Кіріспе

Новая Виская муниципалитеті, Филиппин

Санта-Фе, ресми түрде Санта-Фе муниципалитеті (; ; ), Филиппиннің Новая Виская провинциясындағы 3-ші сыныпты, теңізге шығу жолы жоқ муниципалитет. 2020 жылғы халық санауы бойынша, халқы 18 276 адамды құрайды. Бұл қала Пагасинанмен шекаралас жатқан Новая Вискаяның жалғыз қаласы және Исабела мен Кагаян провинцияларына сапарлайтын жолаушылар үшін әдеттегі автобус аялдамасы болып табылады. Бұл қала Сан-Хосе мен Карранглан (Ньюэва-Эсия) қалаларынан келетін зигзаг жол – Далтон асуының соңғы нүктесі. Санта-Фе – Байомбонг қаласынан және Маниладан шақырымдай қашықтықта орналасқан.

Тарих

Оның түпкі тұрғындары Калангуя халқы болды, олар Игорьот тайпасына жататын мәдени азшылық топқа кіретін. Кейіннен Пангасиненс және Тагалогтар да қоныстанды.

Испан дәуірі

Санта-Фе испан дәуірінде Имуган деп аталатын игороттардың мекені болған. Бұл Ітуй миссиясы барысында ашылған елді мекендердің бірі еді, кейіннен ол Кейапа басқаруының құзыретіне бағынған. Аритоаоның бір бөлігі болғаннан кейін, ол жеке қала ретінде құрылды.

Соғыстан кейінгі кезең

1950 жылғы 9 қарашада президент Эльпидио Кирино қол қойған № 368 жарлық үкіметтегі муниципалды округтік құрылымды жойды және Имуганды Аритоао мен Каяпаға қарастырды. Бұл жер біртіндеп дамып, өркендеген муниципалды округке айналды. 1959 жылғы 6 мамырда № 2179 Республикалық заң қабылданды, ол Имуган муниципалды округін қайта құрып, оның атын Патрон Сан-Хосе Санта-Фе құрметіне Санта-Фе деп өзгертті. 1967 жылғы 18 шілдедегі № 77 атқарушы бұйрық бойынша президент Фердинанд Э. Маркос оны муниципалды округтен тұрақты муниципалитетке дейін өзгертті.

Шекаралық дау

Қазіргі уақытта Санта-Фе Сан-Николаспен шекаралық дауға тартылып отыр, онда Санта-Фе Малико барангайының аумағын өзіне қарасты деп талап етеді. Нюэва-Визкая провинциялық кеңесі 21 қыркүйекте резолюция қабылдап, Сан-Николас шенеуніктерін Ұлттық картаграфия және ресурстар туралы ақпарат агенттігі (NAMRIA), Пангасинан және Нюэва-Визкая арасындағы шамамен жиырма жыл бұрын жасалған келісімді құрметтеуге шақырды. Сол күні Нюэва-Визкая провинциялық кеңесі Малико барангайында арнайы сессия өткізіп, Сан-Николас шенеуніктерінен барангай шекараларында инфрақұрылымдық жобалар салудан аулақ болуды сұраған қаулы шығарды. Аталған қаулы сондай-ақ Сан-Николас шенеуніктеріне Санта-Фе шекарасын және "Калангуя тайпасының құқықтарын, сондай-ақ олардың атамекендік құқықтарын" құрметтеуді бұйырды.

Калангуя (Икалахан)

Калангуя халқы қазіргі уақытта тұратын біріккен аймақтардың бірі – бұл муниципалитет. Олар себет өру және сыпырғы жасау өнімдерімен әйгілі.