Кіріспе
бюджет = жалпы = $3 миллион) – 1966 жылы түсірілген кайдзю фильмі, режиссері Исиро Хонда, арнайы эффектілерді Эйджи Цубурая жасаған. Кинотарихшы Стюарт Галбрейт IV бұл фильмді «Франкенштейн vs. Барагон» фильмінің «жартылай жалғасы» деп атады; бұл Toho Co., Ltd және Генри Г. Саперштейн арасындағы үшінші және соңғы бірлескен жоба болды. Фильмде Расс Тамблин, Куми Мизуно және Кендзи Сахара, ал Санда рөлін Ю Секида, Гайра рөлін Харуо Накадзима сомдады. Фильмде ғалымдар Токиода шайқасқа дейін жеткен екі алып, түкті, адам тәрізді құбыжықтың күрт пайда болуын зерттейді. Сценарийдің соңғы нұсқасы 1966 жылдың сәуір айында ұсынылды. Таб Хантер бастапқыда Ник Адамстың орнына Саперштейнге жұмысқа алынған. Алайда, Хантер өндіріс басталмас бұрын Тамблинмен ауыстырылды. Хонданың шарты жаңартылмады, сондықтан ол Танакамен фильмдер бойынша келісімдер жасап, жұмыс іздеуге мәжбүр болды. Хонда, Саперштейн және бас ассистенті Сейдзи Тани Тамблинмен жұмыс істеудің қиын екенін айтты. Тамблин Хонданың нұсқауларына қарамастан, рұқсатсыз өзінің сөздерін қосып импровизациялаған. Басты түсірілімдер 1966 жылдың мамырында басталып, 1966 жылдың маусымында аяқталды, ал арнайы эффектілерді түсіру 1966 жылдың шілдесінде аяқталды. «Гаргантуалар соғысы» фильмі 1966 жылдың 31 шілдесінде Жапонияда, ал 1970 жылдың 29 шілдесінде АҚШ-та «Монстр Зеро» фильмімен бірге көрсетілді. Шығарылымынан бері бұл фильм культты классика ретінде танылып, Брэд Питт, Хадзиме Исаяма, Гильермо дель Торо, Квентин Тарантино және Тим Бертон сияқты суретшілердің құрметіне ие болды.
| gross = $3 million
is a 1966 kaiju film directed by Ishirō Honda, with special effects by Eiji Tsuburaya. Referred by film historian Stuart Galbraith IV as a "quasi–sequel" to Frankenstein vs. Baragon, the film was a Japanese American co production; it was the third and final collaboration between Toho Co., Ltd and Henry G. Saperstein. The film stars Russ Tamblyn, Kumi Mizuno and Kenji Sahara, with Yû Sekida as Sanda and Haruo Nakajima as Gaira. In the film, scientists investigate the sudden appearance of two giant hairy humanoid monsters that culminates in a battle in Tokyo. The script's final draft was submitted in April 1966. Tab Hunter was originally hired by Saperstein, choosing to replace Nick Adams. However, Hunter was replaced by Tamblyn during pre production. Honda's contract was not renewed and he had to seek employment by speaking to Tanaka on a film by film basis. Honda, Saperstein, and chief assistant Seiji Tani noted that Tamblyn was difficult to work with. Tamblyn did the opposite of Honda's instructions, and improvised his lines without Honda's approval. Principal photography began in May 1966 and wrapped in June 1966, with effects photography concluding in July 1966. The War of the Gargantuas was theatrically released in Japan on July 31, 1966, followed by a theatrical release in the United States on July 29, 1970 on a double feature with Monster Zero. Since its release, the film has been regarded as a cult classic, drawing admiration from artists such as Brad Pitt, Hajime Isayama, Guillermo del Toro, Quentin Tarantino and Tim Burton.
Сюжет
Жаңбырлы түні балық аулайтын қайыққа алып осьминог шабуыл жасайды. Содан кейін алып осьминогқа жасыл шашты адам тәрізді алып монстр шабуыл жасайды. Алып осьминогты жеңгеннен кейін, жасыл монстр қайыққа шабуыл жасайды. Бір аман қалған адам табылады, ол дәрігерлер мен полицияға Франкенштейн өзінің қайығына шабуыл жасап, экипажды жегенін айтады. Баспасөз бұл оқиғаны қамтып, доктор Пол Стюарт пен оның көмекшісі доктор Акеми Тогавамен сұхбаттасады, олар бес жыл бұрын зерттеу үшін кішкентай Франкенштейнді ұстаған еді. Стюарт пен Акеми шабуылға олардың Франкенштейні себеп болды деген ойды жоққа шығарып, олардың Франкенштейні мейірімді, адамдарға шабуыл жасамайды және жемейді, сондай-ақ тауда табылғандықтан, мұхитта өмір сүрмейді және қашып кеткеннен кейін қайтыс болған деседі. Тағы бір қайыққа шабуыл жасалып, ауыл тұрғындары жасыл Франкенштейнді жағалауда көреді, сонымен бірге тау гиді жапон Альпі тауларында Франкенштейнді көргенін хабарлайды. Стюарт пен Акеми тауларды зерттеп, қарда алып іздер табады. Олардың әріптесі доктор Маджида екінші қайықтан тіндік үлгілер жинап алады. Жасыл Франкенштейн Ханеда әуежайына шабуыл жасап, әйелді жеп, бұлттар тарағаннан кейін теңізге қайта оралады. Стюарт пен Акеми Токиоға монстрды өлтіру жоспарларын талқылау үшін әскерилермен кездесуге кетеді. Маджида жасыл Франкенштейн жарыққа сезімтал екенін анықтайды. Жасыл Франкенштейн Токиода қысқа уақытқа пайда болады, бірақ оны жарқын жарықтар қуа жөнелтеді. Ол тауларға шегініп, әскерилер оған қарсы шабуыл жасайды. Содан кейін қоңыр шашты екінші Франкенштейн пайда болып, жасыл Франкенштейнге көмекке келіп, оның қашуына көмектеседі. Стюарт пен Акеми қоңыр Франкенштейн олардың бұрынғы зерттеу нысаны екенін қорытады. Монстрларды ажырату үшін әскерилер қоңыр және жасыл Франкенштейндерді Санда және Гайра деп атайды. Екі монстрдың да тіндік үлгілерін жинап, зерттегеннен кейін Стюарт Гайра Санданың клоны деген қорытындыға келеді. Оның пікірінше, Санданың тінінің бір бөлігі теңізге шығып, планктонмен қоректене отырып, Гайраға айналған. Бір күні Стюарт, Акеми және бірнеше туристер Гайрадан қашады. Акеми жардан құлайды, бірақ Санда оны уақытында құтқарып, аяғын жарақаттайды. Стюарт пен Акеми әскерилерді тек Гайраны өлтіру керек, ал Санданы аман қалдыру керек деп сендіруге тырысады, бірақ армия олардың өтініштерін қабылдамайды, екеуінің де тірі қалу қаупіне баруға дайын емес. Гайра адамдарды жегенін білген соң, Санда оған шабуыл жасайды. Гайра Сандадан қашып, Токиоға қарай беттейді, енді қала жарықтары оны тоқтатпай, азық-түлік бар екенін ескертеді. Эвакуация кезінде Акеми Санданы құтқаруға уәде береді, бірақ оның орнына Гайраға кезігеді. Санда Гайраның Акемиді жеуіне жол бермейді, ал Стюарт оны қауіпсіз жерге алып кетеді. Санда Гайрамен сөйлесуге тырысады, бірақ жасыл монстр Сандамен шайқасқа түседі. Стюарт әскерилерді Гайраны жеңу үшін Сандаға уақыт беруге көндіруге тырысады, бірақ сәтсіз аяқталады. Алайда, әскерилер Сандаға Гайрамен шайқасын Токиодан Токио шығанағына және теңізге жылжытуға көмектеседі. Әскерилер Франкенштейндермен шайқасып жатқанда бомбалар тастайды, кенеттен су асты жанартауы жарылып, екі монстрді де жұтып жібереді. Маджида Стюарт пен Акемиге монстрлардың өлімін қатты ыстыққа байланысты растау мүмкін емес екенін хабарлайды, бірақ жарылыстан ештеңе аман қалмағанын атап өтеді.
Актерлік құрам
"The Toho Studios Story: A History and Complete Filmography" кітабынан алынған.
Өндіріс
Гаргантуалар соғысы – Тохо және Генри Г. Саперштейннің UPA арасындағы үшінші және соңғы бірлескен туынды. 1965 жылдың соңында Тохо режиссер Исиро Хондаға оның режиссерлік шарты жаңартылмайтынын хабарлады, ал Ивао Мори оған әр жұмысқа қатысты мәселелерді продюсер Томоюки Танакамен талқылау керектігін айтты. Хонданың жаңа бас ассистенті Сейжи Тани актер Расс Тамблин мен Хонданың түсірілім алаңында келіспеушіліктері туралы айтты, Тамблин көбінесе Хонданың нұсқауларына керісінше істейтін, Тани былай деді: "Хонда-сан сол кезде көп нәрсені көтеріп, шыдауға мәжбүр болды. [Расс Тамблин] – нағыз бір жаман адам еді". Тамблин фильмдегі оның сөздері нашар деп ойлап, барлығын өзі импровизациялады. Продюсер Саперштейннің Ник Адамсты Тамблинмен алмастыруы осының нәтижесі болды, ол кейін "Тамблин – нағыз бір қиындық тудырды" деді. Фильм бастапқыда "Франкенштейн ағалары" деп жарияланды, содан кейін "Екі Франкенштейн", "Франкенштейн vs. Франкенштейн", "Франкенштейннің шешуші шайқасы" және сценарий жазу кезеңінде "Франкенштейннің күресі" деп аталды. Фильм бастапқыда "Франкенштейн vs. Барагон" фильмінің жалғасы ретінде жоспарланған, Хонданың биографтары Райфл мен Годзишевский екі фильм арасындағы байланыстың "біршама тұманды" екенін атап өтті. Фильм жылдам дамыды, сценарийдің соңғы нұсқасы 1966 жылдың 23 сәуірінде дайын болды. Хонда фильмнің драмалық кадрларын 9 мамыр мен 4 маусым аралығында түсірді, ал Цубураяның арнайы эффекттер тобы шілде айының ортасында жұмысты аяқтады. Американдық нұсқа үшін Хонда қосымша көріністер түсірді, ал UPA Тоходан негативтерді, түсірілмеген кадрларды және дыбыс пен музыка сияқты басқа материалдарды алды. Таб Хантер бастапқыда доктор Стюарт рөліне бекітілген, бірақ ол түсірілімге кіріспес бұрын Тамблинмен ауыстырылды.
Ағылшын тіліндегі нұсқалары
Toho шетелдік нарықтар үшін "халықаралық дубляж" деп аталатын ағылшын тіліндегі дубляж жасауға тапсырыс берді. Халықаралық дубляж – жапон нұсқасының тікелей аудармасы, онда монстрларға қатысты сілтемелер Франкенштейн деп аталады және Тамблиннің ағылшын тіліндегі диалогтарын басқа актер дубляждайды. 1998 жылы кинотарихшылар Стюарт Галбрейт IV және Стив Райфл Токиода орналасқан Frontier Enterprises компаниясын халықаралық нұсқаны дубляждаған студия деп атады. Халықаралық дубляж 2017 жылдың соңына дейін жарық көрмеді, ол кезде Родан және бірнеше Годзилла фильмдері Janus Films және The Criterion Collection фильмдерге құқық алғаннан кейін Starz стриминг қызметінде пайда болды. Тамблиннің түпнұсқа диалогтары түсірілім барысында жоғалып кетті, сондықтан оны қайтадан дубляждау үшін шақырды. Тамблин сценарийсыз жұмыс істеді және бастапқы мәтінін есінде ұстай алмағандықтан, кадрлардағы ерін қозғалысына сүйене отырып, диалогтарын импровизациялауға мәжбүр болды. 2017 жылы Janus Films және The Criterion Collection фильмнің халықаралық дубляжын, сондай-ақ Родан мен бірнеше Годзилла фильмдерін Starz және FilmStruck платформаларында көрсету үшін сатып алды. Халықаралық дубляж HBO Max іске қосылғаннан бастап қолжетімді болды.
Мұра
1997 жылы режиссер Шусуке Канеко сценарийші Кадзунори Итомен бірге «Гамера» трилогиясын жоспарлағанда, оны «Гаргантуалар соғысы» фильміне ұқсатуды мақсат еткенін айтты. Фильм Квентин Тарантиноның 2004 жылғы «Биллді өлтіру: 2-том» фильмінің кейбір бөліктеріне әсер етті, мысалы, фильм үшін арнайы түсірілген Токионың миниатюралық көрінісі және Ума Турман мен Дэрил Ханна арасындағы айқас сахнасы. Тарантино бұл сахнаны «Сары Гаргантуалар соғысы» деп атады. Тарантино Ханнаға фильмді көрсеткен, ал Ханнаның кейіпкері «гаргантуалық» деген сөзді бірнеше рет қолданды. 2011 жылы манга суретшісі Хажиме Исаяма өзінің ең көп сатылған «Титанға шабуыл» манга сериясы үшін фильмдегі атаулы монстрларды шабыт көзі ретінде атады: «Мен бастауыш мектептің төменгі сыныптарында оқығанда, эвакуация жаттығуы кезінде қоғамдық залдағы теледидардан «Франкенштейннің монстрлары: Санда vs. Гайра» фильмін көрдім. Екі түкті монстрдың бірі ағашты жұлып алып, екінші монстрға тиді. Бұл көрініс қатты қорқытты. Көп уақыт өтті, сондықтан естелігім дәл болмауы мүмкін, бірақ бұл [Титанды] жасауға әсер етті». «Титанға шабуыл» фильмін түсіруге Тецуя Накасима тағайындалғанда, продюсер Юдзи Ишида Накасиманың «Гаргантуалар соғысынан» шабыт алғанын болжады. 2012 жылы американдық актер Брэд Питт 84-ші «Оскар» марапаттауында актерлік мансабына бастам берген фильм ретінде осы туындыны атады. «Скуби-Ду! Жұмбақтар корпорациясы» атты телесериалдың «Humungonauts шайқасы» деген эпизоды Санда мен Гайраға ұқсас екі түкті жаратылысты көрсету арқылы фильмді пародиалады, фильмнің атауын өзгертті және Кипп Гамильтонның «Сөздер тамағымда тұрып қалады» әнінің каверін ұсынды. Американдық режиссер Тим Бертон бұл фильмді өзі мен қызының сүйіктісі екенін айтты. Мексикалық режиссер Гильермо дель Торо «Гаргантуалар соғысы» және оның алдында түсірілген «Франкенштейн vs. Барагон» фильмдерін өзінің ең жақсы бес кайдзю фильміне қосты және «Гаргантуалар соғысы» фильмінің 2013 жылғы «Тынық мұхиты» фильмінің кіріспе бөліміне әсер еткенін мәлімдеді. Американдық Devo тобы 1978 жылы «The Words Get Stuck In My Throat» әнін тікелей эфирде орындады. 2019 жылдың тамызында «Годзилла: Монстрлар королі» фильмінің режиссері және сценарийшісі Майкл Догерти MonsterVerse үшін «Гаргантуаларды» жаңарту және бейімдеуге қызығушылық танытты.