекеттік және жеке орта мектептерді басқарады.
The Schools Division of Nueva Vizcaya governs the town's public education system. The division office is a field office of the DepEd in Cagayan Valley region. The office governs the public and private elementary and public and private high schools throughout the municipality.